anh hùng lao động (8)

Tôi gặp bà vào một buổi chiều đầy nắng. Căn nhà nhỏ nằm nép mình cuối con ngõ, trên bàn thờ là ba tấm bằng Tổ quốc ghi công đặt cạnh nhau. Bà là một Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng – nhưng trước khi là “Anh hùng”, bà chỉ là một người mẹ.

Bà kể chuyện bằng giọng chậm rãi, đôi mắt nhìn xa xăm như đang lần tìm lại những năm tháng đã ngả màu ký ức. Ba người con trai của bà đều ra đi trong kháng chiến, người ngã xuống khi mới mười chín tuổi, người chưa kịp nhìn thấy mặt con đầu lòng. “Ngày nhận giấy báo tử, tim mẹ như ngừng đập… nhưng nước mắt phải nuốt vào trong,” bà nói. Tôi nhìn đôi bàn tay bà – nhăn nheo, gầy guộc – mà nghĩ về những năm tháng bom rơi, đạn nổ. Bàn tay ấy từng tiễn con đi mà không biết có ngày trở lại hay không. Bàn tay ấy từng cầm cuốc, cầm gạo, tiếp tế cho bộ đội giữa mưa bom bão đạn.

Với tôi – một người trẻ lớn lên trong hòa bình – chiến tranh là điều chỉ đọc qua sách giáo khoa. Nhưng qua câu chuyện của bà, tôi hiểu rằng hòa bình hôm nay được đánh đổi bằng những mùa xuân không bao giờ trở lại của biết bao gia đình. Bà không nhận mình là anh hùng. Bà chỉ nói: “Mẹ nào cũng thương con.” Chính sự giản dị ấy làm tôi lặng người.

Thời hoa lửa không chỉ là những trận đánh hào hùng. Đó còn là những người mẹ âm thầm hi sinh cả cuộc đời.