A XÂU – NGƯỜI ĐẶC CÔNG HRÊ MỘT MÌNH GIỮ TRẬN ĐỊA Ở KON TUM

Ba ngày.

Hai đêm.

Sáu đợt phản kích.

Từ bốn người, còn ba.

Rồi chỉ còn lại một mình A Xâu.

Giữa khu chợ Kon Tum trong những ngày Tết Mậu Thân 1968, người chiến sĩ Hrê ấy vẫn bám trận địa.

Lựu đạn ném tới, ông dùng tay và chân gạt ra.

Đối phương tưởng ông đã hy sinh, tràn vào.

A Xâu nằm im chờ thật gần rồi bất ngờ nổ súng.

Đợt tiến công bị đánh bật.

Rồi đợt khác lại tới.

Ông vẫn tiếp tục chiến đấu.

Trong đầu người chiến sĩ trẻ chỉ có một suy nghĩ:

“Chiến sĩ cách mạng còn hơi thở thì còn chiến đấu.”

Cậu thanh niên nhỏ bé ở Đăk Pét

A Xâu sinh năm 1944, dân tộc Hrê, quê xã Đăk Pét, huyện Đăk Lây, tỉnh Kon Tum.

Ông sinh ra trong một gia đình nghèo nhưng là cơ sở cách mạng.

Ngay từ nhỏ, A Xâu đã được giáo dục tinh thần đấu tranh.

Năm 1960, ông tham gia dân quân.

Dáng người nhỏ bé, nhưng A Xâu nổi bật bởi sự gan dạ.

Có lần lực lượng địa phương bắt được một đối tượng ác ôn và giao cho A Xâu áp giải lên huyện.

Trên đường đi, người này thấy A Xâu nhỏ con nên tìm cách bỏ chạy.

A Xâu lập tức đuổi theo.

Không để đối tượng thoát, ông truy bắt và tiêu diệt ngay trên đường.

Đó là một trong những câu chuyện sớm cho thấy tính cách quyết liệt của người chiến sĩ trẻ.

22 trận trước tuổi 24

Tháng 1/1963, A Xâu nhập ngũ.

Đến đầu năm 1968, ông đã tham gia 22 trận đánh.

Trong một lần đi lấy gạo tại Ngọc Bành, tổ của A Xâu chỉ có ba người nhưng bất ngờ gặp đối phương.

Thay vì rút lui, cả tổ chủ động đánh.

Theo tài liệu, họ diệt 20 đối phương, riêng A Xâu diệt 6.

Những trận như vậy giúp A Xâu trưởng thành rất nhanh trong lực lượng đặc công.

Bờ Rao – dùng bộc phá mở ba lớp rào

Năm 1965, đơn vị đánh vào ấp Bờ Rao giữa ban ngày.

Trong lúc mở hàng rào thì bị phát hiện.

Hỏa lực từ bên trong bắn ra dữ dội.

Nếu kéo dài, lực lượng đột phá có nguy cơ thương vong lớn.

A Xâu lập tức nghĩ ra cách xử lý.

Ông sử dụng bộc phá đánh tung ba lớp rào, mở đường cho đơn vị xung phong.

Theo hồ sơ thành tích, trận đánh đã diệt 89 đối phương và giải phóng nhân dân trong ấp.

Khả năng phản ứng nhanh trong tình huống bất lợi trở thành một đặc điểm nổi bật của A Xâu.

Vượt thêm sáu lớp rào để trinh sát

Trong trận đánh khu Nguyễn Huệ tại thị xã Kon Tum, đơn vị đã vượt qua 9 lớp hàng rào nhưng vẫn chưa xác định được cổng và bố trí bên trong.

A Xâu được giao lên trước trinh sát.

Ông tiếp tục vượt thêm 6 lớp rào, lọt sâu vào vị trí đối phương để nắm tình hình.

Sau đó mới quay trở ra dẫn đơn vị vào.

Kết quả, theo tài liệu, đơn vị diệt 120 quân cảnh, phá 2 xe và thu nhiều vũ khí.

Riêng A Xâu dùng bộc phá đánh các mục tiêu trong ba dãy nhà, sau đó tiếp tục đánh một xe và sử dụng vũ khí thu được để chiến đấu.

Nhưng trận đánh làm nên dấu ấn lớn nhất của ông vẫn là Tết Mậu Thân 1968.

MẬU THÂN 1968 – TIẾN VÀO THỊ XÃ KON TUM

Trong trận tiến công thị xã Kon Tum, A Xâu chỉ huy một mũi đánh vào tiểu khu.

Ngay từ đầu, mũi của ông phát triển rất nhanh.

Chỉ trong khoảng 30 phút, lực lượng đã làm chủ một góc tiểu khu, diệt 40 đối phương và một lô cốt.

Sau đó, A Xâu tiếp tục phát triển sang khu cảnh sát.

Ba dãy nhà lần lượt bị đánh chiếm.

Nhưng trời sáng.

Đối phương bắt đầu phản kích mạnh.

Mũi của A Xâu mất liên lạc với đại đội.

Từ đây, ông phải tự tổ chức chiến đấu độc lập.

Từ bốn người còn ba

A Xâu dẫn lực lượng chuyển sang khu chợ.

Sáng hôm sau, đối phương tổ chức phản kích.

Mũi của ông lúc này chỉ còn 4 người.

Phía đối diện là lực lượng gần một đại đội.

A Xâu động viên anh em giữ trận địa.

Đợt phản kích thứ nhất bị đánh bật.

Đến đợt thứ hai, đối phương chia nhiều hướng, vừa bao vây vừa dùng lựu đạn áp sát.

Lúc này, tổ chỉ còn 3 người.

A Xâu nhắc đồng đội noi gương “Bảy dũng sĩ Điện Ngọc”.

Lựu đạn đối phương ném vào.

Các chiến sĩ nhặt lại, ném trả.

Trận địa vẫn được giữ.

Chỉ còn một mình

Đợt phản kích thứ ba bắt đầu.

Lựu đạn được ném dồn dập vào các ụ chiến đấu.

Hai đồng đội của A Xâu hy sinh.

Chỉ còn lại:

MỘT MÌNH A XÂU

Ông không rút.

Ông nghĩ:

“Chiến sĩ cách mạng còn hơi thở thì còn chiến đấu.”

Đối phương tiếp tục ném lựu đạn.

A Xâu nằm thấp xuống, dùng cả tay lẫn chân gạt những quả lựu đạn ra xa.

Các vụ nổ liên tiếp xảy ra quanh vị trí.

Khói bụi phủ kín trận địa.

Đối phương tưởng ông đã chết.

Họ tràn vào.

A Xâu chờ thật gần.

Rồi bất ngờ nổ súng.

Nhiều người bị trúng đạn.

Số còn lại tháo chạy.

Đợt thứ tư – bị thương vẫn bắn hạ người chỉ huy

Sáng hôm sau, đối phương lại tổ chức phản kích.

A Xâu tiếp tục chiến đấu một mình.

Trong quá trình đó, ông bị thương và ngã xuống.

Phía đối phương tưởng có thể bắt sống.

Một người chỉ huy lao lên trước.

A Xâu bất ngờ nổ súng.

Người này bị bắn hạ tại chỗ.

Số còn lại hoảng loạn, rút ra.

A Xâu nhặt lựu đạn, thu gom súng của đồng đội đã hy sinh và tiếp tục củng cố trận địa.

Các đợt phản kích tiếp tục kéo dài.

Đến hết đợt thứ sáu, trời tối, đối phương buộc phải rút khỏi khu vực.

Ba ngày hai đêm

A Xâu đã bám trận địa suốt:

3 NGÀY – 2 ĐÊM

Từ tiểu khu Kon Tum.

Sang khu cảnh sát.

Rồi đến khu chợ.

Mũi của ông đánh bật 6 đợt phản kích.

Riêng tại khu chợ, A Xâu được ghi nhận diệt 30 đối phương, chưa kể số mục tiêu ông đánh tại tiểu khu và khu cảnh sát.

Khi đêm xuống, ông mới quyết định rút.

Trước khi rời trận địa, A Xâu dùng thủ pháo phá hủy số súng của những đồng đội đã hy sinh để không rơi vào tay đối phương.

Trên đường rút, ông lại gặp một tổ tuần tra ba người.

A Xâu bắn hạ một người và làm bị thương một người khác rồi tiếp tục trở về.

Người chiến sĩ đặc công từ vóc dáng nhỏ bé

Điều đặc biệt ở A Xâu là sự tương phản giữa vóc người và sức chiến đấu.

Từ thời còn là dân quân, tài liệu đã nhấn mạnh ông “vóc người nhỏ bé”.

Nhưng chính người chiến sĩ ấy:

vượt nhiều lớp rào,

đánh bằng bộc phá,

thọc sâu vào căn cứ,

và có thể chiến đấu độc lập trong thời gian dài.

Ông được đánh giá cao không chỉ ở lòng dũng cảm mà còn ở sự mưu trí, phản ứng nhanh và khả năng giữ bình tĩnh trong hoàn cảnh cực kỳ bất lợi.

Ngày 20 tháng 12 năm 1969

Với những thành tích chiến đấu, A Xâu được tặng:

Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Nhất

và được bầu là:

Chiến sĩ thi đua toàn tỉnh.

Ngày 20 tháng 12 năm 1969, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam tặng A Xâu danh hiệu:

ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN GIẢI PHÓNG

Khi được tuyên dương, ông là Đại đội phó Tiểu đoàn 406 đặc công, bộ đội địa phương tỉnh Kon Tum.

Có rất nhiều chi tiết đáng nhớ trong cuộc đời A Xâu.

Nhưng có lẽ hình ảnh tiêu biểu nhất vẫn là trận đánh tại khu chợ Kon Tum:

Đồng đội lần lượt hy sinh.

Chỉ còn một mình.

Lựu đạn liên tục rơi vào trận địa.

A Xâu dùng cả tay và chân gạt chúng ra.

Và ông vẫn bám vị trí bởi một suy nghĩ rất ngắn:

“Còn hơi thở thì còn chiến đấu.”