ANH HÙNG LIỆT SĨ CÙ CHÍNH LAN – NGƯỜI CHIẾN SĨ “BẮT SỐNG XE TĂNG” TRONG CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP

CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA

ANH HÙNG LIỆT SĨ CÙ CHÍNH LAN – NGƯỜI CHIẾN SĨ “BẮT SỐNG XE TĂNG” TRONG CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP

Sinh năm 1930 tại làng Quỳnh Đôi, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An, Cù Chính Lan sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo. Tuổi thơ của ông trải qua nhiều khó khăn, nhưng chính quê hương giàu truyền thống yêu nước đã hun đúc ở người thanh niên ấy ý chí và lòng yêu nước sâu sắc. Khi Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công, Cù Chính Lan mới 16 tuổi nhưng đã tham gia các hoạt động cách mạng tại địa phương, sau đó tham gia dân quân và tích cực công tác. Khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp bùng nổ, ông tình nguyện nhập ngũ, trở thành một trong những thanh niên đầu tiên của quê hương lên đường chiến đấu.

Trong những năm đầu quân ngũ, Cù Chính Lan không ngừng rèn luyện, học hỏi và trưởng thành trong chiến đấu. Ông được đồng đội biết đến là một chiến sĩ gan dạ, mưu trí, luôn đi đầu trong những nhiệm vụ khó khăn. Trong Chiến dịch Quang Trung năm 1951, ông từng cùng đơn vị chiến đấu với lực lượng địch đông hơn, thu vũ khí và tiêu diệt địch, được tuyên dương với thành tích “anh hùng tay không giết giặc”.

Cuối năm 1951, thực dân Pháp mở cuộc tiến công lên Hòa Bình nhằm giành lại quyền chủ động trên chiến trường. Quân đội ta mở Chiến dịch Hòa Bình, tiến công vào các vị trí của địch trên mặt trận chính diện và đồng thời đẩy mạnh hoạt động ở vùng sau lưng địch. Trong chiến dịch ấy, đường số 6 trở thành một trong những địa bàn diễn ra nhiều trận đánh quyết liệt.

Ngày 13/12/1951, tại khu vực Giang Mỗ, khi bộ đội ta đang chiến đấu với quân Pháp, một chiếc xe tăng địch bất ngờ xuất hiện, lao vào đội hình và gây nguy hiểm cho lực lượng ta. Trước tình thế ấy, Tiểu đội trưởng Cù Chính Lan không do dự. Với khẩu tiểu liên và những quả lựu đạn mang theo, ông lao lên phía trước, đuổi theo chiếc xe tăng đang di chuyển.

Cù Chính Lan nhanh chóng nhảy lên thành xe, tìm cách tiếp cận cửa tháp pháo. Ông dùng tiểu liên bắn vào bên trong nhưng súng bị hóc. Không bỏ cuộc, ông gọi đồng đội đưa lựu đạn tới. Khi có cơ hội, ông mở nắp xe và ném lựu đạn vào bên trong nhưng bị đối phương ném trả ra ngoài. Chiếc xe tăng vẫn tiếp tục di chuyển.

Trong khoảnh khắc quyết định, Cù Chính Lan đã sử dụng một cách đánh táo bạo. Ông mở chốt lựu đạn, chờ một khoảng thời gian ngắn rồi ném vào buồng lái. Quả lựu đạn phát nổ, chiếc xe tăng dừng lại. Chiếc xe tăng mang số hiệu B2885498 USA sau đó được xác định là phương tiện do Mỹ sản xuất và trang bị cho quân Pháp.

Chiến công ấy có ý nghĩa đặc biệt. Trong điều kiện vũ khí chống tăng của bộ đội ta còn rất hạn chế, việc một người lính dùng vũ khí bộ binh thông thường trực tiếp tiêu diệt xe tăng đã trở thành một biểu tượng về lòng dũng cảm, sự mưu trí và khả năng sáng tạo trong chiến đấu. Bảo tàng Lịch sử Quốc gia ghi nhận Cù Chính Lan là người mở đầu cho phong trào dùng vũ khí thông thường đánh xe tăng địch trong kháng chiến chống Pháp.

Từ chiến công ấy, tên tuổi Cù Chính Lan gắn liền với hình ảnh người chiến sĩ trên đường số 6. Quân đội đã phát động phong trào học tập tấm gương chiến đấu của ông, cổ vũ cán bộ, chiến sĩ tìm cách khắc chế những phương tiện chiến tranh hiện đại của đối phương bằng lòng dũng cảm, trí thông minh và tinh thần chủ động.

Nhưng chiến công diệt xe tăng chưa phải là trang cuối trong cuộc đời chiến đấu của Cù Chính Lan.

Ngày 29/12/1951, ông tiếp tục tham gia trận đánh đồn Cô Tô. Trong trận chiến này, dù đã bị thương, ông vẫn tiếp tục bám trụ trận địa, cùng đồng đội phá các lớp hàng rào dây thép gai để mở đường tiến vào cứ điểm. Sau khi đồn địch bị tiêu diệt, Cù Chính Lan cũng trút hơi thở cuối cùng giữa vòng tay đồng đội. Khi ấy, ông mới chỉ 21 tuổi.

Tuổi 21 – độ tuổi mà nhiều người trẻ mới bắt đầu nghĩ về tương lai, về gia đình và những ước mơ riêng. Nhưng Cù Chính Lan đã dành trọn những năm tháng đẹp nhất của tuổi trẻ cho cuộc kháng chiến giành độc lập. Ông ra đi khi cuộc đời còn dang dở, nhưng những gì ông để lại đã vượt qua giới hạn của một đời người.

Ngày 19/5/1952, Cù Chính Lan được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, là một trong những người đầu tiên trên cả nước được trao tặng danh hiệu cao quý này. Tại Đại hội Anh hùng và Chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ nhất năm 1952, tên tuổi và thành tích của ông được nhắc đến như một biểu tượng tiêu biểu của chủ nghĩa anh hùng cách mạng trong những năm đầu kháng chiến.

Ngày nay, tại Bảo tàng Lịch sử Quốc gia vẫn lưu giữ chiếc áo trấn thủ mà Cù Chính Lan từng mặc trong trận đánh đồn Cô Tô năm 1951. Một hiện vật giản dị nhưng chứa đựng ký ức về một người lính đã sống và chiến đấu trong những năm tháng vô cùng gian khổ của dân tộc.

Câu chuyện về Cù Chính Lan không chỉ là câu chuyện về một chiến sĩ dũng cảm lao lên xe tăng địch. Đó còn là câu chuyện về trí thông minh, bản lĩnh và tinh thần không khuất phục trước sự chênh lệch về vũ khí. Khi trong tay không có những phương tiện hiện đại, người lính đã dùng lòng quả cảm, sự sáng tạo và ý chí quyết tâm để tìm cách hoàn thành nhiệm vụ.

Hơn bảy thập kỷ đã trôi qua kể từ ngày người chiến sĩ trẻ ấy ngã xuống. Chiến trường xưa đã trở thành những miền quê thanh bình. Những con đường năm nào từng vang tiếng súng hôm nay đã có cuộc sống mới. Những thế hệ trẻ được học tập, lao động và theo đuổi ước mơ trong một đất nước hòa bình.

Nhưng mỗi khi nhắc đến cái tên Cù Chính Lan, chúng ta vẫn nhớ rằng hòa bình không phải là điều tự nhiên có được. Đằng sau cuộc sống bình yên hôm nay là tuổi trẻ, máu xương và sự hy sinh của biết bao người đã đi trước.

Cù Chính Lan ra đi ở tuổi 21, nhưng tinh thần của người chiến sĩ ấy vẫn còn sống mãi trong lịch sử. Đó là tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám đối mặt với khó khăn và đặt nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc lên trên lợi ích của bản thân.

Với thế hệ trẻ hôm nay, câu chuyện ấy không chỉ để nhớ về một người anh hùng. Đó còn là lời nhắc nhở mỗi người phải biết trân trọng hòa bình, biết ơn những người đã hy sinh và sống sao cho xứng đáng với những gì các thế hệ cha anh đã đánh đổi.

Cù Chính Lan – người chiến sĩ “bắt sống xe tăng”, người con của quê hương Quỳnh Đôi – đã trở thành một phần ký ức không thể phai mờ của những năm tháng kháng chiến. Tên tuổi ông còn mãi với đường số 6, với Chiến dịch Hòa Bình và với lịch sử của một thế hệ thanh niên Việt Nam đã hiến dâng tuổi xuân cho độc lập, tự do của Tổ quốc.