xã hàm ninh
ĐỊA LÝ TỰ NHIÊN
Làng Bãi Bổn, Hàm Ninh xưa kia nằm dọc theo bờ biển, gần 50 km; biển cạn. Diện tích của làng rất rộng. Trải dài từ Rạch Đầm (Cầu sấu), Bãi Vòng, Hàm Ninh, Cây Sao, Bãi Thơm, Hòn Một đến Rạch Tràm, Rạch Vẹm, khoảng 240 km2. Lúc đó, tổng Phú Quốc có 3 làng là Dương Đông, Lạc Phú và Hàm Ninh. Hàm Ninh có nhiều núi, rừng rậm, chân núi thoải đến gần mé biển, đỉnh núi cao nhất dãy núi Hàm Ninh là ngọn Vồ Quắp cao 600 mét. Bên cạnh có những bưng tràm tựnhiên rộng lớn. Vùng đất Hàm Ninh xưa kia rất phong phú sản vật từ rừng, các loại thú rừng sống từng bầy, xuất hiện hằng ngày ở bìa rừng cặp lộ.
Hàm Ninh có nhiều suối rạch; có những con rạch lớn như Rạch Tràm, Rạch Vẹm, Rạch Cá, Rạch Đầm... qui tập dân cư đông đúc. Tuy nhiên, mùa khô thường bị nước biển xâm nhập, gây nhiễm mặn ảnh hưởng đến sản xuất.
Hầu hết diện tích đất tự nhiên ở Hàm Ninh chạy song song với bờ biển, có nhiều cồn cát, có đặc tính tơi xốp không giữ được độ ẩm, dễ thoát nước nhưng cũng dễ bị nhiễm mặn, phèn chua, phần lớn đất nghèo dinh dưỡng không thuận lợi trong canh tác nông nghiệp hoa màu. Dân thường trọng dừa, loại cây dễ trồng, thích nghi với vùng đất cát.
Nhiệt độ trung bình hằng năm ở Hàm Ninh từ 26° đến 27°, lượng mưa từ 1.250mm đến 1.500mm. Hàm Ninh hứng gió mùa Đông Bắc, thời tiết khô hạn từ tháng 12 âm lịch đến tháng 4 âm lịch và gió mùa Tây Nam; ẩm từ tháng 5 âm lịch đến tháng 11 âm lịch. Ngoài ra Hàm Ninh còn hứng gió hướng Đông Bắc đến Đông Nam (gió chướng), từ biển thổi vào, mang theo hơi nước mặn và nước biển dâng tràn vào các rạch gây nhiễm mặn. Lâu dần, theo thời gian, hầu hết đất ven bờ ở Hàm Ninh bị nhiễm mặn hoặc phèn chua nặng.Biển Hàm Ninh nước cạn, vì vậy ghe thuyền không cặp bờ được, phải neo đậu ngoài xa. Chỉ khi có gió mùa Tây Nam, triều cường, thì ghe mới vào gần bờ được; vì vậy, nhân dân gặp khó khăn trong vận chuyển hải sản, neo đậu tàu thuyền.
Ngoài nguồn nước ngọt ở các suối, rạch, người dân Hàm Ninh phải đào giếng để lấy nước sinh hoạt mới đủ dùng. Khi xưa đào giếng sâu chỉ 3,4 mét thì đã có nước ngọt.
Hàm Ninh có nhiều núi đá; ở phía Rạch Vẹm (Bắc đảo) có huyền phách, đá vôi. Một thời, vùng này nổi tiếng với nghề khai thác huyền và nung vôi, chủ yếu bằng thủ công; có những giếng đào sâu hàng chục mét để khai thác huyền, rất cực nhọc và nguy hiểm.
