XƯỞNG VŨ KHÍ GIỮA RỪNG GIÀ VÀ TRÍ TUỆ NGƯỜI THỢ RÈN ÁO VẢI

Trong phong trào Cần Vương, Khởi nghĩa Hương Khê do Phan Đình Phùng lãnh đạo là cuộc khởi nghĩa oanh liệt và kéo dài nhất. Sức mạnh của nghĩa quân có được phần lớn nhờ vào tài năng quân sự và trí tuệ thiên bẩm của vị tướng trẻ Cao Thắng. Khi đối đầu với quân Pháp, nghĩa quân thường bị thương vong lớn vì chỉ có gươm giáo, trong khi giặc có súng trường hiện đại bắn liên thanh. Cao Thắng nhận ra rằng: Muốn đánh bại Tây, phải có súng của Tây.

Năm 1887, sau một trận phục kích, nghĩa quân thu được hai khẩu súng trường kiểu 1874 của Pháp. Thay vì cất giữ làm bảo bối, Cao Thắng đã đưa ra một quyết định táo bạo chưa từng có: Ông tháo tung khẩu súng ra thành từng mảnh nhỏ để nghiên cứu cấu tạo. Giữa rừng sâu núi thẳm Hương Khê, không có máy móc tiện đồ, không có bản vẽ kỹ thuật, Cao Thắng tập hợp những thợ rèn giỏi nhất trong vùng lại. Bằng đôi bàn tay khéo léo và trí óc quan sát siêu phàm, ông hướng dẫn thợ mộc làm báng súng, thợ rèn đúc nòng súng, tự tay dũa từng cái lẫy, cái kim hỏa cho khớp với bản gốc.

Trải qua hàng trăm lần thử nghiệm thất bại, có lúc súng nổ tung làm bị thương thợ rèn, nhưng Cao Thắng không hề nản chí. Sau nhiều tháng trời miệt mài dũa sắt, cuối cùng, xưởng quân giới giữa rừng già đã đúc thành công hàng trăm khẩu súng trường "Made in Vietnam" giống hệt súng Pháp, độ chính xác và sức xuyên phá không hề thua kém. Khi quân Pháp thu được súng của nghĩa quân, chúng đã vô cùng kinh ngạc và thốt lên: "Thật không thể tin nổi những người nông dân An Nam lại có thể sao chép được vũ khí hiện đại của châu Âu chỉ bằng đe và búa!". Nhờ có súng của Cao Thắng, nghĩa quân Hương Khê đã giáng những đòn sấm sét vào quân Pháp suốt hơn chục năm trời.

III. CẢM NHẬN CỦA TÁC GIẢ

Cao Thắng là một "kỹ sư quân sự" lỗi lạc của phong trào Cần Vương. Bằng ý chí tự lực tự cường và tư duy khoa học nhạy bén, ông đã biến những điều không thể thành có thể. Hành động tháo súng Pháp để tự chế tạo súng Việt là minh chứng cho sự sáng tạo vô biên của trí tuệ Việt Nam. Câu chuyện này là nguồn cảm hứng tuyệt vời để tôi giáo dục các em học sinh về tinh thần đam mê khoa học, kỹ thuật. Không có công nghệ nào là quá khó nếu chúng ta có lòng kiên trì mày mò và khát vọng chinh phục đỉnh cao