AHLLVT, LS TRẦN HOÀNG NA - NGƯỜI DU KÍCH NHỎ TUỔI GIỮA VÒNG VÂY CÁI DA

Trần Hoàng Na sinh năm 1949 tại xã An Bình, thị xã Cần Thơ. Em lớn lên trong một gia đình có cha và nhiều anh, chị tham gia cách mạng. Từ khi mới 10 tuổi, nhìn thấy những người thân cầm súng bảo vệ quê hương, Na đã nhiều lần xin được đi theo lực lượng cách mạng nhưng chưa được đồng ý vì tuổi còn quá nhỏ.

Một hôm, trên đường đến trường, Na phát hiện một toán lính từ Chi khu Cái Răng đang hành quân về hướng nhà mình. Khi ấy, trong nhà có các cán bộ Thị ủy Cần Thơ đang bí mật hội họp. Không hốt hoảng, cậu bé bình tĩnh đi ngang qua đội hình địch rồi nhanh chóng chạy về báo tin. Nhờ lời cảnh báo kịp thời của Na, các cán bộ đã rút khỏi khu vực an toàn trước khi quân địch kéo tới.

Sau sự việc ấy, mọi người nhận ra sự nhanh trí và gan dạ của cậu bé. Một năm sau, trước quyết tâm tha thiết của Na, tổ chức đồng ý cho em gia nhập lực lượng du kích xã An Bình và trang bị cho em một quả lựu đạn.

Từ đó, người du kích nhỏ tuổi bắt đầu tham gia nhiều nhiệm vụ nguy hiểm. Cuối năm 1960, Na cùng Đội du kích xã An Bình bao vây, tiến công đồn Cái Da, góp phần tiêu diệt lực lượng địch và thu nhiều vũ khí.

Năm 1961, qua nhiều lần bí mật theo dõi, Na phát hiện một căn lầu gần chợ Cần Thơ là nơi thường xuyên có các cố vấn Mỹ lui tới. Với vóc dáng của một cậu bé, em dễ dàng tiếp cận mục tiêu mà không khiến địch nghi ngờ. Na khéo léo giấu lựu đạn trong một chiếc bánh, cầm trên tay như một đứa trẻ đi chơi phố. Khi đến gần và nhận thấy thời cơ thuận lợi, em bất ngờ ném lựu đạn vào nhóm cố vấn, làm hai tên chết tại chỗ và hai tên khác bị thương.

Đầu năm 1962, sau một trận đánh tại cầu Rạch Ngỗng, Na được phân công bảo vệ đồng chí Tư Thái – Bí thư Thị ủy Cần Thơ – cùng đoàn cán bộ đi công tác. Trên đường di chuyển, đoàn bất ngờ bị bốn tên biệt kích chặn đánh. Na lập tức rút chốt lựu đạn, ném về phía địch, làm cả bốn tên chết và bị thương, bảo vệ đoàn cán bộ thoát khỏi khu vực nguy hiểm.

Tháng 6-1963, Na tiếp tục thực hiện một trận đánh tại nhà hàng Tân Cảnh ở khu vực bến Ninh Kiều, nơi lính Mỹ thường tập trung ăn uống. Em bí mật tiếp cận rồi ném lựu đạn vào vị trí địch, tiêu diệt hai lính Mỹ và làm bị thương bốn tên khác.

Dù đã lập nhiều chiến công, Na vẫn chỉ là một thiếu niên có dáng người nhỏ bé. Chính vẻ ngoài ấy giúp em vượt qua nhiều lớp kiểm soát, nhưng phía sau dáng hình trẻ thơ là bản lĩnh của một chiến sĩ đã trải qua nhiều trận đánh.

Tháng 8-1964, Trần Hoàng Na được tổ chức cử tham dự một lớp học chính trị tại căn cứ Cái Da. Trong lúc lớp học đang diễn ra, hơn 300 quân địch bất ngờ mở cuộc càn quét lớn, chia thành bốn hướng bao vây chặt căn cứ. Nếu tất cả cùng chạy ra ngoài, lực lượng ta rất dễ bị phát hiện và tiêu diệt.

Trước tình thế nguy cấp, Na đề nghị đồng đội nhanh chóng rút xuống hầm bí mật. Em cùng một số chiến sĩ ở lại nghi binh, tìm cách kéo đội hình địch sang hướng khác. Kế hoạch thành công: quân địch tưởng đã phát hiện lực lượng chính nên tập trung truy đuổi Na.

Vừa di chuyển, Na vừa liên tiếp ném lựu đạn vào đội hình địch, tiêu diệt sáu tên. Tuy nhiên, quân địch quá đông, vòng vây ngày càng khép chặt. Không còn đường rút, Na bình tĩnh chờ chúng đến gần rồi ném thêm hai quả lựu đạn cuối cùng.

Sau những tiếng nổ, địch tập trung hỏa lực bắn xối xả về phía người du kích nhỏ tuổi. Trần Hoàng Na ngã xuống giữa căn cứ Cái Da khi mới 15 tuổi. Sự nghi binh và chiến đấu đến cùng của em đã thu hút phần lớn quân địch, góp phần bảo vệ những cán bộ, chiến sĩ đang ẩn náu trong hầm bí mật.

Trong bốn năm tham gia công tác và chiến đấu, Trần Hoàng Na được tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Nhất và được tuyên dương là “Lá cờ đầu đánh Mỹ của miền Tây Nam Bộ”. Ngày 20-12-1994, Nhà nước truy tặng em danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Ngày nay, tên Trần Hoàng Na được đặt cho đường phố, trường học và một cây cầu lớn bắc qua sông Cần Thơ. Đó không chỉ là sự tri ân dành cho một người anh hùng, mà còn nhắc nhớ về người du kích đã chọn ở lại giữa vòng vây Cái Da để đồng đội được sống và tiếp tục chiến đấu.