Y THUẬT RỪNG GIÀ – TINH DẦU HỒI RỪNG TRONG PHẪU THUẬT DÃ CHIẾN
Trong không gian chật hẹp, ẩm ướt của trạm phẫu thuật dã chiến ẩn dưới lòng đất sâu, không khí lúc nào cũng đặc quánh mùi thuốc súng, mùi đất ẩm và mùi máu tanh nồng. Đây là nơi tiếp nhận những thương binh nặng nhất sau các trận đánh giằng co với giặc trên các điểm cao. Nhưng nỗi ám ảnh lớn nhất của các y bác sĩ không phải là tiếng bom rơi mà là sự thiếu hụt thuốc kháng sinh. Những lọ cồn i-ốt, những hộp thuốc kháng sinh liều cao từ hậu phương gửi vào thường xuyên bị máy bay địch đánh phá cắt đứt. Nhiều chiến sĩ dù đã qua được cơn nguy kịch trên bàn mổ nhưng sau đó lại gục ngã vì nhiễm trùng vết thương, dẫn đến hoại tử và buộc phải cắt bỏ chi trong sự đau đớn tột cùng.
Bác sĩ trưởng của trạm, vốn là một người có kiến thức uyên thâm về dược liệu dân gian và từng có thời gian sống cùng đồng bào các dân tộc vùng cao, đã không cam lòng nhìn đồng đội chết dần vì những vết thương nhiễm khuẩn. Một lần, trong lúc đang cùng tổ trinh sát thu gom lá cây làm thuốc, ông chú ý đến cây hồi rừng – loại cây tỏa mùi thơm đặc trưng, ngào ngạt ở những vùng cao nguyên có độ cao trên 1.000 mét. Ông nhớ lại lời già làng kể về khả năng sát khuẩn kỳ diệu của tinh dầu hồi, loại nhựa sống của rừng già có thể làm se lành vết thương, chặn đứng sự lây lan của vi khuẩn.
Quyết tâm cứu người, ông cùng đội hộ lý huy động chiến sĩ đi thu hái lá hồi tươi. Ngay trong lòng hầm, họ dựng lên một bộ nồi chưng cất thô sơ. Quá trình chưng cất đòi hỏi sự kiên nhẫn khủng khiếp: phải giữ lửa thật đều, hơi nước bốc lên qua hệ thống ống tre được làm lạnh bằng nước suối, ngưng tụ lại thành những giọt tinh dầu màu vàng nhạt, tinh khiết. Những giọt tinh dầu đầu tiên được chiết xuất ra có mùi hương thơm dịu nhưng lại chứa đựng sức mạnh kháng sinh tự nhiên vô giá.
Khi bắt đầu áp dụng vào thực tế, bác sĩ đã sử dụng dung dịch tinh dầu hồi rừng loãng để rửa sạch vết thương cho các thương binh. Kết quả thật kỳ diệu. Chỉ sau vài lần vệ sinh, những vết thương vốn đang sưng tấy, mưng mủ đã bắt đầu se mặt, các mô da bắt đầu tái tạo một cách khỏe mạnh. Tỷ lệ thương binh bị nhiễm trùng giảm xuống một cách đáng kinh ngạc. Những chiến sĩ vốn tưởng chừng phải vĩnh viễn rời xa chiến trường đã sớm hồi phục sức khỏe để trở lại hàng ngũ. Câu chuyện về những “bác sĩ của rừng già” sử dụng tinh dầu hồi rừng đã lan truyền khắp các đơn vị chiến đấu.
Việc áp dụng sáng kiến này không chỉ là một giải pháp tình thế, mà còn là minh chứng hùng hồn cho sức sáng tạo của quân và dân ta trong hoàn cảnh ngặt nghèo nhất. Họ đã biến chính sự khắc nghiệt của thiên nhiên thành vũ khí cứu người, tạo nên một sức mạnh vô hình giúp quân đội ta bền bỉ chiến đấu. Những giọt tinh dầu màu vàng ấy đã trở thành biểu tượng cho sự tận tụy của y bác sĩ, cho tình đồng đội thiêng liêng và cho niềm tin chiến thắng ngay trong những giai đoạn ác liệt nhất của cuộc kháng chiến.
