Anh hùng La Văn Cầu

Năm 1950, trận đánh cứ điểm Đông Khê trong Chiến dịch Biên Giới, chiến sĩ La Văn Cầu khi ấy mới 19 tuổi đã bị đạn địch làm gần đứt cánh tay phải. Trong thời khắc quyết định của trận đánh, anh không chịu rời vị trí chiến đấu, nhờ đồng đội chặt đứt cánh tay phải, tiếp tục ôm bộc phá lao lên tiêu diệt lô cốt địch và chỉ huy Tổ bộc phá hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ.

Cánh tay phải của La Văn Cầu mất đi, nhưng từ đó, đất nước có thêm một biểu tượng. Suốt phần đời còn lại, người Anh hùng ấy thực hiện nghi thức quân nhân thiêng liêng nhất bằng cánh tay còn lại. Mỗi lần Quốc ca vang lên, mỗi lần lá cờ Tổ quốc tung bay, bàn tay trái của ông lại đưa lên đầy trang nghiêm, xúc động và tự hào.

Một người lính chào cờ bằng tay trái. Cả đất nước đáp lại bằng sự kính trọng.

Quân nhân trong Quân đội nhân dân Việt Nam, động tác chào bằng tay phải là điều lệnh. Nhưng, cuộc đời La Văn Cầu đã tạo nên điều đặc biệt-“một ngoại lệ thiêng liêng”. Cánh tay phải của ông đã ở lại chiến trường Đông Khê, hòa vào đất đá biên cương. Vì vậy, cánh tay trái trở thành cánh tay của ký ức, của lòng trung thành và của lời thề với Tổ quốc.

Mỗi lần chứng kiến ông đứng nghiêm trước quốc kỳ, nhiều người không khỏi xúc động. Bởi động tác chào ấy không chỉ là động tác quân lễ. Đó là lời nhắc nhở về giá trị của độc lập, tự do; là ký ức về những năm tháng dân tộc phải đánh đổi bằng máu xương để giành lấy hòa bình. Có những người lính mang thương tích trên thân thể. Có những người lính mang thương tích trong ký ức. Riêng La Văn Cầu, ông biến thương tích thành biểu tượng.

Điều đặc biệt hơn nữa, ông là một trong số rất ít Anh hùng của dân tộc Việt Nam được đặt tên đường, tên trường học ngay khi còn sống. Điều đó không chỉ là sự tôn vinh đối với cá nhân ông mà còn phản ánh sự trân trọng của toàn xã hội đối với những giá trị mà ông đại diện. Một con đường mang tên La Văn Cầu. Một ngôi trường mang tên La Văn Cầu. Nhưng trên tất cả, tên tuổi ông đã trở thành một địa chỉ tinh thần. Bởi vì, trong văn hóa dân tộc và trong đời sống xã hội, việc đặt tên đường, tên trường cho một người đang sống là điều rất hiếm. Bởi lịch sử cũng đòi hỏi khắt khe thường cần độ lùi thời gian để thẩm định. Nhưng, với Anh hùng La Văn Cầu, nhân dân đã dành cho ông sự ghi nhận ngay khi ông vẫn còn hiện diện giữa đời thường. Điều đó cho thấy công lao và nhân cách của ông đã vượt qua mọi khoảng cách của thời gian. Ông không chỉ là người anh hùng của chiến tranh. Ông còn là người thầy của hòa bình.