01. Những cô gái “đội quân tóc dài” và sức mạnh lay chuyển lòng người

Đội quân không súng mà làm quân thù khiếp sợ

"Đội quân tóc dài" không phải là một đơn vị quân đội chính quy với trang phục thống nhất, mà đó là hàng vạn phụ nữ từ bà già đến thiếu nữ, trong những bộ bà ba đen, chiếc khăn rằn quấn cổ. Vũ khí của các chị là "đạo lý" và "chính nghĩa". Những cuộc biểu tình kéo dài từ xóm ấp lên đến quận lỵ, tỉnh lỵ với yêu sách đòi đình chỉ càn quét, đòi bồi thường tính mạng và tài sản cho nhân dân đã làm tê liệt bộ máy cai trị của địch.

Họ dùng chiến thuật "ba mũi giáp công": chính trị, vũ trang và binh vận. Những cô gái trẻ khéo léo tiếp cận lính đồn để làm công tác tâm lý, khơi dậy lòng yêu nước và tình cảm gia đình để họ rời bỏ hàng ngũ đối phương. Sự dũng cảm của các chị khi đứng chặn trước nòng pháo, đối mặt với lưỡi lê để bảo vệ xóm làng đã viết nên những trang sử vàng chói lọi. Tại Long An, tinh thần "Trung dũng kiên cường" được thể hiện rõ nét qua sự bền bỉ của những người phụ nữ vốn chỉ quen với việc đồng áng nay trở thành những chiến sĩ kiên trinh.

Mẹ Trần Thị Viết – Hình bóng người mẹ trong đội quân thầm lặng

Mẹ Việt Nam Anh hùng Trần Thị Viết tại xã Tuyên Bình Tây, huyện Vĩnh Hưng chính là hiện thân của sự kiên trì bám trụ và bảo vệ cách mạng mà "đội quân tóc dài" luôn hướng tới. Mẹ sinh năm 1892, sống qua ba thế kỷ và dành trọn cuộc đời cho sự nghiệp giải phóng dân tộc. Dù không trực tiếp xuống đường biểu tình như các cô gái trẻ, nhưng sự hy sinh của mẹ là nền tảng cho tinh thần đấu tranh của phụ nữ địa phương.

Mẹ Viết đã tiễn đưa 10 người con lên đường và chịu đựng nỗi đau mất đi 7 người con trai anh dũng hy sinh. Dưới sự kìm kẹp của địch, mẹ bị buộc phải đi "học tập" hằng tuần vì có nhiều con thoát ly, nhưng mẹ vẫn một lòng sắt son. Hình ảnh mẹ thắp đèn lồng làm tín hiệu cho cán bộ vào làng ngay dưới mũi súng quân thù là biểu tượng của sự can trường. Đặc biệt, mẹ còn là người mẹ chồng bao dung, khi hai lần đứng ra làm đám cưới cho con dâu Phan Thị Thép vì thương cảnh con dâu mồ côi sớm khuya vò võ một mình giữa thời chiến loạn. Đó chính là nét đẹp nhân văn, là sức mạnh tinh thần gắn kết gia đình và quê hương mà những người phụ nữ miền Nam luôn gìn giữ.

Tinh thần Hội thề Rừng Rong và sự phối hợp giữa các lực lượng

Sức mạnh của "đội quân tóc dài" luôn được cộng hưởng từ ý chí thép của những đơn vị vũ trang. Tại Trảng Bàng, Tây Ninh, 27 chiến sĩ của Hội thề Rừng Rong đã từng thề dưới Quốc kỳ: "Dù phải hy sinh đời cha thì con cháu tiếp tục chiến đấu". Lời thề ấy thấm vào máu thịt của những người vợ, người con gái, biến họ thành những liên lạc viên, những người tiếp tế dũng cảm cho các chiến sĩ bám trụ rừng sâu.

Những người anh hùng như Huỳnh Văn Đảnh tại Tân Trụ, Long An – một "nhà thiện xạ" lừng danh – cũng luôn nhận được sự bảo vệ và nuôi giấu từ những người mẹ, người chị địa phương. Khi kẻ thù càn quét đốt phá nhà cửa nhằm lập ấp chiến lược, chính những người phụ nữ đã cùng nhân dân xây lại 90 ngôi nhà ngay trong đêm để bám trụ rào làng chiến đấu. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa "mũi vũ trang" của anh Đảnh và "mũi chính trị" của những cô gái tóc dài đã tạo nên thế trận thiên la địa võng khiến quân địch hoang mang, khiếp sợ.

Gia tài của lòng quả cảm và bài học hôm nay

"Đội quân tóc dài" đã đi vào huyền thoại như một biểu tượng của quyền năng phụ nữ trong lịch sử giữ nước. Mẹ Trần Thị Viết đã sống đến tuổi 119 để chứng kiến ngày thành quả vĩ đại đó. Gia tài mẹ để lại là gần 500 con cháu và một tinh thần bất khuất không gì lay chuyển nổi.

Nhìn lại lịch sử của "Những cô gái đội quân tóc dài", mỗi cán bộ và nhân dân địa phương hôm nay càng thêm tự hào về truyền thống của phụ nữ Long An. Chúng ta ghi nhớ công ơn của mẹ Viết, anh hùng Huỳnh Văn Đảnh và những chiến sĩ quả cảm. Thế hệ hôm nay nguyện tiếp nối ngọn lửa ấy, sống và làm việc hết mình để xây dựng quê hương ngày càng giàu mạnh, xứng đáng với sự hy sinh vĩ đại của lớp lớp cha anh.