ANH HÙNG LLVT NHÂN DÂN NGUYỄN QUANG LỘC – VỮNG CHÍ HỌC TẬP, SÁNG NGỜI CHIẾN CÔNG
CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA
ANH HÙNG LLVT NHÂN DÂN NGUYỄN QUANG LỘC – VỮNG CHÍ HỌC TẬP, SÁNG NGỜI CHIẾN CÔNG
Có những người lính đi vào lịch sử bằng những chiến công vang dội, nhưng phía sau mỗi chiến công lại là một quá trình học tập, rèn luyện và vượt qua vô vàn gian khổ. Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Quang Lộc là một người lính như thế. Từ một thanh niên vừa tròn 18 tuổi rời ghế nhà trường lên đường nhập ngũ, ông đã trở thành một xạ thủ tên lửa A72 xuất sắc, bắn rơi 5 máy bay quân sự Mỹ trên chiến trường chống Mỹ, cứu nước.
Tháng 8/1971, sau khi hoàn thành chương trình lớp 10 tại Trường cấp 3 Việt Trì, Nguyễn Quang Lộc cùng nhiều thanh niên trong làng quyết định tạm gác việc học để lên đường nhập ngũ. Ngày ông lên đường cũng là thời điểm miền Bắc chịu ảnh hưởng của trận lũ lịch sử năm 1971. Những chuyến thuyền đưa thanh niên rời quê, rồi những bước chân trần vượt qua những đoạn đường ngập nước đã mở đầu cho hành trình chiến đấu của người lính trẻ.
Nguyễn Quang Lộc được biên chế về Đại đội 3, Tiểu đoàn 172, đơn vị nay thuộc Trung đoàn 64, Sư đoàn 361, Quân chủng Phòng không - Không quân. Tại đây, ông được huấn luyện sử dụng tên lửa vác vai A72 do Liên Xô trang bị. Điều kiện huấn luyện khi ấy vô cùng thiếu thốn, có thời điểm đơn vị phải ở nhờ trong dân, lấy những cánh rừng bạch đàn làm nơi học tập, rèn luyện kỹ thuật và chiến thuật.
Điều đáng quý ở Nguyễn Quang Lộc là tinh thần ham học hỏi luôn đi cùng với ý chí chiến đấu. Ông không chỉ học cách sử dụng vũ khí mà còn nghiên cứu đặc điểm hoạt động của máy bay đối phương, quan sát quy luật bay, rút kinh nghiệm sau từng trận đánh để tìm ra cách đánh hiệu quả hơn.
Chương trình huấn luyện ban đầu dự kiến kéo dài 18 tháng, nhưng trước yêu cầu cấp bách của chiến trường, thời gian được rút xuống còn 6 tháng. Tháng 2/1972, Nguyễn Quang Lộc cùng đơn vị hành quân vào chiến trường miền Đông Nam Bộ. Sau hơn ba tháng hành quân, đơn vị đến khu vực Bình Long, chuẩn bị tham gia Chiến dịch Nguyễn Huệ. Trong số những xạ thủ giỏi được lựa chọn bắn đạn thật, ông được giao vị trí xạ thủ chính trong các kíp chiến đấu.
Ngày 12/5/1972, tổ chiến đấu của Nguyễn Quang Lộc triển khai trận địa, nghiên cứu quy luật hoạt động của máy bay đối phương. Trên chiến trường, máy bay Mỹ - ngụy xuất hiện với nhiều thủ đoạn khác nhau, buộc những người lính tên lửa phải kiên trì quan sát và chờ thời cơ chính xác.
Ngày 13/5/1972, khi phát hiện tốp máy bay AD-6 tiến vào trận địa, Nguyễn Quang Lộc bình tĩnh xác định đường bay và đến thời điểm thích hợp đã phóng đạn. Chiếc AD-6 bốc cháy trên bầu trời Bình Long, phi công phải nhảy dù và bị quân ta bắt sống.
Chiến công đầu tiên ấy chưa phải điểm dừng. Ngay ngày hôm sau, 14/5/1972, Nguyễn Quang Lộc tiếp tục bắn rơi một máy bay trinh sát OV-10. Chỉ trong hai ngày, người xạ thủ trẻ đã lập chiến công bắn rơi hai máy bay. Với thành tích xuất sắc này, ông được tặng Huân chương Chiến công hạng Ba.
Nhưng chiến trường luôn thay đổi. Sau những lần bị bắn rơi, đối phương thay đổi thủ đoạn, cho máy bay bay thấp hơn, lợi dụng địa hình, mây che hoặc thay đổi hướng bay đột ngột để né tránh hỏa lực phòng không.
Nguyễn Quang Lộc lại tiếp tục học. Ông nghiên cứu cách bay của máy bay đối phương, quan sát từng đặc điểm của mục tiêu và rút kinh nghiệm từ chính những trận đánh đã qua. Với người lính ấy, học tập không phải một nhiệm vụ riêng biệt mà trở thành một phần của quá trình chiến đấu.
Tháng 10/1972, ông cùng bộ đội địa phương chiến đấu tại khu vực bến Chanh, Dầu Tiếng. Dù bị sốt rét, sức khỏe giảm sút, ông vẫn bám trận địa. Khoảng 10 giờ ngày 11/11/1972, phát hiện tốp AD-6 bay dọc sông Sài Gòn, Nguyễn Quang Lộc chọn chiếc máy bay chỉ huy đi đầu làm mục tiêu và phóng đạn. Chiếc máy bay bị bắn rơi, phi công phải nhảy dù.
Ngày 18/12/1973, tại khu vực thị trấn Kiến Đức, Nguyễn Quang Lộc tiếp tục bắn rơi máy bay trinh sát L-19. Sau chiến công này, ông được phong quân hàm Hạ sĩ và được kết nạp Đảng ngay tại mặt trận.
Đầu năm 1974, Nguyễn Quang Lộc tiếp tục được huấn luyện sử dụng một loại vũ khí mới do Liên Xô trang bị, có khả năng đánh mục tiêu ở độ cao lớn hơn và trong điều kiện nhiễu phức tạp hơn. Tháng 5/1974, ông phối thuộc với Lữ đoàn Đặc công 316 tiến xuống khu vực Vũng Tàu để chuẩn bị nhiệm vụ mới.
Trong điều kiện chiến đấu bí mật, ông mang theo hai quả đạn và hai cơ cấu phóng. Gần một năm giữa vùng sông nước, ông tận dụng thân cây đước làm đạn giả để luyện tập. Câu chuyện ấy cho thấy một phẩm chất đặc biệt: khi điều kiện thiếu thốn, người lính không chờ đợi mà chủ động tìm cách khắc phục; khi vũ khí mới xuất hiện, phải nhanh chóng học tập và làm chủ.
Mùa Xuân năm 1975, Nguyễn Quang Lộc cùng đồng đội nhận lệnh hành quân thần tốc về hướng Sài Gòn, tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử.
Ngày 25/4/1975, tổ A72 của ông áp sát khu vực Gò Vấp, xác định trận địa và bố trí vị trí chiến đấu. Đến 9 giờ 30 phút ngày 29/4/1975, Nguyễn Quang Lộc bắn trúng máy bay C-119 tại khu vực sân bay Tân Sơn Nhất, góp phần khống chế hoạt động không quân của đối phương và hỗ trợ lực lượng xe tăng, bộ binh tiến vào Sài Gòn.
Như vậy, trong những năm chiến đấu, Nguyễn Quang Lộc đã bắn rơi 5 máy bay quân sự Mỹ. Nhưng phía sau con số ấy là hàng nghìn giờ học tập, rèn luyện, quan sát, suy nghĩ và thực hành của một người lính luôn ý thức rằng muốn chiến thắng phải làm chủ vũ khí và làm chủ chính mình.
Ngày đất nước thống nhất cũng là lúc một hành trình học tập mới của Nguyễn Quang Lộc bắt đầu. Ông xin chuyển ngành, sang Tiệp Khắc học cơ khí, sau đó trở về công tác tại Công ty Cấp thoát nước Vĩnh Phúc và giữ chức Giám đốc Nhà máy nước Tam Đảo.
Đáng quý hơn, việc học đối với ông không dừng lại khi đã trưởng thành trong công tác. Năm 1996, Nguyễn Quang Lộc tiếp tục theo học tại Trường Đại học Luật và đến năm 2009 mới nghỉ hưu.
Ngày 26/4/2018, với những thành tích đặc biệt xuất sắc trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, ông Nguyễn Quang Lộc được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Nhưng có lẽ điều làm câu chuyện của ông trở nên đặc biệt không chỉ là danh hiệu Anh hùng hay những chiếc máy bay đã bị bắn rơi. Đó là tinh thần học tập đã theo ông từ những ngày đầu quân ngũ cho đến tận cuộc sống sau chiến tranh.
Ở tuổi 18, ông rời ghế nhà trường để lên đường chiến đấu. Trên chiến trường, ông học từ đồng đội, học từ từng trận đánh, học từ từng thay đổi của đối phương. Khi đất nước hòa bình, ông lại tiếp tục học để nâng cao kiến thức và phục vụ công việc.
Trở về đời thường, Nguyễn Quang Lộc vẫn tích cực tham gia các chương trình giao lưu, nói chuyện với thanh thiếu niên, chia sẻ những câu chuyện về chiến đấu, tinh thần vượt khó và ý chí vươn lên trong học tập, rèn luyện.
Với thế hệ trẻ hôm nay, câu chuyện của Anh hùng Nguyễn Quang Lộc không chỉ kể về một xạ thủ tên lửa từng lập nhiều chiến công. Đó còn là câu chuyện về ý chí học tập trong mọi hoàn cảnh, tinh thần không ngừng rèn luyện và trách nhiệm với nhiệm vụ được giao.
Chiến tranh đã lùi xa. Những trận địa A72 năm xưa nay chỉ còn trong ký ức và những trang sử. Nhưng bài học mà người lính ấy để lại vẫn còn nguyên giá trị: muốn làm tốt một việc, phải học; muốn vượt qua khó khăn, phải rèn; muốn cống hiến cho đất nước, phải không ngừng hoàn thiện chính mình.
Từ một chàng trai 18 tuổi “xếp bút nghiên” lên đường ra trận đến một Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Nguyễn Quang Lộc đã viết nên một câu chuyện đẹp về thế hệ thanh niên Việt Nam trong chiến tranh.
Những chiến công có thể được ghi bằng những con số, nhưng giá trị của một con người được ghi bằng cách họ đã sống, đã học tập, đã chiến đấu và đã cống hiến.
Hôm nay, dưới bầu trời hòa bình, câu chuyện về người xạ thủ A72 năm nào vẫn nhắc mỗi chúng ta, đặc biệt là thế hệ trẻ: hãy biết trân trọng những gì cha anh đã hy sinh để gìn giữ; hãy biến lòng biết ơn thành hành động, biến việc học tập thành hành trang và biến khát vọng cống hiến thành những việc làm cụ thể cho quê hương, đất nước.
Anh hùng Nguyễn Quang Lộc – một người lính vững chí học tập, sáng ngời chiến công và một tấm gương đẹp về tinh thần không ngừng vươn lên.



