3 tháng địa ngục trần gian và ý chí sắt đá của nữ đội trưởng du kích
Nguyễn Thị Chiên là nữ đội trưởng du kích mưu trí quê Thái Bình và là nữ Anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam. Năm 1950, bà bị giặc Pháp bắt khi ở lại cản đường cho đồng đội rút lui. Địch trói chân tay, ném bà xuống sông mùa đông lạnh giá rồi tra tấn dã man suốt 3 tháng ròng rã. Bằng ý chí sắt đá, bà chịu đựng mọi cực hình, kiên quyết không hé răng nửa lời bảo vệ bí mật cách mạng, khiến kẻ thù bất lực phải thả tự do.

Mùa đông năm 1950, vùng địch hậu Thái Bình chìm trong khói lửa của các trận càn quét. Nguyễn Thị Chiên khi ấy là Đội trưởng Đội du kích xã Thanh Tân (Kiến Xương, Thái Bình), là "cái gai" trong mắt quân Pháp và bè lũ tay sai bởi sự mưu trí, dẫn dắt đội du kích liên tục quấy rối, diệt tống, trừ gian.
Trong một trận càn ác liệt, để bảo vệ cho cán bộ và tài liệu bí mật của xã rút lui an toàn, Nguyễn Thị Chiên đã chủ động ở lại cản bước địch. Bà bị bao vây và sa vào tay giặc.
Biết bà là thủ lĩnh du kích, tên đồn trưởng hí hửng tưởng chừng sẽ khai thác được toàn bộ mạng lưới kháng chiến trong vùng. Chúng trói chặt bà, giải ra bờ sông Trà Lý. Gió mùa đông bắc thổi hun hút, nước sông lạnh ngắt như dao cắt.
Tên chỉ huy hất hàm:
— Hầm bí mật ở đâu? Ai là liên lạc của Việt Minh? Nói, hoặc tao ném xuống sông!
Đáp lại gã chỉ là cái nhìn trừng trừng đầy căm giận và sự im lặng tuyệt đối.
“Rầm!” — Một tiếng động mạnh vang lên. Địch thẳng tay ném bà xuống dòng sông sâu hoắm. Nước tràn vào tai, vào mũi, cơ thể tê dại vì lạnh. Khi bà vừa ngộp thở, chúng lại kéo dây trói lôi bà lên, tiếp tục tra hỏi. Quy trình tàn nhẫn ấy lặp đi lặp lại nhiều lần. Nước sông Trà Lý mùa đông lạnh thấu xương cũng không thể làm lung lạc ý chí của người con gái đất lúa. Bà thà chết chứ nhất quyết không hé răng nửa lời.
Không khuất phục được người nữ đội trưởng bên bờ sông, địch áp giải bà về giam cầm tại bốt khét tiếng. Suốt 3 tháng ròng rã sau đó, Nguyễn Thị Chiên phải trải qua một cuộc sống không khác gì địa ngục trần gian.
Mỗi ngày trôi qua là một chuỗi những cực hình:
Đòn roi và kìm kẹp: Chúng dùng roi điện, gậy sắt đánh đập cho đến khi bà ngất lịm, rồi lại dội nước lạnh cho tỉnh để tra tấn tiếp.
Tra tấn tinh thần: Địch dùng đủ mọi thủ đoạn dụ dỗ bằng tiền tài, nhung lụa, rồi lại đe dọa bằng cái chết cận kề.
Bỏ đói bỏ khát: Bà bị giam trong hầm tối ẩm thấp, ăn cơm chan máu và nước mắt.
Cơ thể người con gái tuổi đôi mươi hằn sâu những vết thương rớm máu, nhưng tinh thần của bà thì kẻ thù không thể chạm tới. Trong lao tù, bà luôn tự nhủ: “Mình sống vì cách mạng, chết cũng vì cách mạng. Nếu khai ra đồng đội, xương máu của bao người sẽ đổ.”
Sự kiên cường của bà khiến những tên cai ngục tàn bạo nhất cũng phải kinh ngạc và run sợ trước một thứ sức mạnh vô hình mà chúng không bao giờ hiểu được.
Sau 3 tháng tra tấn dã man mà không thu được bất kỳ thông tin nào, lại vấp phải làn sóng đấu tranh mạnh mẽ của nhân dân địa phương đòi thả người, quân Pháp buộc phải nhượng bộ. Chúng không thể tìm ra chứng cứ để kết tội, cũng không thể khuất phục được bà, đành phải thả tự do cho Nguyễn Thị Chiên.
Trở về từ cõi chết với thân hình gầy guộc và chằng chịt vết thương, nhưng đôi mắt bà vẫn sáng ngời lửa chiến đấu. Ngay lập tức, Nguyễn Thị Chiên bắt tay vào gầy dựng lại phong trào du kích, tiếp tục lãnh đạo nhân dân chiến đấu, lập nên nhiều chiến công vang dội khác (như tay không bắt giặc, bắn rơi máy bay địch).
Cuộc đời của người con gái Thanh Tân năm ấy đã trở thành biểu tượng bất tử cho ý chí "Cảm tử cho Tổ quốc quyết sinh", là tấm gương sáng ngời của người phụ nữ Việt Nam: "Anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang".



