Anh hùng LLVTND Triệu Phúc Lịch – Người trung đội trưởng du kích kiên cường vùng sông Đà

Anh hùng Triệu Phúc Lịch sinh năm 1916, dân tộc Dao, quê tại xóm Phủ, xã Toàn Sơn, huyện Đà Bắc, tỉnh Hòa Bình. Khi hy sinh, đồng chí là Trung đội trưởng đội du kích xã Toàn Sơn – một cán bộ quân sự cơ sở tiêu biểu của đồng bào các dân tộc vùng Tây Bắc trong những năm đầu kháng chiến chống thực dân Pháp.

Tháng 4 năm 1945, đội Tự vệ cứu quốc Đông Dao – Toàn Sơn được thành lập, Triệu Phúc Lịch được giao làm tiểu đội trưởng. Ngay từ những ngày đầu, đồng chí đã thể hiện năng lực tổ chức, chỉ huy và tinh thần chiến đấu dũng cảm. Phối hợp với du kích các xã lân cận, đơn vị của đồng chí liên tiếp chặn đánh địch tại các vị trí hiểm yếu như Bến Chương, Dốc Ké, Dốc Trầm, lập nhiều chiến công, góp phần làm chủ địa bàn. Đặc biệt, đêm 22 tháng 8 năm 1945, đội du kích do đồng chí tham gia chỉ huy đã tiến công dinh tỉnh trưởng tại tỉnh lỵ Hòa Bình, buộc chính quyền địch đầu hàng vô điều kiện, góp phần quan trọng vào thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám ở địa phương.

Ngày 2 tháng 5 năm 1946, Triệu Phúc Lịch tiếp tục lãnh đạo lực lượng du kích phối hợp với tự vệ các xã bạn trấn áp và bắt giữ gần 100 tên phản cách mạng, giữ vững an ninh chính trị trên địa bàn. Tháng 6 năm 1946, trung đội du kích xã Toàn Sơn được thành lập gồm 34 chiến sĩ và đồng chí được tín nhiệm giữ chức Trung đội trưởng.

Bước sang năm 1947, trước các cuộc càn quét ngày càng ác liệt của quân Pháp, Triệu Phúc Lịch đã chỉ huy trung đội liên tiếp tổ chức nhiều trận phục kích táo bạo. Tháng 5 năm 1947, tại Hang Gấu, Bến Chương và trên sông Đà, đồng chí trực tiếp tham gia chiến đấu, tiêu diệt một lính Pháp. Tháng 6 năm 1947, hai trận phục kích tại suối Đao và suối Sâu đã tiêu diệt 3 lính Pháp, 7 lính dõng, thu 4 súng trường; riêng đồng chí trực tiếp diệt 3 tên và thu một súng. Ở trận đồn Xóm Máy và dốc Cun, đồng chí tiếp tục lập công, diệt 2 tên, bắt sống 3 tên.

Tháng 8 năm 1947, trung đội của đồng chí đánh 3 trận phục kích, tiêu diệt 13 tên địch, thu 3 súng. Đặc biệt, trong trận chống càn ngày 10 tháng 9 năm 1947, với lối đánh linh hoạt khi mai phục, khi tiến công trực diện, Triệu Phúc Lịch đã chỉ huy đơn vị tiêu diệt 14 tên địch, bắt sống 4 tên, thu 7 súng, góp phần bảo vệ vững chắc căn cứ kháng chiến ven sông Đà.

Với những thành tích xuất sắc trong chiến đấu, đồng chí được truy tặng Huy chương Kháng chiến chống Pháp hạng Nhất. Ngày 11 tháng 6 năm 1999, Triệu Phúc Lịch được Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Tấm gương chiến đấu kiên cường của người con dân tộc Dao nơi núi rừng Hòa Bình đã trở thành biểu tượng tiêu biểu của tinh thần đoàn kết các dân tộc, lòng yêu nước nồng nàn và ý chí quyết chiến, quyết thắng trong những năm tháng đầu của cuộc kháng chiến trường kỳ.