Anh Hùng Liệt Sĩ Nguyễn Thanh Đằng (1945–1971) – Người Đại Đội Trưởng Chiến Đấu Đến Viên Đ.ạ.n Cuối Cùng.

Nguyễn Thanh Đằng sinh năm 1945 tại xã Hòa Long, huyện Châu Thành, tỉnh Phước Tuy (nay là xã Hòa Long, thành phố Bà Rịa, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu). Tuổi thơ của ông gắn liền với những năm tháng chiến tranh khốc liệt. Chứng kiến quê hương liên tục bị càn quét, nhà cửa bị đ.ố.t p.h.á, đồng bào bị bắt bớ, t.r.a t.ấ.n và nhiều người thân, người dân vô tội ngã xuống dưới b.o.m đ.ạ.n, trong lòng cậu thanh niên Nguyễn Thanh Đằng sớm hình thành ý chí cầm s.ú.n.g chiến đấu để bảo vệ quê hương.Năm 1964, khi vừa tròn 19 tuổi, Nguyễn Thanh Đằng tình nguyện gia nhập lực lượng vũ trang địa phương huyện Châu Đức. Thời điểm ấy, ông vừa lập gia đình với bà Nguyễn Thị Dưa và có một mái ấm bình dị như bao đôi vợ chồng trẻ. Thế nhưng trước tiếng gọi của Tổ quốc, ông gác lại hạnh phúc riêng, lên đường ra trận, để lại người vợ trẻ ở quê nhà một mình chăm sóc gia đình và sau này nuôi con gái nhỏ trong suốt những năm tháng chồng biền biệt nơi chiến trường.Ngay từ những năm đầu cầm súng, Nguyễn Thanh Đằng đã bộc lộ phẩm chất của một người chỉ huy dũng cảm, bình tĩnh và sáng tạo trong chiến đấu.Tháng 5 và tháng 6 năm 1966, quân đội Mỹ mở cuộc hành quân quy mô lớn vào khu vực Long Phước, huy động Lữ đoàn Dù 173, phối hợp cùng lực lượng Úc, New Zealand, xe tăng, thiết giáp, pháo binh và máy bay nhằm tiêu diệt các căn cứ cách mạng.Lúc này, Nguyễn Thanh Đằng giữ cương vị Tiểu đội trưởng. Dựa vào hệ thống địa đạo Long Phước cùng các công sự chiến đấu đã được quân và dân địa phương chuẩn bị từ trước, ông chỉ huy đơn vị kiên cường bám trụ, tổ chức nhiều đợt phản kích hiệu quả, gây cho đối phương nhiều tổn thất và góp phần làm thất bại cuộc càn quét quy mô lớn.Sau chiến công ấy, ông được công nhận Chiến sĩ thi đua cấp tỉnh và vinh dự được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam.Cuối năm 1967, trên cương vị cán bộ trung đội, Nguyễn Thanh Đằng tiếp tục được giao nhiệm vụ bảo vệ căn cứ Huyện đội tại khu vực núi Tóc Tiên, nơi thường xuyên bị lực lượng Úc và quân đội Sài Gòn mở các cuộc hành quân truy quét.Mặc dù đối phương vượt trội về quân số, hỏa lực và phương tiện hiện đại, ông vẫn bình tĩnh chỉ huy đơn vị tận dụng địa hình rừng núi, chủ động đánh gần để hạn chế ưu thế pháo binh và không quân của đối phương. Sau nhiều đợt giao tranh ác liệt, đơn vị của ông đã giữ vững căn cứ, đẩy lùi nhiều mũi tiến công và gây cho đối phương nhiều thiệt hại.Những chiến công liên tiếp ấy giúp Nguyễn Thanh Đằng được phong tặng danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ, trở thành một trong những cán bộ trẻ tiêu biểu của lực lượng vũ trang tỉnh.Năm 1968, chiến trường Bà Rịa tiếp tục bước vào giai đoạn vô cùng khốc liệt sau cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân. Quân Mỹ liên tục mở nhiều cuộc hành quân lớn nhằm phá hủy các căn cứ và hệ thống địa đạo của ta tại Hòa Long, Long Phước và Hắc Dịch.Trong suốt năm ngày đêm liên tục, Nguyễn Thanh Đằng trực tiếp chỉ huy đơn vị bám trụ chiến đấu, bảo vệ hệ thống địa đạo trước nhiều đợt tiến công của Sư đoàn Bộ binh số 1 Hoa Kỳ, đơn vị nổi tiếng với biệt danh "Big Red One" (Anh Cả Đỏ).Không khuất phục được lực lượng cách mạng, đối phương tiếp tục đưa xe bọc thép M113 và xe ủi bọc thép vào san phẳng căn cứ Hắc Dịch.Trước tình thế cấp bách, Nguyễn Thanh Đằng cùng hai đồng đội tình nguyện nhận nhiệm vụ đặc biệt nguy hiểm.Mang theo khẩu B40, ba người bí mật áp sát đội hình cơ giới của đối phương. Khi xe địch lọt vào cự ly thuận lợi, Nguyễn Thanh Đằng bình tĩnh khai hỏa, bắn cháy một xe bọc thép M113 và bắn hỏng hai xe ủi, buộc đội hình cơ giới phải dừng cuộc tiến công, góp phần bảo vệ căn cứ của lực lượng cách mạng.Từ 1969 đến đầu năm 1971, chiến trường Châu Đức rơi vào giai đoạn vô cùng khó khăn. Các căn cứ cách mạng bị bao vây, nguồn tiếp tế bị cắt đứt, cán bộ chiến sĩ nhiều khi phải sống bằng rau rừng, củ nần và những sản vật kiếm được trong rừng để duy trì lực lượng.Lúc này, Nguyễn Thanh Đằng được giao giữ chức Đại đội trưởng Đại đội 41 Công binh.Không chỉ trực tiếp chỉ huy chiến đấu, ông còn dẫn đầu đồng đội mở đường, vận chuyển vũ khí, tìm nguồn lương thực và tổ chức phá thế bao vây của đối phương, giúp đơn vị duy trì hoạt động trong điều kiện vô cùng gian khổ.Sáng ngày 4 tháng 3 năm 1971, trong khi làm nhiệm vụ tại khu vực phía đông Tỉnh lộ 2 (nay thuộc huyện Châu Đức), đơn vị của ông bất ngờ rơi vào trận phục kích của lực lượng Úc.Trong tình huống hết sức nguy cấp, Nguyễn Thanh Đằng lập tức bình tĩnh chỉ huy đồng đội triển khai đội hình chiến đấu, đồng thời trực tiếp sử dụng hỏa lực kiềm chế đối phương để mở đường cho lực lượng rút lui an toàn.Ông chiến đấu kiên cường đến những viên đạn cuối cùng rồi anh dũng hy sinh trên chiến trường khi mới 26 tuổi, để đồng đội có thời gian rút khỏi vòng vây.Sự hy sinh của Nguyễn Thanh Đằng để lại niềm tiếc thương sâu sắc đối với đồng đội và nhân dân địa phương, đồng thời trở thành biểu tượng đẹp về tinh thần sẵn sàng hy sinh vì Tổ quốc của người lính miền Đông Nam Bộ.Ghi nhận những chiến công và sự cống hiến đặc biệt xuất sắc của ông, ngày 6 tháng 11 năm 1978, Chủ tịch nước đã truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho Liệt sĩ Nguyễn Thanh Đằng.Dù chỉ sống trọn 26 năm, cuộc đời của Nguyễn Thanh Đằng là bản anh hùng ca về lòng yêu nước, ý chí kiên cường và tinh thần chiến đấu bất khuất. Từ người Tiểu đội trưởng trẻ tuổi đến Đại đội trưởng Công binh, ông luôn có mặt ở những nơi ác liệt nhất, nhiều lần lập chiến công xuất sắc và sẵn sàng lấy thân mình che chở đồng đội. Hình ảnh người anh hùng ấy mãi là niềm tự hào của quê hương Bà Rịa – Vũng Tàu và của các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam.