(127) MẸ ĐẶNG THỊ THE — NGƯỜI CON MƯỜI BA TUỔI CẦM SÚNG VÀ NGƯỜI CON NẰM LẠI BATTAM BOONG

MẸ ĐẶNG THỊ THE — NGƯỜI CON MƯỜI BA TUỔI CẦM SÚNG VÀ NGƯỜI CON NẰM LẠI BATTAM BOONG

Từ một gia đình nông dân nghèo tại xã Bình Nghị, huyện Gò Công Đông, mẹ Đặng Thị The, sinh năm 1929, đã chứng kiến cả gia đình mình dấn thân vào cuộc kháng chiến — từ người chồng hoạt động cách mạng được Chính phủ ghi nhận bằng nhiều huy chương, đến hai người con trai hy sinh trên hai chiến trường, cách nhau mười sáu năm và cách nhau cả một biên giới quốc gia.

Người con trai đầu, Nguyễn Văn Đây, sinh năm 1949, tham gia cách mạng từ ngày 7-3-1962 — khi anh mới tròn 13 tuổi. Đó là tuổi của những đứa trẻ còn đang cắp sách đến trường, nhưng trên mảnh đất Gò Công những năm ấy, tiếng gọi của cách mạng đã vượt qua mọi ranh giới tuổi tác. Trưởng thành thành Tiểu đội trưởng Tiểu đoàn 514 Bộ đội địa phương tỉnh Mỹ Tho, anh Đây hy sinh ngày 26-4-1968 — được Nhà nước truy tặng Huân chương Chiến sĩ giải phóng hạng Nhất.

Mười sáu năm sau, người con trai Nguyễn Văn Oanh, sinh năm 1964 — đứa bé được sinh ra trong thời chiến và lớn lên trong thời hòa bình — lại khoác ba lô lên đường từ tháng 2-1984. Là chiến sĩ Sư đoàn 330, anh Oanh hy sinh ngày 13-12-1984 trong trận truy quét tàn quân Pôn Pốt, và được an táng tại Nghĩa trang chữ V Battam Boong, tỉnh Battambang, Campuchia — một nơi xa lạ mà tên gọi của nó in đậm vào ký ức người mẹ già đến tận cuối đời.

Một người con nằm đâu đó trên đất quê hương, một người con yên nghỉ tại nghĩa trang xứ bạn — mẹ Đặng Thị The mang trong lòng hai khoảng cách địa lý và hai khoảng trống không gì bù đắp được. Ngày 25-1-2014, Chủ tịch nước ký Quyết định số 295/QĐ-CTN phong tặng danh hiệu "Bà mẹ Việt Nam Anh hùng" cho mẹ, tên mẹ được ghi vào Sổ vàng số 145. Hiện nay, mẹ được cán bộ công chức xã Bình Ân và Công ty trách nhiệm hữu hạn Quốc Phong cùng nhận phụng dưỡng suốt đời.