Anh Hùng LLVT Phạm Tuân
Ông là nhân vật đi vào lịch sử với tư cách là phi công đầu tiên bắn rơi "siêu pháo đài bay" B-52 của Mỹ trong chiến dịch Điện Biên Phủ trên không (1972) và là người Việt Nam, người châu Á đầu tiên bay vào vũ trụ (1980).
Trong lịch sử dân tộc Việt Nam thế kỷ XX, có một cái tên đã trở thành huyền thoại gắn liền với cả những trận đánh oai hùng dưới mặt đất và những bước chân vĩ đại ngoài không gian: Trung tướng, Anh hùng Phạm Tuân.
Cú đòn sét đánh giữa bầu trời Hà Nội Cuối năm 1972, khi Mỹ mở chiến dịch Linebacker II nhằm đưa "miền Bắc về thời kỳ đồ đá", những chiếc B-52 – vốn được coi là bất khả xâm phạm – đã trút hàng vạn tấn bom xuống Hà Nội và Hải Phòng. Trong đêm đen của ngày 27/12/1972, phi công trẻ Phạm Tuân được lệnh điều khiển chiếc MiG-21 xuất kích từ sân bay Yên Bái.
Bằng sự mưu trí, ông đã khéo léo vượt qua hàng rào tiêm kích bảo vệ dày đặc của Mỹ, tiếp cận "siêu pháo đài bay" ở cự ly gần và phóng hai quả tên lửa. Một quầng lửa rực sáng trên bầu trời Hòa Bình đã chứng minh một chân lý: B-52 có thể bị đánh bại bởi ý chí Việt Nam. Chiến công này không chỉ bẻ gãy ý đồ của không quân Mỹ mà còn đưa Phạm Tuân trở thành phi công đầu tiên trên thế giới hạ gục B-52 trong không chiến.
Người châu Á đầu tiên ghi danh vào vũ trụ Tám năm sau chiến công lẫy lừng ấy, Phạm Tuân một lần nữa làm rạng danh đất nước khi vượt qua hàng ngàn ứng viên để tham gia chương trình Interkosmos của Liên Xô. Ngày 23/7/1980, từ sân bay vũ trụ Baikonur, ông cùng nhà du hành vũ trụ Viktor Gorbatko bay vào không gian trên tàu Soyuz 37.
Trong 8 ngày làm việc trên trạm vũ trụ Salyut 6, ông đã thực hiện nhiều thí nghiệm khoa học quan trọng, từ chụp ảnh viễn thám tài nguyên đến các nghiên cứu về vật liệu và y sinh. Sự kiện này không chỉ là một mốc son về khoa học mà còn khẳng định vị thế của Việt Nam trên bản đồ trí tuệ thế giới.
Vị tướng giản dị giữa đời thường Sau khi hoàn thành sứ mệnh lịch sử, Phạm Tuân tiếp tục cống hiến cho quân đội và nắm giữ nhiều chức vụ quan trọng. Dù ở vị thế nào, ông vẫn luôn giữ lối sống giản dị, khiêm nhường của một người lính quê hương Thái Bình.
Nói về những thành công của mình, ông thường cười bảo: "Tôi chỉ là một người lính may mắn được Tổ quốc tin tưởng giao nhiệm vụ". Nhưng với hàng triệu người dân Việt Nam, Phạm Tuân chính là hiện thân của tinh thần khát khao chinh phục, là người đã chứng minh rằng: Từ bùn đất chiến tranh, người Việt Nam hoàn toàn có thể vươn cao, chạm tới những vì sao.
