ÁNH ĐÈN TRONG HẦM BÍ MẬT

Nơi niềm tin được thắp sáng

Năm 1971, tại một vùng quê thuộc đồng bằng sông Cửu Long, gia đình ông Lê Văn Mười được nhiều người biết đến vì có một căn hầm bí mật nằm ngay dưới nền nhà. Bề ngoài, đó chỉ là một căn nhà lá đơn sơ với hàng cau trước ngõ và vài luống rau xanh. Không ai ngờ rằng, dưới nền đất ấy là nơi che chở cho nhiều cán bộ cách mạng trong những năm tháng chiến tranh ác liệt.

Hầm chỉ rộng khoảng sáu mét vuông, cao chưa đầy một mét. Người ở trong hầm phải khom lưng hoặc ngồi co người. Không khí rất ngột ngạt, nhất là vào mùa mưa khi nước dâng cao. Ánh sáng duy nhất là chiếc đèn dầu nhỏ, chỉ được thắp lên vào ban đêm để tránh bị phát hiện.

Gia đình ông Mười có năm người. Ngoài việc làm ruộng, cả nhà còn nhận nhiệm vụ bảo vệ cơ sở cách mạng. Mỗi khi có cán bộ về họp, bà Mười lại giả vờ nấu cơm như bình thường để đánh lạc hướng sự chú ý của địch. Hai người con trai thay phiên nhau đứng ngoài sân quan sát, nếu thấy có dấu hiệu bất thường sẽ lập tức báo hiệu bằng tiếng gõ nhẹ vào thân cây xoài.

Một buổi chiều cuối tháng Chín, khi ba cán bộ đang họp dưới hầm, bất ngờ một toán lính tiến vào làng để lục soát. Chúng đi từng nhà, kiểm tra rất kỹ vì nghi có người hoạt động cách mạng đang ẩn náu.

Không khí trong nhà ông Mười trở nên căng thẳng.

Bà Mười vẫn bình tĩnh nhóm bếp nấu cơm. Ông Mười ngồi đan rổ trước hiên như không có chuyện gì xảy ra. Hai đứa trẻ vẫn chơi ô ăn quan ngoài sân.

Tên chỉ huy bước vào nhà, dùng báng súng gõ xuống nền đất nhiều lần. Mọi người nín thở.

Dưới hầm, ba cán bộ ngồi im lặng tuyệt đối. Chiếc đèn dầu đã được thổi tắt từ trước. Chỉ còn tiếng tim đập và tiếng chân người đi lại phía trên.

Sau gần hai mươi phút khám xét, không phát hiện điều gì, toán lính bỏ đi.

Khi tiếng bước chân xa dần, bà Mười mới nhẹ nhàng mở nắp hầm.

Một cán bộ xúc động nói:

"Gia đình bác đã cứu chúng tôi thêm một lần nữa."

Ông Mười chỉ cười:

"Đất nước còn chiến tranh thì bà con mình còn phải cùng nhau gìn giữ."

Những năm sau đó, căn hầm bí mật ấy tiếp tục che chở cho nhiều cán bộ. Không một lần bị lộ.

Ngày đất nước thống nhất, ông Mười lấp hầm lại để xây nền nhà mới. Nhưng ông vẫn giữ chiếc đèn dầu đã từng soi sáng trong hầm năm xưa.

Nhiều năm sau, khi học sinh trong xã đến thăm, ông lấy chiếc đèn ra và kể:

"Các cháu thấy chiếc đèn này nhỏ bé lắm phải không? Nhưng trong những năm chiến tranh, nó không chỉ thắp sáng căn hầm mà còn thắp sáng niềm tin vào ngày đất nước hòa bình."

Lũ trẻ chăm chú lắng nghe.

Chiếc đèn cũ không còn sáng nữa, nhưng câu chuyện về lòng dũng cảm của những người dân bình dị vẫn tiếp tục được truyền lại cho các thế hệ sau.