Anh hùng LLVT nhân dân NGÔ XUÂN ĐỆ

Đồng chí Ngô Xuân Đệ sinh năm 1939, dân tộc Kinh, quê ở xã Nguyễn Úy, huyện Kim Bảng, tỉnh Nam Hà, nhập ngũ tháng 1 năm 1961, xuất ngũ tháng 4 năm 1963, tái ngũ tháng 6 năm 1965. Khi được tuyên dương Anh hùng, đồng chí là chính trị viên phó tiểu đoàn 810 thuộc Quân khu 6, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.

Mùa khô năm 1961 - 1962, đồng chí Ngô Xuân Đệ hoạt động ở chiến trường Lào, đã tham gia đánh 2 trận đều hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Từ năm 1966 đến năm 1972, Ngô Xuân Đệ đã chỉ huy đơn vị đánh 31 trận, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Ở cương vị chỉ huy, những trận đánh nào gặp khó khăn, đồng chí cũng xông lên hàng đầu, trực tiếp giải quyết khó khăn, tạo thuận lợi cho đơn vị tiến lên tiêu diệt địch. Đồng chí đã chỉ huy đơn vị loại khỏi vòng chiến hàng nghìn tên địch. Riêng đồng chí loại khỏi vòng chiến 270 tên.

Trong trận đánh sân bay Liên Khương, Ngô Xuân Đệ là chính trị viên đại đội. Khi đơn vị tiến sát mục tiêu, đồng chí bò lên trước quan sát, thấy địch đông và đi lại nhốn nháo. Để đảm bảo bí mật, đồng chí đã cùng một chiến sĩ bò lên cắt 5 lớp rào dây thép gai, mở cửa cho đơn vị bí mật luồn vào gần địch. Khi được lệnh nổ súng, Ngô Xuân Đệ dẫn đầu đơn vị nhanh chóng thọc sâu, chia cắt địch làm chúng không kịp trở tay. Sau 7 phút chiến đấu, đơn vị diệt 150 tên địch, làm chủ trận địa, thu hàng chục súng các loại.

Trận đánh yếu khu Đùn Pao tháng 11 năm 1969, khi đơn vị tiếp cận trận địa, đồng chí được anh em trinh sát báo địch mới đổ thêm quân, hướng ta định mở cửa địch treo một ngọn đèn dầu. Nhiều người phán đoán là đã bị lộ. Để nắm chắc tình hình địch, Ngô Xuân Đệ bò vào tận hàng rào quan sát, đồng thời làm tắt đèn mà địch vẫn không phản ứng. Đồng chí về bàn với ban chỉ huy và quyết định đánh. Lợi dụng chỗ sơ hở của địch, đồng chí điều một tổ luồn vào diệt sở chỉ huy của địch rồi đánh từ trong ra. Đại bộ phận đơn vị từ ngoài đánh vào, chỉ sau 7 phút chiến đấu, 1 đại đội địch bị diệt gọn.

Đồng chí Ngô Xuân Đệ được tặng thưởng 1 Huân chương Chiến công giải phóng hạng nhì, 1 Huân chương Chiến công giải phóng hạng ba, 1 Chiến sĩ thi đua, 3 bằng khen và giấy khen.

Ngày 19 tháng 5 năm 1972, Ngô Xuân Đệ được Chính phủ cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng.

Sau chiến tranh, đồng chí tiếp tục phục vụ quân đội và làm Phó chỉ huy trưởng Chính trị, Ban CHQS TP Đà Lạt, Bộ CHQS tỉnh Lâm Đồng. Đồng chí Ngô Xuân Đệ nghỉ hưu với quân hàm Trung tá.