Vượt Trường Sơn bằng ý chí người thầy

Hành trình ba tháng đi bộ ròng rã vượt Trường Sơn đến chiến trường miền Nam là thử thách với bất kỳ ai, càng là thử thách lớn hơn với những thầy, cô giáo vốn chỉ quen với sách vở, cầm viên phấn trắng. Dù đã có hai, ba tháng ròng rã tập đeo gạch, đi bộ, leo núi để làm quen nhưng những thử thách với thầy cô trong hành trình là vô cùng lớn.

“Cứ đêm đi ngày nghỉ, mỗi ngày đi khoảng 7 tiếng mới đến trạm giao liên, nhưng khi có địch lại phải đi xuyên trạm lên đến hơn 10 tiếng đi chuyển liên tục đường rừng, nhiều dốc dựng đứng, trơn trượt. Có khi đến điểm nghỉ lại không có nước, phải đi xa lấy nước về nấu ăn. Chúng tôi đi qua khu 6 là nơi chiến tranh đang diễn ra ác liện nên trong suốt 4 này đi không được nói, không được nấu ăn. Cơm phải nắm lại, đốt cháy xung quanh, khi mở ra ăn đã chua mà vẫn thấy ngon. Hết cơm thì ăn đến gạo rang,” thầy Nguyên bổi hồi kể.

Đói, khát, mệt, đối mặt với bom đạn kẻ thù, các thầy cô còn phải chống chọi với sốt rét rừng. Nhiều người đã vĩnh viễn nằm lại trên đường hành quân.

Với những giáo viên nữ chân yếu tay mềm như cô giáo Hải Ấm, hành trình vượt Trường Sơn còn vất vả hơn gấp nhiều lần. “Dốc Nguyễn Chí Thanh thẳng đứng với 1.800 bậc như lên tận trời, chân người nọ chạm đầu người kia. Đi liên tục khiến cho chân sưng tấy, phồng rộp,” cô Hải Ấm nhớ lại.

Trong nhật ký hành trình vượt Trường Sơn của mình, nhà giáo Phạm Thanh Liêm ghi: “Đi trên đường Tây Trường Sơn 26 ngày trên đất bạn Lào thật gian nan vì đói và thiếu gạo. Có những chặng đường phải đi liên tục suốt 7 ngày liền không được nghỉ dưỡng sức. Đến ngày thứ 36 đã có nhiều người bị bệnh, chủ yếu là sốt rét, phải gửi lại trạm ở dọc đường. Ngày thứ 43, mỗi người nhận thêm 14 kg gạo để ăn trên đường. Lúc này, mâu thuẫn giữa đói ăn và bệnh tật với mang nặng thật là gay gắt.”

“Ngày thứ 65, hôm qua hành quân từ 5 giờ chiều, đi suốt đêm, mãi đến 6 giờ sáng nay mới tới địa điểm, lại phải vác nước đi một tiếng rưỡi mới tới chỗ nghỉ, người mệt lả, thật gian khổ…, thực phẩm đã cạn, đường sữa hết cả rồi, lo sức khỏe sa sút. Ngày thứ 80, chặng đường căng thẳng vì máy bay do thám nhiều hơn và phải qua 9 trạm, từ K1 đến K9, đi qua nhiều bãi bị B52 đánh trụi trông thật khủng khiếp. Càng gần đến nơi càng căng thẳng vì sự khốc liệt của bom đạn. Ngày thứ 91, từ trạm V1 đến V4, toàn đi đêm, đường dài B52 cày xới, thật là căng thẳng. Phải đi qua những cánh đồng lớn giữa biên giới Miên –Việt trong đêm tối mù mịt và mưa như trút nước.”