236. Mẹ VNAH Nguyễn Thị Rành

KHÚC TRÁNG CA ĐỜI HOA LỬA HUYỀN THOẠI BÀ MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG NGUYỄN THỊ RÀNH

Huyện Củ Chi, mảnh đất đã đi vào sử sách với biệt danh “đất thép thành đồng” của Miền Nam Tổ quốc, là nơi sản sinh và nuôi dưỡng biết bao tâm hồn kiên trung, bất khuất qua suốt hai cuộc kháng chiến vệ quốc. Trong số những biểu tượng sáng ngời của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, hình ảnh Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Rành (sinh năm 1900 tại ấp Trại Đèn, xã Phước Hiệp) trở thành một tượng đài thiêng liêng trong lòng nhân dân. Cuộc đời mẹ là một bản trường ca bi tráng, gắn liền với chuỗi mất mát tận cùng, một gánh nặng đau thương mà ít ai có thể chịu đựng được.

Gia đình mẹ Nguyễn Thị Rành là cơ sở cách mạng nòng cốt tại địa phương, kiên cường bám trụ giữa lòng địch. Trong những năm tháng chiến tranh leo thang ác liệt, ngôi nhà nhỏ của mẹ không chỉ là nơi nuôi giấu cán bộ, tiếp tế cho bộ đội mà còn là điểm tựa tinh thần, nơi mẹ lặng lẽ động viên con cháu đứng lên chiến đấu để bảo vệ bờ cõi. Nhưng chính sự kiên trung ấy đã mang đến bi kịch lớn lao: mẹ tận mắt chứng kiến 11 người thân yêu hy sinh vì độc lập tự do của dân tộc. Trong số họ có người chồng kiên cường, bảy người con trai, hai người cháu ruột và một người con dâu. Mỗi lần nhận tin báo tử, mẹ chỉ lặng lẽ thắp hương, lau khô nước mắt rồi tiếp tục chăm lo cho các chiến sĩ khác như con ruột của mình. Nỗi đau dồn nén không làm mẹ gục ngã mà càng rèn luyện ý chí thép trong mẹ.

Người chồng của mẹ hy sinh năm 1963 trong một trận chống càn ác liệt. Bảy người con trai của mẹ, ở tuổi xuân phơi phới, lần lượt ngã xuống trên các chiến trường Củ Chi, Bến Súc, Tây Ninh. Người con dâu của mẹ bị kẻ địch sát hại khi kiên quyết bảo vệ bí mật cách mạng. Hai người cháu làm giao liên và du kích cũng hy sinh khi đang làm nhiệm vụ. Dẫu nỗi đau chồng chất, mẹ chưa bao giờ run sợ. Câu nói của mẹ đã trở thành lời thề của nhiều thế hệ chiến sĩ: “Còn sống ngày nào, mẹ còn lo cho cách mạng ngày đó.” Với mẹ, mỗi chiến sĩ giải phóng đều là con, mỗi đồng đội của chồng và các con đều là ruột thịt. Suốt những năm tháng cam go nhất, căn nhà của mẹ trở thành pháo đài bình yên, nơi mẹ nấu từng bữa cơm, vá từng bộ quần áo và chăm sóc từng chiến sĩ bị thương bằng sự yêu thương vô bờ.

Sử sách còn ghi lại câu chuyện năm 1966, khi địch mở cuộc càn quét lớn, lùng sục cơ sở cách mạng. Lúc đó, mẹ đang che giấu ba chiến sĩ bị thương trong hầm bí mật. Khi lính Mỹ và lính ngụy kề súng vào đầu mẹ để tra khảo, mẹ vẫn giữ vững khí tiết và nói: “Mấy ông muốn bắn thì cứ bắn, chớ tui không khai điều gì hại tới xứ sở này đâu.” Sự bất khuất ấy khiến kẻ thù phải rút lui trong uất hận, và nhờ mẹ mà ba chiến sĩ hôm ấy giữ được mạng sống. Một cựu chiến binh năm xưa từng nói: “Nếu hôm đó mẹ nói một lời khác, chúng tôi đã không còn cơ hội sống.”

Tinh thần thép và lòng yêu nước vô bờ của mẹ Nguyễn Thị Rành đã trở thành bức tường thành vô hình bảo vệ biết bao cán bộ hoạt động bí mật tại Củ Chi, góp phần làm nên danh xưng “Đất thép” lừng lẫy không chỉ nhờ địa hình mà nhờ ý chí của những con người như mẹ.

Sau ngày đất nước thống nhất, mẹ sống thanh bạch, ngày ngày thắp hương tưởng nhớ người thân. Năm 1995, mẹ được Nhà nước truy tặng danh hiệu Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng, ghi nhận sự hy sinh không gì đong đếm được của gia đình mẹ cho Tổ quốc. Mẹ qua đời ngày 22 tháng 8 năm 1996, hưởng thọ 96 tuổi. Để tri ân mẹ, huyện Củ Chi đặt tên một tuyến đường lớn là “Đường Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Rành”. Con đường ấy là biểu tượng sống động, nhắc nhở thế hệ mai sau về tấm gương hy sinh vĩ đại.

Câu chuyện về mẹ Nguyễn Thị Rành không chỉ là trang sử hào hùng mà còn là bài học thấm thía về lòng yêu nước, sự kiên định và tinh thần bất khuất của người phụ nữ Việt Nam. Mẹ minh chứng rằng độc lập hôm nay được dựng xây từ máu xương và sự hy sinh cao cả của biết bao con người. Huyền thoại về mẹ Rành mãi là ngọn lửa bất diệt, soi sáng lý tưởng sống biết ơn và trách nhiệm của thế hệ trẻ hôm nay.

*Tham khảo tài liệu: Khu di tích lịch sử địa đạo Củ Chi – Tư liệu giới thiệu nhân vật lịch sử và các gia đình có công với cách mạng trên địa bàn, Báo Tuổi Trẻ & Tuổi Trẻ Online – Tư liệu về sự hy sinh của 11 người thân trong gia đình Mẹ Nguyễn Thị Rành, Hồ sơ phong tặng Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng – UBND huyện Củ Chi (1995), Thông tin lịch sử địa phương xã Phước Hiệp, huyện Củ Chi – Ban Tuyên giáo Huyện ủy Củ Chi.