Anh hùng lực lượng vũ trang Nhân dân – Đặng Thị Kim

Đặng Thị Kim sinh ngày 19/12/1929 tại làng Hành Thiện, xã Xuân Hồng, huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định, trong một gia đình viên chức nghèo. Bà là cháu họ của cố Tổng Bí thư Trường Chinh (Đặng Xuân Khu). Năm 1945, khi mới 16 tuổi, Đặng Thị Kim giác ngộ cách mạng và tham gia kháng chiến chống Pháp. Tháng 7/1946, bà được cử vào Ban Chấp hành Hội Phụ nữ Cứu quốc Nha Trang và tham gia nhiều hoạt động bí mật. Tháng 12/1946, bà chính thức được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương nhờ tinh thần mưu trí, gan dạ và hoàn thành tốt nhiệm vụ tổ chức giao. Trong quá trình kháng chiến, bà không chỉ làm công tác tuyên truyền mà còn xây dựng cơ sở quần chúng tại Nha Trang. Bà đã thành lập một tiểu đội nữ du kích, đảm nhận vai trò dẫn đường, canh gác, tiếp tế thuốc men, lương thực cho cán bộ hoạt động chiến khu. Ngoài ra, bà còn tham gia lãnh đạo cuộc biểu tình ngày 30/10/1946 tại Nha Trang, đòi thực hiện các điều khoản Hiệp định sơ bộ với Pháp. Tháng 8/1948, khi đang trên đường từ Nha Trang đi họp hội nghị ở chiến khu Vĩnh Xương, bà cùng hai cán bộ nam bị địch bắt. Trong lúc bị tra khảo, địch đã dùng nhiều thủ đoạn dã man như quay điện, treo người, tra nước, và những hình thức bạo hành khác. Khi đó, bà đang mang thai khoảng 3 tháng nhưng vẫn kiên quyết không khai báo. Cuối cùng, kẻ thù đã ra lệnh chặt đầu bà tại rừng dương ven biển Nha Trang khi bà mới 19 tuổi, biểu tượng cho tinh thần “quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”. Sau khi hy sinh, gia đình và người thân đã tìm kiếm suốt nhiều năm để tìm hài cốt của bà. Năm 2009, hài cốt của bà được tìm thấy và chuyển về quê nhà. Về phần công nhận, bà được Chính phủ truy tặng danh hiệu Liệt sĩ (1957), Huân chương Kháng chiến hạng Ba (1961), và Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân vào ngày 27/4/2012. Tấm gương bất khuất, kiên trung của bà là nguồn cảm hứng lớn cho thế hệ trẻ và được coi là biểu tượng cao đẹp của lòng yêu nước.