ANH HÙNG LIỆT SĨ ĐẶNG ĐÌNH KHANH (1947–1970) – NGƯỜI CHIẾN SĨ ĐẶC CÔNG NƯỚC QUYẾT TỬ PHÁ HỦY CĂN CỨ NĂM CĂN
ANH HÙNG LIỆT SĨ ĐẶNG ĐÌNH KHANH (1947–1970) – NGƯỜI CHIẾN SĨ ĐẶC CÔNG NƯỚC QUYẾT TỬ PHÁ HỦY CĂN CỨ NĂM CĂN
Đồng chí Đặng Đình Khanh sinh năm 1947 tại thôn Phương Tảo 2, xã Xuân Hòa, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình. Sinh ra trên quê hương giàu truyền thống cách mạng, đồng chí lớn lên trong những năm tháng đất nước còn chìm trong khói lửa chiến tranh. Mang trong mình lòng yêu nước và ý chí cống hiến, người thanh niên quê lúa Thái Bình đã sớm tình nguyện lên đường bảo vệ Tổ quốc.
Năm 1965, khi vừa tròn 18 tuổi, Đặng Đình Khanh hăng hái nhập ngũ. Ban đầu, đồng chí được biên chế vào đơn vị quân dù thuộc Quân chủng Không quân. Nhận thấy đồng chí có khả năng bơi lội rất giỏi, đơn vị đã điều chuyển sang lực lượng Đặc công nước, nơi đảm nhận những nhiệm vụ đặc biệt khó khăn và nguy hiểm.
Trong môi trường huấn luyện khắc nghiệt của Binh chủng Đặc công, Đặng Đình Khanh luôn say mê rèn luyện, nhanh chóng trưởng thành cả về bản lĩnh và trình độ chiến đấu. Sau khi được lựa chọn đi chiến trường miền Nam, đồng chí tiếp tục phấn đấu trở thành đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam và được giao giữ cương vị Đại đội phó Đại đội 6 Đặc công, đơn vị đặc công nước nổi tiếng hoạt động trên chiến trường Cà Mau.
Những năm 1969–1970, quân Mỹ xây dựng một căn cứ quân sự lớn trên sông Năm Căn (Cà Mau) nhằm yểm trợ cho khu vực quân sự trọng yếu ở cực Nam. Căn cứ dài khoảng 300 mét, rộng 100 mét, gồm nhiều sà lan lớn ghép thành các tiểu pháo hạm, hai trận địa pháo cỡ 75 ly và 125 ly cùng một sân bay lên thẳng.
Để bảo vệ căn cứ, địch bố trí một hệ thống phòng ngự rất kiên cố. Ban đêm, đèn pha chiếu sáng khắp khu vực, hai bên mép nước được gài chất nổ và chướng ngại vật. Dưới lòng sông, chúng đặt máy thu tiếng động, sử dụng sà lan chắn ngang dòng nước tạo xoáy mạnh nhằm ngăn đặc công tiếp cận. Trên bờ, các toán lính tuần tra ngày đêm, liên tục bắn súng và ném lựu đạn xuống mặt sông để phát hiện lực lượng của ta.
Trước hệ thống phòng thủ dày đặc ấy, Đặng Đình Khanh cùng đồng đội nhiều lần tổ chức điều nghiên nhưng chưa thành công. Không nản chí, đồng chí kiên trì vượt qua mọi hiểm nguy, nhiều lần bơi liên tục 5 đến 6 giờ để áp sát căn cứ, bí mật trinh sát địa hình, nghiên cứu quy luật hoạt động của đối phương và xây dựng phương án tác chiến.
Bằng sự mưu trí và dũng cảm, từ cuối năm 1969 đến năm 1970, Đặng Đình Khanh cùng đồng đội đã ba lần đưa thuốc nổ đánh vào căn cứ Năm Căn, đánh chìm ba tiểu pháo hạm, tiêu diệt hàng trăm tên địch, phá hủy nhiều phương tiện chiến tranh, khiến quân Mỹ và chính quyền Sài Gòn vô cùng hoang mang.
Ngày 18/8/1970, quân ta nhận được tin báo địch vừa đưa vào căn cứ nổi Năm Căn hai tàu vận tải lớn, mỗi tàu chở khoảng 18.000 tấn vũ khí và đạn dược. Nếu số vũ khí này được đưa lên bờ, quân và dân ta sẽ phải đối mặt với những tổn thất rất lớn. Trước tình hình đó, Đại đội 6 Đặc công nước được giao nhiệm vụ đánh ngay vào căn cứ quân sự của địch.
Lần này, quân địch đã tăng cường phòng thủ ở mức cao hơn nhiều so với trước. Chúng điều thêm 50 người nhái có trình độ cao, thay đổi quy luật tuần tra, bố trí nhiều bãi mìn dưới lòng sông và cứ khoảng mười phút lại ném lựu đạn xuống mặt nước để ngăn đặc công tiếp cận.
Nhận định đây là trận đánh đặc biệt khó khăn, cấp trên chỉ lựa chọn Đặng Đình Khanh và chiến sĩ Quách, hai chiến sĩ đặc công tinh nhuệ, mưu trí và dũng cảm nhất, trực tiếp thực hiện nhiệm vụ.
Để bảo đảm bí mật, hai đồng chí dìu khối bộc phá lớn và quyết định bơi hơn 10 km từ cửa biển vào cửa sông Năm Căn. Khi mới đi được hơn 2 km, cả hai bất ngờ bị cá sấu tấn công. Đặng Đình Khanh đã bình tĩnh dùng dao găm chiến đấu, thoát khỏi sự tấn công của cá sấu nhưng cũng bị thương nhẹ.
Tiếp tục tiến gần căn cứ, phát hiện mặt nước có dấu hiệu bất thường và nghi ngờ có người nhái của địch, Khanh cùng Quách tạm ẩn trong một con tàu cũ nửa chìm nửa nổi. Tại đây, Đặng Đình Khanh quyết định nhận phần việc nguy hiểm nhất. Đồng chí nói với Quách:
«"Cậu đưa bộc phá cho mình và trở về chỗ đơn vị đón sẵn đi."»
Quách nhất quyết không đồng ý, xin được cùng chiến đấu đến cùng. Khi ấy, Đặng Đình Khanh kiên quyết ra lệnh:
«"Đây là mệnh lệnh chiến đấu, đồng chí hãy trở về. Cuộc chiến đấu còn dài..."»
Nói rồi, đồng chí ôm chặt người đồng đội, gửi lời chào anh em trong đơn vị và một mình ôm khối bộc phá bơi về phía căn cứ địch.
Bằng lòng quả cảm và sự mưu trí, Đặng Đình Khanh vượt qua được hàng rào bảo vệ bên ngoài để tiến sát mục tiêu. Tuy nhiên, ngay lúc ấy, lực lượng người nhái của địch phát hiện được đồng chí. Còi báo động vang lên khắp căn cứ. Địch liên tục ném lựu đạn, bắn xối xả xuống mặt sông. 32 tàu chiến, các trận địa hỏa lực và máy bay lên thẳng đều lập tức vào trạng thái sẵn sàng chiến đấu.
Nhận thấy nếu chờ đúng thời điểm đã hẹn thì địch sẽ kịp sơ tán toàn bộ số vũ khí, Đặng Đình Khanh chỉ suy nghĩ trong giây lát rồi đưa ra quyết định cuối cùng. Đồng chí cắn giật kíp nổ, chấp nhận hy sinh để bảo đảm hoàn thành nhiệm vụ.
Tiếng nổ dữ dội vang lên làm rung chuyển cả căn cứ Năm Căn. 36.000 tấn vũ khí, 32 tàu chiến, hai trận địa pháo, một máy bay lên thẳng cùng nhiều công trình quân sự của địch bị phá hủy. Một tàu chiến bị sức ép hất tung đè vào nhà cảnh sát làm 140 tên địch thiệt mạng.
Đồng chí Quách khi đang bơi trở về nghe tiếng nổ liền quay lại. Trước mắt anh là cột lửa khổng lồ và khói đen bốc cao hàng trăm mét. Anh đau xót hiểu rằng Đại đội phó Đặng Đình Khanh đã hòa mình vào vụ nổ để hoàn thành nhiệm vụ.
Theo những thông tin mà phía địch thừa nhận sau trận đánh, tổng cộng 637 tên Mỹ và quân ngụy, trong đó có 140 cảnh sát và 150 nhân viên kỹ thuật, đã bị tiêu diệt. Căn cứ quân sự kiên cố ở Năm Căn gần như bị phá hủy hoàn toàn.
Chiến thắng này khiến quân địch hoảng loạn, cạn kiệt nguồn vũ khí và đạn dược tại khu vực, buộc phải kêu gọi binh lính sử dụng đạn tiết kiệm và tuyên bố hủy bỏ cuộc càn quét vào rừng U Minh. Nhờ đó, bộ đội và nhân dân ta tránh được những tổn thất rất lớn.
Ở tuổi 23, đồng chí Đặng Đình Khanh đã anh dũng hy sinh trên vùng sông nước Năm Căn, nơi cực Nam của Tổ quốc. Cuộc đời chiến đấu tuy ngắn ngủi nhưng đồng chí đã để lại tấm gương sáng về lòng quả cảm, ý chí quyết chiến quyết thắng và tinh thần sẵn sàng hy sinh vì độc lập, tự do của dân tộc.
Tên tuổi của Anh hùng liệt sĩ Đặng Đình Khanh sẽ mãi được các thế hệ hôm nay và mai sau ghi nhớ như biểu tượng của người chiến sĩ đặc công nước kiên cường, mưu trí, sẵn sàng hiến dâng trọn tuổi thanh xuân vì sự nghiệp giải phóng dân tộc.


