Bài viết

XÃ ĐỨC LẬP-LÁ CHẮN THÉP PHÍA ĐÔNG HÀNG RÀO CHIẾN ĐẤU ẤP GÒ CAO VÀ THẾ TRẬN LÒNG DÂN KỲ DIỆU (1)

LÁ CHẮN THÉP PHÍA ĐÔNG HÀNG RÀO CHIẾN ĐẤU ẤP GÒ CAO VÀ THẾ TRẬN LÒNG DÂN KỲ DIỆU

Tây Ninh08/07/2026NGUYỄN KHẮC MẪN (XÃ ĐỨC LẬP)3 lượt xem0 lượt chia sẻ

LÁ CHẮN THÉP PHÍA ĐÔNG HÀNG RÀO CHIẾN ĐẤU ẤP GÒ CAO VÀ THẾ TRẬN LÒNG DÂN KỲ DIỆU

Trong những năm tháng khốc liệt của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, địa bàn xã Đức Lập (Đức Hòa, Long An) luôn là trọng điểm bình định, đánh phá điên cuồng của kẻ thù. Nằm ở vị trí tiền tiêu, ấp Gò Cao được ví như một "cửa ngõ" chiến lược chặn đứng các mũi tiến công của giặc từ hướng Đông quận lỵ tràn vào vùng căn cứ bưng biền. Để bảo vệ mạch máu cách mạng, quân và dân địa phương đã dựa vào lũy tre, giồng đất để kiến tạo nên một kỳ tích: Hàng rào chiến đấu ấp Gò Cao — lá chắn phía Đông vững chãi, biểu tượng cho nghệ thuật chiến tranh nhân dân độc đáo.

1. Cuối năm 1946: Khi Gò Cao trở thành tiền tiêu chống giặc

Mùa thu năm 1946: Sau khi củng cố bộ máy cai trị tại quận lỵ Đức Hòa, quân Pháp ráo riết mở rộng phạm vi càn quét sang hướng Đông. Ấp Gò Cao với địa thế giồng đất cao ráo, xung quanh là những dải tre gai rậm rạp đan xen hệ thống rạch sình lầy, lập tức rơi vào tầm ngắm của địch. Chúng muốn chiếm Gò Cao để làm bàn đạp thọc sâu, chia cắt vùng bưng biền kinh Thầy Cai.

Tháng 11 năm 1946: Đứng trước nguy cơ xóm ấp bị chà đạp, Chi bộ Đảng và Ban chỉ huy du kích xã Đức Lập đã tổ chức một cuộc họp khẩn với nhân dân ấp Gò Cao. Quyết định lịch sử được ban bố: Biến địa hình tự nhiên thành chiến lũy dã chiến, xây dựng hệ thống hàng rào chiến đấu liên hoàn để bám giặc mà đánh.

2. Giai đoạn 1947 - 1948: Đêm trắng dựng lũy xanh và "ma trận" hầm chông

Đầu năm 1947: Phong trào rào làng kháng chiến bùng lên mạnh mẽ chưa từng có tại Gò Cao. Bất kể ngày đêm, già trẻ, gái trai trong ấp đồng lòng mang cuốc, xẻng, búa rìu ra quân. Người dân tự nguyện hạ những bụi tre già kiên cố nhất, bện chặt vào nhau tạo thành các bức hàng rào tre gai cao quá đầu người, chạy dọc suốt mạn phía Đông của ấp. Những đoạn hàng rào này được thiết kế zigzag mưu trí, vừa cản bước tiến của bộ binh địch, vừa tạo kẽ hở làm ụ súng cho du kích mật bám trụ chiến đấu.

Giai đoạn giữa năm 1947 đến năm 1948: Phía sau và dưới chân những hàng rào tre gai ấy, quân dân Gò Cao đã kiến tạo nên một "thiên la địa võng" ngụy trang tài tình. Hàng ngàn hố chông, bẫy sập và chông ngạnh sắt — vốn được đúc từ những lò rèn vũ khí thô sơ bí mật của xã — được bố trí dày đặc khắp các lối mòn, bờ ruộng.

Để tăng tính sát thương và bẻ gãy hỏa lực mạnh của Pháp, các chiến sĩ du kích còn gài đặt hệ thống lựu đạn tự chế, mìn định hướng dọc theo các đoạn khúc khuỷu của hàng rào. Hàng rào chiến đấu ấp Gò Cao không còn là một chướng ngại vật vô tri, mà đã trở thành một cơ thể sống, một "lá chắn thép" chủ động tiến công và phòng thủ vững chắc.

3. Những trận thử lửa oanh liệt và khúc khải hoàn của "Lá chắn phía Đông"

Trong hai năm 1948 - 1949: Quân Pháp từ quận lỵ nhiều lần huy động lính bộ binh phối hợp với xe cơ giới hòng húc sập lá chắn phía Đông này. Thế nhưng, cứ mỗi lần giặc tiến vào rìa ấp Gò Cao, chúng lại rơi vào ma trận không lối thoát. Nhiều toán lính bộ binh hung hãn lao vào phá rào liền bị sập hầm chông, tiếng la hét thảm thiết làm lay chuyển tinh thần quân giặc.

Lợi dụng sự hoang mang của kẻ thù, từ các lỗ bắn bí mật trên hàng rào tre, Đội du kích xã Đức Lập bắn tỉa chuẩn xác, bẻ gãy hết đợt xung phong này đến đợt xung phong khác của địch. Hàng rào Gò Cao đã bảo vệ an toàn tuyệt đối cho các cơ sở mật nuôi giấu cán bộ, giúp lực lượng vũ trang ta bảo toàn lực lượng để tổ chức những trận đánh chiếm đồn Đức Lập vang dội sau đó. Kẻ thù mỗi khi nghe danh "hàng rào Gò Cao" đều phải kiềng dè, khiếp sợ.

Hơn nửa thế kỷ đã lùi xa vào quá khứ, những chiến hào rực lửa và hàng rào tre gai năm xưa tại ấp Gò Cao nay đã nhường chỗ cho những con đường bê tông phẳng lỳ, những rặng tre xanh ngát yên bình che bóng cho những nếp nhà ngói mới khang trang. Vị trí tiền tiêu phía Đông năm ấy giờ là một góc trù phú của xã nông thôn mới Đức Lập.

Dẫu thời gian có phủ bụi, mốc thời gian gian khổ nhưng oanh liệt của những năm 1946 - 1948 vẫn là một niềm tự hào kiêu hãnh của đất và người nơi đây. Hàng rào chiến đấu ấp Gò Cao mãi mãi là biểu tượng sống động cho tinh thần tự lực cánh sinh, ý chí kiên cường và nghệ thuật chiến tranh nhân dân đỉnh cao — một bài học vô giá nhắc nhở thế hệ hôm nay nối tiếp truyền thống cha ông, quyết tâm giữ vững và dựng xây quê hương ngày càng giàu mạnh, phát triển bền vững.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn