Vua Trần Thái Tông trốn lên núi Yên Tử đòi đi tu (Năm 1236)
Bối cảnh lịch sử: Để bảo đảm dòng máu hoàng tộc và giữ vững ngai vàng cho họ Trần, Thái sư Trần Thủ Độ đã đưa ra một quyết định tàn nhẫn: Ép vua Trần Thái Tông (Trần Cảnh) phải phế bỏ người vợ yêu quý là Chiêu Thánh Hoàng hậu (vì chưa có con), để kết hôn với chị dâu là Thuận Thiên Công chúa (vợ của anh trai Trần Liễu), lúc bấy giờ đang mang thai 3 tháng.
Chi tiết sự kiện: Đau đớn, uất ức vì bị biến thành công cụ chính trị và cảm thấy hổ thẹn về mặt đạo đức, vào một đêm mưa gió, vua Trần Thái Tông bí mật trốn khỏi hoàng cung Thăng Long, một mình phi ngựa hướng thẳng lên vùng núi hiểm trở Yên Tử (Quảng Ninh) để gặp Thiền sư Đạo Viên xin xuống tóc đi tu. Khi Trần Thủ Độ phát hiện ra, ông lập tức dẫn đầu toàn bộ triều đình bách quan lên núi "áp giải" vua về. Trần Thủ Độ đứng trước am tu của thiền sư, tuyên bố một câu đanh thép với vua: "Hoàng đế ở đâu thì kinh đô ở đó, nay bệ hạ không về, thần xin xây dựng cung điện ngay trên núi này!".
Kết cục & Ý nghĩa: Thiền sư Đạo Viên liền khuyên vua: "Phàm làm bậc nhân quân, phải lấy tâm thiên hạ làm tâm của mình. Nay thiên hạ muốn bệ hạ về, bệ hạ không về sao được? Chỉ xin bệ hạ đừng quên việc nghiên cứu Phật pháp khi trị nước". Vua gạt nước mắt trở về Thăng Long. Sự kiện này là nguồn cảm hứng tối thượng dẫn đến sự ra đời của Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử sau này.
