Anh hùng Lực lượng vũ trang

295. AHLLVTNH TÔ VĂN ĐƯỢC

TP. Hồ Chí Minh23/12/2025Trần Kim Thạnh (ĐOÀN XẪ TÂN AN HỘI)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Câu chuyện về anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân trung tá Tô Hoài Đức biểu tượng chiến thắng của người dân “ Đất thép thành đồng”, “ Nhà sáng chế bất đắc dĩ”. Được mệnh danh là Anh hùng Mìn gạt.

Tô Hoài Đức sinh năm 1942, tên khai sanh là Tô Văn Đực. ông là người thứ út trong gia đính có 10 người con, nên ông còn có tên gọi gần gủi, thân thương là Út Đực. Gia đình ông ở ấp Xóm Bưng, xã Nhuận Đức, huyện Củ Chi, Thành phố Hồ Chí Minh. Năm 13 tuổi Út Đực đã sớm giác ngộ cách mạng, tham gia du kích. Hai năm sau, ông gia nhập lực lượng vũ trang, trực tiếp tham gia chiến đấu bảo vệ quê hương.

Do có chút tay nghề thợ máy ô tô, ông được điều về làm việc tại Xưởng sản xuất vũ khí, mà thực chất là một lò rèn đơn sơ chỉ có cái bể thổi lò và mấy cái dũa. Ông được giao nhiệm vụ chính là sửa chữa những vũ khí hỏng hóc trong quá trình chiến đấu. Năm 1964 – 1965, Mỹ chuẩn bị chuẩn bị đổ bộ vào Việt Nam theo kế hoạch chiến tranh cục bộ. Đúng ngày mùng 06 /01/1966, quân Mỹ đỗ bộ vào Nhuận Đức. Trước khi đỗ bộ chúng cho xe tăng càng quét bắn súng nã pháo xối xã nhằm dọn đường tiến công . Mỗi đợt đi càn chúng huy động hàng chục xe tăng cày nát bất cứ vật gì cản đường. Trước tình hình vô cùng nguy nan khó khăn trăm bề về vũ khí. Du kích ta chỉ có súng thì không thể nào đối phó với được với những trận càn quy mô lớn bằng vũ khí hiện đại. Lúc này ông Út cùng với các chiến sĩ đã đi nhặt bom bi chưa nổ đem về và nghiên cứu, sau nhiều ngày nghiên cứu đã chế tạo ra được loại mìn cán. Từ ngày có mìn cán, cả ấp, cả xã có phong trào đi tìm bom bi. Tìm được 1 trái bom bi coi như diệt được một xe tăng. Nhưng loại mìn này chưa có tính khả thi cao để diệt xe tăng Mỹ. Vì vậy ông tiếp tục nghiên cứu làm ra một loại vũ khí mới diệt xe tăng tốt hơn. Đó là mìn gạt. Loại mìn này so với mìn cán chỉ khác ở chỗ là có cái cần gạt nhưng nó rất lợi hại. Trước đây xe tăng cán qua thì mìn mới nổ còn bây giờ xe tăng chạy qua đụng vào cần gạt là nổ banh xác. Từ đó ông được nhân dân tôn vinh là “Anh hùng mìn gạt”. Quân và dân Củ Chi đã dùng loại mìn gạt này để diệt xe tăng, tàu chiến và cả máy bay chở lính đổ bộ của Mĩ. Gần 5000 xe tăng Mỹ bị phá hủy hầu hết từ vũ khí mìn gạt do ông sản xuất. Những đội xe tăng đi càng của Mỹ giờ sợ run râu, chúng quay sang kế hoạch hủy diệt khác. Năm 1966 trên ấp Bàu Trăng cách ấp Xóm Bưng chừng vài trăm mét Mỹ dùng máy bay thả bom hạng nặng có sức công phá mạnh chuẩn bị cho một trận đổ quân lớn. Nhưng khi thả bom chúng thả thấp quá, mở chốt an toàn không kịp nên bom lép rất nhiều, mà đâu phải loại bom thường, toàn những trái bom khủng lồ có hàng vài tạ. Sáu trái bom nằm ngổn ngang ngay nơi người dân ở. Bà con thấy vậy sợ rằng đó là bom nổ chậm nên kéo nhau bỏ nhà đi lánh nạn hết. Cả một vùng đồng hoang nhà trống không thấy bóng người.Thấy tình hình không ổn, lãnh đạo xã gọi ông út lên giao nhiệm vụ di dời sáu trái bom để dân quay về. Đây là cuộc chiến tranh nhân dân, bộ đội muốn đánh thắng giặc Mỹ thì phải dựa vào dân mới sống được. Như vậy mấy hôm sau ông Út cùng các anh em nhận nhiệm vụ. Những trái bom này có trọng lượng 250kg, khi nổ có sức công phá cả một vùng rộng lớn. Trước đây việc chế tạo các loại mìn thì dễ, chỉ cần suy nghĩ logích là có thể làm thành công, còn những trái bơm này được chế tạo theo một công nghệ hiện đại mà trình độ của ông chỉ dừng lại biết đọc, viết thành thạo, chưa qua trường lớp huấn luyện, Vì vậy, đây là nhiệm vụ rất khó với ông. Nhưng gì công việc cấp bách quan trọng này ông và các anh em đành liều tiến hành làm. Đến nơi ông cho mọi người rời xa quả bơm về chỗ an toàn. Theo quan điểm của ông, nếu có chết gì quả bom này thì một ông chết là đủ rồi, các đồng chí ở lại thay ông diệt Mỹ và nếu thành công thì những quả bom này sẽ được dẹp đi là tốt rồi. Một mình ông Út xuống hố bom vừa đào vừa hốt đất lên. Ông quan sát thật kĩ, nhìn thật chi li bộ phận trái bom. Ông mở đồng hồ xem ngòi nổ, bằng kinh nghiệm của nhiều năm sáng chế vũ khí, ông yên tâm tin rằng, mình đang ở vùng an toàn. Ông phân tích trái bom này không phải là bom nổ chậm, nó không nổ là do lỗi kỹ thuật thả bom của bọn phi công. Sau đó ông Út vặn các đầu nổ lại an toàn và gọi mọi người lại. Các anh, các chị chạy đến vừa ôm ông vừa khóc vui mừng trước sự thành công bình an của ông. Trái bom đã được mã quá ông Út truyền lại kinh nghiệm cho mấy anh em để họ yên tâm đào tiếp các trái bom còn lại. Sau vụ đào bom ấy, tiếng tâm của ông Út không chỉ dừng lại ở vùng đất Củ Chi mà còn lan tỏa khắp chiến trường miền Nam. Giữa chiến trường khốc liệt ấy đã nổi lên tên tuối của người dũng sĩ diệt xe tăng Tô Văn Đực.

Tháng 9 năm 1967 ông được phong tặng danh hiệu “Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân”. Sau ngày 30/4/1975, ông tiếp tục công tác trong lực lượng vũ trang nhân dân thành phố Hồ Chí Minh với chức vụ Trung đoàn phó kĩ thuật Trung đoàn Gia Định. Đến năm 1992 ông nghỉ hưu với quân hàm trung tá và về lại quê hương Nhuận Đức của mình lập trang trại trồng trọt và chăn nuôi.

Với chiến công vang dội chế tạo ra các loại vũ khí thủ công mà mang lại tính sát thương cao từ bom đạn của Mỹ, người“Anh hùng mìn gạt” đã tác động mạnh mẽ đến phong trào diệt Mỹ của quân dân Củ Chi nói riêng, của dân tộc ta nói chung trong Cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ. Niền tự hào của người dân về Củ Chi đất thép thành đồng càng được nâng cao. Và đồng thời nó đã bẻ gãy kế hoạch của Mỹ trong mục tiêu: Tiêu diệt quân chủ lực và căn cứ địa của ta; đập tan âm mưu giành dân - lập ấp chiến lược, góp phần giải phóng miền Nam thống nhất đất nước. Thế hệ hôm nay nối truyền thống của vẻ vang của cha anh tiếp bước xây dựng quê hương Củ Chi ngày càng giàu đẹp.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn
295. AHLLVTNH TÔ VĂN ĐƯỢC | Câu chuyện thời hoa lửa