Vượt sông

Có một lần, đơn vị tôi phải vượt qua một con sông lớn vào ban đêm. Nước chảy xiết, lại lạnh buốt. Chúng tôi không có cầu, chỉ có mấy sợi dây và vài tấm ni lông để bọc súng đạn.

Từng người một bám dây mà qua. Đến lượt một cậu lính nhỏ con, vừa xuống nước đã bị dòng chảy cuốn lệch đi. Cả tổ lập tức căng dây, kéo cậu lại. Khi lên được bờ bên kia, cậu run lập cập, môi tím tái nhưng vẫn cố cười: “Súng còn nguyên là được rồi anh ạ.”

Nghe vậy, không ai nói gì, chỉ vỗ vai cậu. Trong hoàn cảnh đó, giữ được khẩu súng cũng giống như giữ được sinh mạng của mình và đồng đội.

Lại có lần, chúng tôi đóng quân trên một quả đồi thấp. Ban ngày phải ngụy trang kín mít, đến đêm mới dám nấu cơm. Khói bếp mà lộ ra là có thể bị phát hiện ngay.

Một anh trong đơn vị nghĩ ra cách đào bếp Hoàng Cầm — khói dẫn qua đường hầm nên tỏa ra rất nhẹ. Nhờ vậy mà chúng tôi có thể nấu ăn an toàn hơn. Đêm đó, bữa cơm chỉ có ít gạo trộn với rau rừng, vậy mà ai cũng thấy ngon.

Ăn xong, anh em nằm nhìn lên bầu trời qua tán lá. Có người nói nhỏ: “Không biết bao giờ mới được về nhà ăn một bữa cơm đàng hoàng.” Không ai trả lời, nhưng ai cũng hiểu trong lòng người kia đang nghĩ gì.

Một kỷ niệm nữa… có lẽ là lần hiếm hoi chúng tôi được “nghỉ ngơi” đúng nghĩa.

Hôm đó, sau nhiều ngày hành quân liên tục, đơn vị dừng lại ở một khu rừng khá yên tĩnh. Không có tiếng máy bay, không có pháo kích. Anh em tranh thủ giặt áo quần, tắm suối. Có người còn đùa nhau, cười vang cả một góc rừng — điều mà bình thường rất hiếm.

Một cậu lính trẻ lấy trong ba lô ra chiếc harmonica nhỏ, thổi một bản nhạc quê hương. Âm thanh vang lên nhẹ nhàng giữa rừng sâu, nghe mà lòng dịu lại. Có người nhắm mắt, có người lặng im.

Khoảnh khắc đó ngắn lắm, nhưng tôi nghĩ ai có mặt hôm ấy đều sẽ nhớ mãi — vì giữa chiến tranh, được sống như một con người bình thường, dù chỉ một lúc thôi, cũng là điều quý giá.