Wừu – Anh hùng của người dân tộc Bana trên chiến trường Tây Nguyên
Wừu, còn gọi là Bok Wừu, sinh năm 1905 tại làng Đeđoa, tòa hành chính Kontum, tỉnh Pleiku Der (nay thuộc xã Đăk Sơmei, tỉnh Gia Lai). Ông là người dân tộc Bana, xuất thân từ tầng lớp thấp trong xã hội, nhưng từ sớm đã được truyền cảm hứng từ các cán bộ Cộng sản tuyên truyền về cuộc Cách mạng chống áp bức thực dân Pháp.
Năm 1939, Wừu là một trong những người tiên phong tham gia phong trào “Đất nước đứng lên”, chống việc thực dân Pháp bắt phu, bắt lính ở Tây Nguyên. Sau Cách mạng Tháng Tám 1945, ông tích cực xây dựng chính quyền mới tại địa phương. Khi Pháp tấn công Kon Tum năm 1946, ông bí mật tuyên truyền, vận động dân làng, duy trì liên lạc với các đội vũ trang và tổ chức các trận phục kích nhỏ chống lại quân Pháp.
Wừu hai lần bị bắt nhưng đều trốn thoát và tiếp tục hoạt động. Năm 1950, ông được kết nạp vào Đảng Lao động Việt Nam, giữ chức Chủ tịch xã và Xã đội trưởng, xây dựng lực lượng dân quân du kích ở địa phương.
Tháng 4 năm 1952, Wừu bị bắt lần thứ ba. Quân Pháp tra tấn dã man: cắt tai, chặt 10 ngón tay, xẻo mũi, nhưng ông vẫn không khai. Ngay cả khi bị khoét mắt, ông vẫn giữ lòng trung kiên, thậm chí lập mưu lừa quân Pháp vào cạm bẫy, gây thương vong cho địch. Cuối cùng, ông bị bắn chết và vứt xác xuống sông, nhưng tinh thần bất khuất của ông đã trở thành biểu tượng dũng cảm và kiên trung của người dân tộc Bana.
Sau khi hy sinh, năm 1953, Wừu được tuyên dương công trạng trong Đại hội Liên hoan Chiến sĩ thi đua Liên khu 5. Ngày 7/5/1956, ông được Quốc hội Việt Nam Dân chủ Cộng hòa truy tặng Huân chương Quân công hạng Nhì và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Ngày nay, tên ông được đặt cho trường học và đường phố tại thành phố Pleiku, ghi nhớ tấm gương dũng cảm, kiên cường và lòng trung thành với cách mạng của Anh hùng Wừu.
