Anh hùng Lê Thị Hồng Gấm

từ thuở nhỏ, chị đã sớm được hun đúc lòng yêu nước qua những câu chuyện về sự hy sinh anh dũng của các bậc tiền bối quê hương Mỹ Tho như Thủ khoa Huân, Trần Xuân Hòa, từ đó hình thành tinh thần căm thù giặc và ý chí tham gia cách mạng từ rất sớm. Từ tháng 12 năm 1967 đến tháng 5 năm 1968, chị làm nhiệm vụ giao liên cho xã trong điều kiện hết sức gian khổ, địa bàn hoạt động bị thu hẹp, thường xuyên phải vượt qua khu căn cứ và vành đai kiểm soát của địch; cuối năm 1968, dù tổ giao liên chỉ còn lại một mình, có ngày phải chuyển tới bảy công văn, chị vẫn kiên trì hoàn thành nhiệm vụ. Tháng 12 năm 1968, chị được bổ nhiệm làm Xã đội phó, cùng lãnh đạo xã vận động nhân dân bám đất, bám ruộng vườn sản xuất, ủng hộ cách mạng, đồng thời trực tiếp tham gia chiến đấu cùng du kích xã trong 49 trận, làm bị thương 217 tên địch, trong đó có 22 lính Mỹ và 4 tên ác ôn. Tháng 8 năm 1969, chị được cử làm Trung đội phó du kích vành đai liên xã; trong hơn tám tháng chiến đấu, chị cùng đơn vị đánh 10 trận, tiêu diệt 63 tên địch và bắn rơi một máy bay trực thăng. Ngày 18 tháng 4 năm 1970, khi cùng hai nữ du kích đi mua lương thực chuẩn bị cho trận đánh đêm, các chị bị địch phát hiện giữa cánh đồng; trước tình thế nguy cấp, Lê Thị Hồng Gấm đã bình tĩnh chỉ đường cho đồng đội thoát hiểm, còn bản thân lợi dụng địa hình chiến đấu, thu hút hỏa lực địch, bắn rơi một chiếc trực thăng HU.1A tại chỗ và diệt thêm ba tên địch khi chiếc còn lại đổ quân bao vây. Trước lực lượng địch đông và hỏa lực áp đảo, chị bị thương nặng, đạn đã hết, chị dùng chút sức lực cuối cùng đập gãy khẩu súng để không rơi vào tay kẻ thù và anh dũng hy sinh khi mới tròn 19 tuổi. Với chiến công và sự hy sinh oanh liệt, chị được Nhà nước tặng thưởng Huân chương Quân công giải phóng hạng Ba, Huân chương Chiến công giải phóng hạng Nhì và ngày 20 tháng 9 năm 1971 được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân; tấm gương hy sinh của chị đã tiếp thêm sức mạnh cho các nữ chiến sĩ trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, tiêu biểu là việc thành lập Đại đội nữ Lê Thị Hồng Gấm vào ngày 22 tháng 2 năm 1972 tại dốc Ba Hầm (ranh giới huyện Ba Tơ và Đức Phổ, tỉnh Quảng Ngãi), đại đội nữ đầu tiên của miền Nam trong thời kỳ chống ngoại xâm.