XÃ ĐỨC LẬP-XÂY DỰNG CĂN CỨ ĐỊA HỰU THẠNH TRONG NHỮNG NĂM ĐẦU KHÁNG CHIẾN LÒNG DÂN TẠO NÊN THÀNH LŨY GIỮA NGÀN XANH

XÂY DỰNG CĂN CỨ ĐỊA HỰU THẠNH TRONG NHỮNG NĂM ĐẦU KHÁNG CHIẾN LÒNG DÂN TẠO NÊN THÀNH LŨY GIỮA NGÀN XANH

Trong những trang sử vàng của buổi đầu Nam Bộ kháng chiến sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, địa danh Đức Hòa (Long An) luôn hiện lên như một pháo đài thép chặn đứng các mũi tiến công bình định của thực dân Pháp vào cửa ngõ Sài Gòn. Thế nhưng, để nuôi dưỡng cho ý chí kháng chiến trường kỳ ấy, quân và dân ta không thể thiếu những "thủ đô kháng chiến" – những vùng căn cứ địa vững chắc. Giữa muôn vàn gian lao của những ngày đầu kháng chiến, Hựu Thạnh đã được chọn và xây dựng trở thành một căn cứ địa chiến lược mang tính sống còn.

Là một nhà báo lịch sử, lật giở lại những hồi ức và biên niên sự kiện vùng đất trung dũng này, tôi xin đưa độc giả trở lại hành trình đầy máu, mồ hôi và nước mắt để kiến tạo nên căn cứ địa Hựu Thạnh trong những năm đầu toàn quốc kháng chiến.

Mùa thu năm 1945: Tầm nhìn chiến lược và sự chọn lựa lịch sử

Ngay sau ngày độc lập, trước nguy cơ thực dân Pháp quay trở lại xâm lược, Đảng bộ và Ủy ban Kháng chiến quận Đức Hòa đã sớm nhận định: Phải có một địa bàn an toàn để làm nơi đứng chân cho các cơ quan lãnh đạo, kho tàng vũ khí và các đơn vị giải phóng quân non trẻ. Vị trí được chọn chính là Hựu Thạnh.

Nằm ở phía Nam quận Đức Hòa, Hựu Thạnh sở hữu một địa thế "tiến khả dĩ công, thoái khả dĩ thủ" vô cùng đắc địa. Vùng đất này có những cánh rừng tràm rậm rạp, những rặng sầm uất kéo dài, lại được che chở bởi hệ thống sông rạch chằng chịt, đặc biệt là dòng sông Vàm Cỏ Đông chảy qua. Từ Hựu Thạnh, ta có thể dễ dàng liên lạc với chiến khu miền Đông qua ngả Tây Ninh, Thủ Dầu Một, đồng thời giữ mối kết nối huyết mạch thủy bộ với các tỉnh miền Tây. Từ tháng 9 và tháng 10 năm 1945, những nét vẽ đầu tiên của một căn cứ địa cách mạng đã âm thầm được phác thảo giữa lòng Hựu Thạnh hoang sơ.

Cuối năm 1945 đến đầu năm 1946: Biến ngàn xanh thành "Thành đồng vách sắt"

Khi tiếng súng kháng chiến Nam Bộ bùng nổ, thực dân Pháp điên cuồng càn quét các vùng ven Sài Gòn. Để bảo vệ cơ sở, vào cuối năm 1945 và đầu năm 1946, công cuộc xây dựng căn cứ Hựu Thạnh bước vào giai đoạn khẩn trương, thần tốc dưới sự chỉ đạo của Xứ ủy và Khu bộ Khu 7.

Xây dựng thế trận lòng dân và hầm hào: Dưới sự đùm bọc chịu thương chịu khó của nhân dân địa phương, vùng lõi căn cứ Hựu Thạnh nhanh chóng mọc lên các cơ quan đầu não của quận Đức Hòa và tỉnh Chợ Lớn. Các công xưởng binh công chế tạo vũ khí thô sơ, các trạm xá dân y, kho chứa lương thực được giấu kỹ dưới những tán tràm cổ thụ. Quân và dân Hựu Thạnh đã ngày đêm đào hàng chục cây số hào giao thông, xây dựng hệ thống hầm bí mật nối liền từ trong rừng ra các xóm ấp.Thiết lập vành đai bảo vệ: Mỗi một người dân Hựu Thạnh bấy giờ đều là một người chiến sĩ du kích. Các lối vào căn cứ được bố trí chằng chịt các bẫy chông, mìn tự chế, và những trận địa phục kích bằng tầm vông vạt nhọn. Tinh thần "vườn không nhà trống" được thực hiện triệt để, biến Hựu Thạnh thành một cái bẫy thiên la địa võng sẵn sàng nghênh chiến với quân thù.

Giai đoạn cuối năm 1946 - 1947: Lửa thử vàng và biểu tượng bất khuất

Bước sang năm 1947, khi thực dân Pháp ráo riết thực hiện âm mưu "bình định" nhanh chóng Nam Bộ, căn cứ địa Hựu Thạnh trở thành mục tiêu đánh phá trọng điểm của chúng. Địch liên tục mở các trận càn quét lớn nhỏ, huy động cả không quân, pháo binh và tàu chiến dọc sông Vàm Cỏ Đông hòng san phẳng chiến khu của ta.

Tuy nhiên, bom đạn của kẻ thù đã phải khuất phục trước bản lĩnh Hựu Thạnh. Tại đây, các đơn vị của Chi đội 15 tỉnh Chợ Lớn kết hợp với lực lượng du kích địa phương đã dựa vào hệ thống hầm hào, địa hình rừng tràm để tổ chức hàng loạt trận chống càn xuất quỷ nhập thần. Quân ta bám trụ kiên cường, bẻ gãy nhiều mũi tiến công, tiêu hao sinh lực địch và bảo vệ tuyệt đối an toàn cho các cơ quan kháng chiến cấp cao, duy trì mạch máu chỉ đạo cách mạng thông suốt suốt từ miền Đông sang miền Tây Nam Bộ.

Hựu Thạnh trong những năm 1946 - 1947 không chỉ là một địa danh hành chính, mà đã trở thành biểu tượng cho ý chí tự lực cánh sinh, cho sức mạnh của sự kết hợp giữa lòng dân và nghệ thuật chiến tranh du kích tài tình.

Hành trình xây dựng và bảo vệ căn cứ địa Hựu Thạnh trong những năm đầu kháng chiến chống Pháp là một thiên anh hùng ca chói lọi của quân và dân Đức Hòa. Thành lũy ấy không được xây bằng gạch đá hay bê tông kiên cố, mà được dựng lên bằng hàng vạn cây tầm vông, bằng những giọt mồ hôi của những ngày khoét núi đào hầm, và trên hết là bằng "Thành trì lòng dân" – một lòng đi theo Đảng, theo Bác Hồ.

Hơn 80 năm nhìn lại, dẫu rừng tràm năm xưa nay đã nhường chỗ cho những khu công nghiệp hiện đại, những cánh đồng trù phú, nhưng bài học lịch sử về xây dựng căn cứ địa, về việc dựa vào dân để lập nên chiến công tại Hựu Thạnh vẫn mãi là niềm tự hào và là tài sản tinh thần vô giá cho các thế hệ mai sau.