Ý chí sắt đá trong lao lý Quảng Tây

Tháng 8 năm 1942, trên đường sang Trung Quốc để tranh thủ sự viện trợ quốc tế cho cách mạng Việt Nam, lãnh tụ Hồ Chí Minh bị chính quyền địa phương của Tưởng Giới Thạch bắt giam vô cớ tại thị trấn Túc Vinh (Quảng Tây). Suốt 14 tháng trời, Người bị chúng giải đi khắp 30 nhà lao của 13 huyện thuộc tỉnh Quảng Tây. Kẻ thù trói chặt tay Người bằng xích sắt, cổ mang gông gỗ, bắt đi bộ ròng rã suốt ngày đêm qua những con đường núi hiểm trở, tai ương.

Chế độ nhà tù Tưởng Giới Thạch vô cùng hà khắc. Cơm ăn chỉ là gạo mốc lẫn cát, nước uống thiếu thốn, phòng giam thì chật chội, bẩn thỉu và đầy chấy rận. Đôi chân Bác bị xích chặt vào sàn nhà mỗi đêm, cơ thể suy kiệt vì căn bệnh sốt rét rừng tái phát, răng rụng mấy chiếc, tóc bạc trắng đi nhiều. Thế nhưng, đòn roi và sự đày ải của nhà tù không thể khuất phục được tinh thần của vị chiến sĩ vĩ đại.

Trong những đêm dài không ngủ dưới ánh trăng soi qua khe cửa ngục, Bác đã dùng những mẩu bút chì cũ, tận dụng các trang lề của cuốn sổ tay để viết nên tập thơ “Nhật ký trong tù” bằng chữ Hán. Người tự động viên mình qua những vần thơ thép: "Thân thể ở trong lao / Tinh thần ở ngoài lao / Muốn nên sự nghiệp lớn / Tinh thần càng phải cao". Tinh thần lạc quan cách mạng ấy đã giúp Người chiến thắng mọi âm mưu thủ tiêu của kẻ thù để trở về lãnh đạo nhân dân.