Anh hùng LLVT PHAN THỊ ÚT
Sinh năm 1945 trên vùng đất giàu truyền thống cách mạng xã An Tịnh, huyện Trảng Bàng (nay là phường An Tịnh, tỉnh Tây Ninh), bà Phan Thị Út sớm trưởng thành trong khói lửa chiến tranh. Mới 15 tuổi, bà đã tham gia cách mạng. Đến năm 17 tuổi, bà trở thành Đội trưởng Đội biệt động mật xã An Tịnh, một nhiệm vụ đầy hiểm nguy, đòi hỏi bản lĩnh, sự gan dạ và tinh thần thép. Bà nhiều lần tổ chức diệt ác, lập được nhiều thành tích.
Năm 1963, trong bối cảnh địch ra sức thực hiện chiến lược “ấp chiến lược”, gom dân lập khu trù mật nhằm kiểm soát và cô lập lực lượng cách mạng, nữ đội trưởng trẻ tuổi cùng đồng đội bám địa bàn, trực tiếp tham gia vận động Nhân dân đấu tranh, phá thế kìm kẹp của địch, góp phần làm thất bại nhiều âm mưu của chúng ngay từ cơ sở.
Những năm 1964-1966, ở vùng An Bình, An Thới, bằng sự mưu trí và quả cảm, bà cùng đồng đội tổ chức nhiều trận “diệt ác, trừ gian”, tiêu diệt các tên ác ôn khét tiếng như tên Trung úy Bàng (Ban Hai), tên Ngay tại quán Bà Chín Mãi, tiêu diệt tên Khỏi tại chợ Suối Sâu, góp phần bảo vệ cơ sở cách mạng và tạo niềm tin cho Nhân dân.
Các trận đánh được thực hiện ngay giữa ban ngày hoặc tại những địa điểm đông người như quán xá, chợ, nơi tưởng chừng an toàn của địch cho thấy sự táo bạo và quyết đoán của nữ biệt động.
Giai đoạn 1967-1969, hoạt động của bà ngày càng dày đặc và nguy hiểm hơn khi trực tiếp theo dõi, trừng trị các tên ác ôn theo dõi gia đình cách mạng để làm tiền tại chợ chiều Trảng Bàng. Bà theo dõi tên Dễ và bắn hắn bị thương nặng tại tiệm hớt tóc Trọng Nghĩa. Bà ám sát tên Nô - nhân viên Ban II, Chi khu Trảng Bàng, làm hắn bị thương nặng. Không chỉ tham gia các trận ám sát chính xác, bà và đồng đội còn ném lựu đạn vào đoàn xe hậu cần của Mỹ từ Sài Gòn chạy về Trảng Lớn, làm cháy xe và chết 3 tên sĩ quan Mỹ. Bà và đồng chí Út Coi bắn bị thương tên Khi và bắn chết 1 tên lính. Đó là những trận đánh không cân sức nhưng bằng lòng quả cảm, bà và đồng đội đã biến yếu thành mạnh, đánh trúng vào những mắt xích quan trọng của địch.
Năm 1969, khi đồng chí Coi và đồng chí Trừ bị thương, bà trực tiếp tham gia nuôi giấu, chăm sóc, bất chấp nguy hiểm rình rập. Trong chiến tranh, những nghĩa cử ấy không chỉ thể hiện tình đồng chí sâu sắc mà còn góp phần giữ vững lực lượng cách mạng.
Năm 1970, bà về đơn vị tiếp tục chiến đấu và được điều về huyện Tòa Thánh, công tác tại Huyện ủy Tòa Thánh, được phân công công tác tại Nội ô Tòa thánh, một khu vực địch kiểm soát chặt chẽ. Tại đây, bà tiếp tục được giao trọng trách xây dựng và làm Đội trưởng Đội du kích mật.
Trong lòng địch, bà cùng đồng đội triển khai nhiều trận đánh táo bạo. Tháng 4/1970, bà ám sát, tiêu diệt tên Bảng - nhân viên Ban II Hòa Thành, tại ngã ba đường Nông Lâm Súc. Tháng 02/1970, bà và đồng đội ném lựu đạn tiêu diệt 4 tên quân cảnh, ám sát các đối tượng nguy hiểm, làm rung chuyển hệ thống kiểm soát của địch ngay tại trung tâm. Đỉnh điểm là tháng 02/1972, bà trực tiếp tham gia nhiều trận đánh lớn, trong đó có vụ ném lựu đạn vào trạm cảnh sát ở cửa Đông chợ Long Hoa, tiêu diệt và làm bị thương nhiều tên địch.
Tuy nhiên, cuối năm đó, bà cùng 5 người trong đội bị bắt. Địch dùng nhiều cực hình tra tấn dã man nhưng người nữ chiến sĩ vẫn một mực giữ vững khí tiết, không khai báo, bảo vệ bí mật cách mạng đến cùng. Bà và đồng chí Phan Thanh Đức bị kết án tử hình, 4 người còn lại tù chung thân. Đối mặt với cái chết nhưng bà vẫn không nao núng. Ý chí kiên trung ấy đã trở thành điểm tựa tinh thần cho đồng đội trong lao tù.
Sau khi Hiệp định Paris được ký kết đầu năm 1973, bà và đồng đội không bị thi hành án nhưng bị đày ra Côn Đảo. Trong thời gian bị giam giữ, bà vẫn tham gia sinh hoạt chi bộ, giữ vững niềm tin vào thắng lợi của cách mạng.
Ngày đất nước giải phóng 30/4/1975, bà được Thường vụ Tỉnh ủy Tây Ninh đón về trong niềm vui vỡ òa của tự do. Sau chiến tranh, bà tiếp tục sống giản dị, gắn bó với quê hương. Những chiến công và sự hy sinh thầm lặng đã góp phần làm nên trang sử hào hùng của vùng đất Tây Ninh.
Từ cô gái trẻ năm nào bước vào chiến trường với lòng yêu nước đến người nữ biệt động gan dạ giữa lòng địch, cuộc đời của bà Phan Thị Út - “Út Nghét” là biểu tượng sống động của tinh thần “trung dũng, kiên cường” của phụ nữ Việt Nam.
Những đóng góp to lớn của bà không chỉ xứng đáng được tôn vinh bằng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân mà còn là nguồn cảm hứng để các thế hệ hôm nay và mai sau tiếp tục gìn giữ, phát huy truyền thống cách mạng vẻ vang của dân tộc.



