XUÂN LỘC - BIÊN HÒA: NHỮNG NGÀY CUỐI CÙNG TRƯỚC GIỜ TOÀN THẮNG QUA KÝ ỨC CỦA NGƯỜI Y TÁ QUÂN Y

Ông Lý Văn Vãn, sinh năm 1952, quê thôn An Áo, xã An Hưng, là một người lính quân y trưởng thành trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước ác liệt nhất. Tháng 8 năm 1972, theo tiếng gọi của Tổ quốc, ông nhập ngũ tại C4 D569 B2, đảm nhiệm nhiệm vụ y tá quân y, trực tiếp phục vụ và cứu chữa thương binh trên nhiều chiến trường trọng điểm.
Trong suốt những năm quân ngũ, ông Lý Văn Vãn luôn có mặt ở những nơi gian khổ, nguy hiểm, lặng lẽ làm công việc cứu người giữa bom đạn, góp phần giữ lại sự sống cho biết bao đồng đội. Không hào nhoáng, không kể công, cuộc đời quân ngũ của ông gắn liền với những trạm quân y dã chiến, những đêm trắng bên cáng thương và tinh thần trách nhiệm cao nhất của người thầy thuốc – chiến sĩ.
Những ký ức về trận Xuân Lộc – Biên Hòa, một trong những trận đánh quyết định mở đường cho chiến dịch giải phóng Sài Gòn mùa xuân năm 1975, là dấu ấn sâu đậm nhất trong quãng đời binh nghiệp của ông. Ở đó, ông không chỉ là người chứng kiến lịch sử, mà còn là người trực tiếp góp phần làm nên chiến thắng bằng đôi tay, tấm lòng và ý chí của một y tá quân y cách mạng.
Đầu tháng 4 năm 1975, chiến trường Xuân Lộc – Biên Hòa trở thành tuyến phòng thủ cuối cùng, mạnh nhất của chính quyền Sài Gòn nhằm ngăn chặn bước tiến như vũ bão của Quân Giải phóng về Sài Gòn. Xuân Lộc được ví như “cánh cửa thép”, nơi địch dồn lực lượng tinh nhuệ, pháo binh dày đặc, không quân yểm trợ liên tục với quyết tâm giữ bằng mọi giá.
Trận đánh diễn ra vô cùng ác liệt. Bom pháo cày xới từng khu rừng cao su, từng con đường đất đỏ. Ban ngày, máy bay gầm rú không ngớt; ban đêm, pháo sáng giăng kín bầu trời. Mỗi mét đất giành được đều phải đánh đổi bằng máu và mồ hôi của người lính.
Trong hoàn cảnh ấy, các tổ quân y tiền phương hoạt động liên tục, gần sát chiến hào. Là một y tá quân y, ông Lý Văn Vãn cùng đồng đội dựng trạm cứu thương tạm bợ trong hầm đất, dưới tán rừng hoặc sau những bờ mương, vừa cứu chữa thương binh vừa luôn sẵn sàng cơ động khi vị trí bị lộ. Có ngày, thương binh đưa về không ngớt, cáng tre xếp dài, tiếng rên đau xen lẫn tiếng pháo nổ rung chuyển mặt đất.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Thiếu thuốc men, thiếu máu, thiếu cả thời gian, ông và đồng đội phải xử trí nhanh trong điều kiện hết sức khắc nghiệt. Nhiều ca phẫu thuật cấp cứu được tiến hành ngay trong hầm, ánh đèn pin hoặc đèn dầu leo lét. Có lúc, khi đang băng bó vết thương cho một chiến sĩ, đất đá từ miệng hầm đổ xuống vì sức ép bom pháo, nhưng đôi tay người y tá vẫn không dừng lại.
Xuân Lộc thất thủ sau nhiều ngày đêm giằng co quyết liệt. Tuyến phòng thủ then chốt bị phá vỡ đã mở toang cánh cửa tiến vào Biên Hòa, rồi thẳng hướng Sài Gòn. Sau Xuân Lộc, tinh thần địch suy sụp nhanh chóng, nhiều đơn vị tan rã. Các đơn vị quân giải phóng thần tốc tiến quân, ngày đêm không nghỉ.
Những ngày cuối tháng 4 năm 1975, đoàn quân tiến về Sài Gòn trong khí thế chưa từng có. Đối với người y tá quân y như ông Lý Văn Vãn, đó là những ngày vừa căng thẳng, vừa xúc động. Căng thẳng vì thương binh vẫn còn, nhiệm vụ cứu người chưa dứt. Xúc động vì ai cũng cảm nhận rất rõ: giờ phút toàn thắng đã đến rất gần.
Sáng 30 tháng 4 năm 1975, khi tin Sài Gòn hoàn toàn giải phóng lan truyền khắp các đơn vị, nhiều người lính đã òa khóc. Trong trạm quân y dã chiến, ông Vãn lặng người đi một lúc lâu. Bao năm bom đạn, bao đồng đội đã nằm lại dọc đường hành quân, bao đêm trắng bên cáng thương… tất cả như ùa về trong khoảnh khắc lịch sử ấy.
Chiến thắng Xuân Lộc – Biên Hòa và ngày giải phóng Sài Gòn không chỉ là chiến công quân sự vĩ đại, mà còn là dấu mốc khép lại một chặng đường gian khổ của những người lính thầm lặng phía sau chiến hào – những y tá quân y đã giữ lại sự sống cho đồng đội để đất nước có được ngày toàn thắng.



