ANH HÙNG LÊ THỊ RIÊNG, NGƯỜI PHỤ NỮ KIÊN TRUNG, BẤT KHUẤT CỦA MIỀN NAM

Từ cô gái Bạc Liêu đến người cán bộ cách mạng.

Lê Thị Riêng sinh năm 1925 tại làng Vĩnh Mỹ, huyện Giá Rai, tỉnh Bạc Liêu, trong một gia đình nghèo. Cha tham gia cách mạng rồi mất tích, mẹ mất sớm, tuổi thơ của bà gắn với nhiều thiếu thốn và mất mát. Chính hoàn cảnh đó góp phần hun đúc ở bà tinh thần yêu nước và ý chí đấu tranh mạnh mẽ.

Năm 1945, khi Cách mạng Tháng Tám thành công, Lê Thị Riêng tham gia hoạt động cách mạng. Bà từng đảm nhiệm nhiều công tác trong phong trào phụ nữ, từng bước trưởng thành qua thực tiễn đấu tranh. Năm 1948, bà được kết nạp vào Đảng. Đến năm 1949, bà tham gia Ban Chấp hành Phụ nữ Nam Bộ, tiếp tục hoạt động trong những điều kiện ngày càng khó khăn.

Sau Hiệp định Genève năm 1954, bà không tập kết ra miền Bắc mà tiếp tục ở lại miền Nam hoạt động. Đây là giai đoạn cuộc đấu tranh cách mạng tại miền Nam diễn ra hết sức khốc liệt, đòi hỏi những người cán bộ phải hoạt động bí mật, đối mặt thường xuyên với sự truy lùng và đàn áp của đối phương.

Người cán bộ tiêu biểu của phong trào phụ nữ miền Nam

Trong quá trình hoạt động, Lê Thị Riêng dành nhiều tâm huyết cho công tác vận động phụ nữ và xây dựng cơ sở cách mạng. Khi Hội Liên hiệp Phụ nữ Giải phóng miền Nam Việt Nam được thành lập, bà giữ cương vị Phó Hội trưởng, đồng thời là Ủy viên Trung ương Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam. Bà cũng tham gia viết xã luận cho báo Phụ nữ Giải phóng.

Ở cương vị của mình, bà góp phần tập hợp, vận động phụ nữ miền Nam tham gia đấu tranh chính trị, xây dựng cơ sở và hỗ trợ phong trào cách mạng. Bà được đánh giá là một cán bộ có bản lĩnh, tận tụy, gần gũi với quần chúng và có uy tín trong phong trào phụ nữ miền Nam.

Điều đáng trân trọng là phía sau hình ảnh một cán bộ cách mạng kiên cường vẫn là một người mẹ giàu tình cảm. Trong những năm hoạt động bí mật, bà phải chấp nhận xa con để bảo đảm an toàn cho gia đình và cơ sở. Những tư liệu được công bố gần đây cho thấy trong cuốn sổ tay của bà vẫn lưu giữ những dòng ghi chép thể hiện nỗi nhớ con, nhớ Hà Nội và những tình cảm rất đời thường của một người mẹ giữa chiến tranh.

Những đòn tra tấn không khuất phục được người nữ chiến sĩ

Năm 1967, trong một chuyến công tác, Lê Thị Riêng bị bắt. Đối phương tìm mọi cách khai thác thông tin về tổ chức và cơ sở cách mạng nhưng bà vẫn giữ vững khí tiết, không khuất phục trước những đòn tra tấn. Các tài liệu lịch sử ghi nhận bà bị giam giữ tại nhà lao và chịu nhiều hình thức tra tấn dã man nhưng vẫn kiên cường bảo vệ bí mật của cách mạng.

Đây chính là một trong những phẩm chất nổi bật nhất của Lê Thị Riêng: lòng trung thành với cách mạng và ý chí bảo vệ đồng chí, đồng đội được đặt cao hơn sự an nguy của bản thân.

Trong hoàn cảnh bị bắt, người chiến sĩ không còn vũ khí trong tay, nhưng vẫn có thể chiến đấu bằng sự im lặng, bằng ý chí và bằng việc không khai báo. Với Lê Thị Riêng, sự kiên cường ấy đã trở thành một cuộc đấu tranh thực sự giữa người chiến sĩ và nhà tù.

Hy sinh trong những ngày Tết Mậu Thân

Đêm mùng 2 Tết Mậu Thân năm 1968, tức ngày 1/2/1968, Lê Thị Riêng cùng một số cán bộ cách mạng bị đưa ra khu vực đường Hồng Bàng ở Sài Gòn và bị sát hại. Bà hy sinh khi mới 43 tuổi, để lại sự tiếc thương sâu sắc trong đồng bào, đồng chí.

Bà hy sinh, nhưng tên tuổi và hình ảnh của người nữ chiến sĩ ấy không bị chôn vùi cùng chiến tranh. Ngược lại, sự hy sinh của Lê Thị Riêng trở thành biểu tượng về lòng yêu nước, tinh thần trung thành với cách mạng và ý chí bất khuất của phụ nữ miền Nam.

Sau này, bà được truy tặng nhiều phần thưởng cao quý. Đặc biệt, năm 2001, Lê Thị Riêng được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, ghi nhận những cống hiến và sự hy sinh của bà đối với sự nghiệp cách mạng.

Một cái tên trở thành biểu tượng

Ngày nay, tên Lê Thị Riêng đã được đặt cho nhiều công trình, trường học, đường phố. Đặc biệt, Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng tại Thành phố Hồ Chí Minh là một địa danh gắn với ký ức về bà và với nhiều liệt sĩ, đồng bào yêu nước hy sinh trong những năm chiến tranh. Khu vực này trước đây là Nghĩa trang Đô Thành, nơi chôn cất nhiều người hy sinh trong Chiến dịch Mậu Thân 1968.

Tên tuổi của bà vì thế không chỉ tồn tại trong những trang sử mà còn hiện diện trong đời sống hôm nay, nhắc nhở các thế hệ về giá trị của độc lập, tự do và sự hy sinh của những người đi trước.

Người phụ nữ dành trọn cuộc đời cho Tổ quốc

Cuộc đời Lê Thị Riêng có thể được nhìn nhận qua ba phẩm chất nổi bật: yêu nước, tận tụy với phong trào và bất khuất trước kẻ thù.

Từ một cô gái nghèo ở Bạc Liêu, bà đã trở thành cán bộ tiêu biểu của phong trào phụ nữ miền Nam. Trong những năm tháng chiến tranh, bà chấp nhận xa gia đình, xa con, hoạt động trong điều kiện nguy hiểm; khi bị bắt, bà không khuất phục; khi đứng trước cái chết, bà vẫn giữ trọn khí tiết của người chiến sĩ.

Sự hy sinh của Lê Thị Riêng vì thế không chỉ là sự mất mát của một cá nhân. Đó còn là sự hy sinh của một thế hệ phụ nữ Việt Nam đã bước ra khỏi cuộc sống riêng tư để gánh vác vận mệnh của đất nước.

Lê Thị Riêng – một người mẹ, một người phụ nữ, một người cán bộ cách mạng và một Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân – đã sống một cuộc đời ngắn ngủi nhưng đầy ý nghĩa. Tên tuổi bà trở thành biểu tượng đẹp về lòng trung thành, đức hy sinh và khí phách kiên cường của phụ nữ Việt Nam trong cuộc đấu tranh giành độc lập, thống nhất đất nước.