21/3/1975 – Ngày chiến trường đồng loạt chuyển mình
Rạng sáng 21/3/1975, khi trời còn chưa sáng rõ, chiến trường phía nam Thừa Thiên - Huế đã rung chuyển bởi những loạt đạn đầu tiên. Đúng 5 giờ, các đơn vị thuộc Sư đoàn 324 và 325, Quân đoàn 2 đồng loạt nổ súng tiến công hệ thống phòng ngự của địch. Mục tiêu không chỉ là những điểm cao chiến lược mà còn là tuyến Đường số 1 nối Huế với Đà Nẵng, một huyết mạch giao thông mà đối phương đang cố giữ bằng mọi giá.
Trung đoàn 2, Sư đoàn 324 lần lượt đánh chiếm các điểm cao 224 và 303. Trong khi đó, Trung đoàn 1 tiến công Núi Bông và nhanh chóng làm chủ trận địa. Địch lập tức tổ chức phản kích, khiến cuộc chiến đấu tại đây diễn ra gay gắt. Tại đình làng Lưỡi Cái, pháo binh Trung đoàn 84 được triển khai, liên tục khống chế Đường số 1. Đến chiều và đêm, các Tiểu đoàn 7, 8 và 2 của Trung đoàn 18 từ trong rừng đánh xuống tuyến đường huyết mạch.
Ở hướng nam Huế, 5 giờ 50 phút, Trung đoàn 18 bắt đầu trận đánh vào các điểm cao 294, 520 và 560. Quân giải phóng tiêu diệt Tiểu đoàn 61 của quân đội Việt Nam Cộng hòa. Trung đoàn 101 cũng tiến công và chiếm các điểm cao 310, 312, 329. Tại điểm cao 560, địch chống trả quyết liệt, mãi đến 15 giờ lực lượng ta mới hoàn toàn làm chủ.
Những trận đánh trên bộ được phối hợp với sức mạnh pháo binh. Hỏa lực liên tục dội xuống Ấp 5, Động Toàn, Phú Bài, Mang Cá, đồng thời kiềm chế các vị trí La Sơn, Lương Điền, Mũi Né. Ở Truồi, Quân giải phóng Trị - Thiên tiến công địch. Trong đêm, đặc công nước đánh sập cầu Thừa Lưu, khiến tuyến giao thông Huế - Đà Nẵng bị gián đoạn.
Không khí chiến đấu cũng lan rộng xuống Quân khu 5. Từ 5 giờ 30 đến 12 giờ, Sư đoàn 2 tiến công phá vỡ tuyến ngăn chặn ở đông Suối Đá. Tại Quảng Ngãi, lực lượng địa phương cắt đứt hoàn toàn Quốc lộ 1 trên đoạn Bắc Châu Ổ - Dốc Sỏi. Cùng lúc, nhân dân nhiều nơi nổi dậy, làm cho hệ thống kiểm soát của đối phương thêm rối loạn.
Ở Bình Định và Phú Yên, các lực lượng vũ trang địa phương và chủ lực liên tiếp mở những trận đánh vào các vị trí của địch. Trên hướng Tây Nguyên, lực lượng được giao nhiệm vụ phát triển chiến đấu theo các trục đường 19, 7 và 21, hướng tới Bình Định, Phú Yên và Khánh Hòa. Ở phía nam, Sư đoàn 4 của Quân khu 9 được lệnh tiến công Ô Môn - Cờ Đỏ.
Phía sau đội hình chiến đấu là những người lính công binh đang chạy đua với thời gian. Trên tuyến Trường Sơn, Trung đoàn Công binh 99 khẩn trương rà phá bom mìn, chuẩn bị bắc cầu qua sông Thạch Hãn. Ở hướng nam Huế, công binh cũng khắc phục những cây cầu và bến vượt bị phá, mở đường cho bộ binh và cơ giới tiến về phía trước.
Ngày 21/3/1975, vì thế, hiện lên như một ngày mà cả chiến trường đồng loạt chuyển mình. Những điểm cao lần lượt bị đánh chiếm, đường giao thông bị cắt đứt, các tuyến phòng ngự bị xuyên phá và phong trào nổi dậy lan rộng. Từng bước, thế phòng thủ của đối phương bị bóc tách, mở ra con đường tiến tới giải phóng Thừa Thiên - Huế.
