(47) MẸ PHẠM THỊ ĐẦM — NGƯỜI PHỤ NỮ VĨNH BÌNH LÀM GIAO LIÊN MƯỜI BỐN NĂM, MẤT CHỒNG VÀ CON TRÊN CÙNG ĐỊA BÀN
Quê xã Thạnh Nhựt, huyện Gò Công Tây; theo chồng về ấp Thượng, thị trấn Vĩnh Bình, huyện Gò Công Tây; hiện sống tại ấp Bình Trung, xã Thạnh Nhựt, huyện Gò Công Tây, tỉnh Tiền Giang
MẸ PHẠM THỊ ĐẦM — NGƯỜI PHỤ NỮ VĨNH BÌNH LÀM GIAO LIÊN MƯỜI BỐN NĂM, MẤT CHỒNG VÀ CON TRÊN CÙNG ĐỊA BÀN
Bà không chỉ là người đứng ở nhà tiễn chồng con ra trận. Từ năm 1961 đến ngày hòa bình 1975, bà Phạm Thị Đầm tự mình làm giao liên cho xã Vĩnh Bình — mười bốn năm chuyển tin tức, tài liệu, đi về giữa các cơ sở cách mạng trong vùng địch kiểm soát. Đồng thời bà còn là Hội trưởng Hội Phụ nữ xã. Bà vừa là người mẹ, vừa là người chiến sĩ — và cũng là người phải nhận tin chồng hy sinh, rồi con hy sinh, trong khi bản thân vẫn đang thực hiện nhiệm vụ.
Phạm Thị Đầm sinh năm 1926 tại xã Thạnh Nhựt, huyện Gò Công Tây. Bà lập gia đình với ông Huỳnh Lạc Bá (sinh 1919), theo chồng về ấp Thượng, thị trấn Vĩnh Bình. Hai vợ chồng sinh được 12 người con — 4 trai, 8 gái — một gia đình đông đúc trên vùng đất chiến tranh liên miên.
Ông Lạc Bá tham gia cách mạng tháng 3-1960, giữ chức Trưởng Ban Binh vận xã Vĩnh Bình — người phụ trách công tác vận động binh lính địch, một trong những nhiệm vụ nguy hiểm và đòi hỏi bản lĩnh đặc biệt. Ngày 1-5-1969, ông hy sinh. Được công nhận liệt sĩ và an táng tại Nghĩa trang liệt sĩ huyện Gò Công Tây.
Trước ông hơn hai năm, người con trai Huỳnh Văn Đực — sinh năm 1947, tham gia cách mạng năm 1960 khi 13 tuổi, trưởng thành thành Xã đội phó xã Vĩnh Bình — hy sinh tháng 2-1967 trong lúc đi công tác. Được công nhận liệt sĩ và cũng an táng tại Nghĩa trang liệt sĩ huyện Gò Công Tây — cùng nghĩa trang với cha anh sau này.
Trong suốt thời gian đó, từ 1961 đến 1975, bà Phạm Thị Đầm vẫn làm giao liên, vẫn họp Hội Phụ nữ, vẫn nuôi những đứa con còn lại. Năm 1984 bà nghỉ hưu. Ngày 25-1-2014, Chủ tịch nước phong tặng bà danh hiệu Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng theo Quyết định số 295/QĐ-CTN. Hiện bà sống cùng con trai là Huỳnh Văn Chính tại ấp Bình Trung, xã Thạnh Nhựt — trở về quê gốc của mình sau những năm dài theo chồng ở Vĩnh Bình.
Mẹ Phạm Thị Đầm là người đàn bà vừa mất người thân vừa tự mình đi làm cách mạng — không phải chỉ vì ai yêu cầu, mà vì bà hiểu rằng mỗi chuyến giao liên an toàn là một mảnh ghép nhỏ trong bức tranh lớn của cuộc kháng chiến mà chồng bà và con bà đã ngã xuống vì nó.
