Anh hùng Lò Văn Giá và hành trình dẫn đường vượt ngục Nhà tù Sơn La năm 1943
Tinh thần mưu trí, dũng cảm dẫn đường cho 4 cán bộ cốt cán của Đảng vượt ngục Nhà tù Sơn La và sự hy sinh kiên trung trước họng súng giặc Pháp
1. Nhận trọng trách dẫn đường cho cán bộ cách mạng:
Mùa thu năm 1943, Chi bộ Nhà tù Sơn La quyết định tổ chức cuộc vượt ngục cho 4 đồng chí cán bộ cốt cán gồm Nguyễn Lương Bằng, Trần Đăng Ninh, Nguyễn Văn Trân và Lưu Đức Bình [i]. Người thanh niên Thái Lò Văn Giá – một cơ sở cách mạng trung kên tại địa phương – được tin tưởng giao trọng trách dẫn đường bí mật qua các mảng rừng già hiểm trở [i].
2. Mưu trí đưa đoàn cán bộ vượt qua mạng lưới lùng sục:
Lò Văn Giá khéo léo dẫn đoàn đi qua những con đường mòn heo hút, băng qua dải suối sâu và các bản làng người H'Mông, Thái nhằm tránh các trạm gác và đòn mật thám gạt gẫm của Pháp [i]. Khi đoàn cán bộ đã sang địa phận an toàn, anh quay trở lại để tiếp tục bắt liên lạc thì bị giặc Pháp phục kích bắt giữ [i]. Dù bị tra tấn dã man bằng đủ mọi thủ đoạn tàn bạo, anh vẫn một lòng kiên trung, nhất quyết không khai báo bất kỳ thông tin nào [i].
3. Tấm gương hy sinh anh dũng tuổi 24:
Ngày 19/8/1943, thực dân Pháp đã hèn hạ xử bắn Lò Văn Giá khi anh mới 24 tuổi [i]. Tấm gương xả thân bảo vệ cán bộ của anh trở thành ngọn đuốc soi đường cho phong trào cách mạng toàn tỉnh Sơn La [i].
