ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN HOÀNG THỊ NGHỊ - NGƯỜI PHỤ NỮ BƯỚC VÀO "HANG CỌP", 12 NĂM TÙ ĐÀY VẪN MỘT LÒNG VỚI CÁCH MẠNG

ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN HOÀNG THỊ NGHỊ - NGƯỜI PHỤ NỮ BƯỚC VÀO "HANG CỌP", 12 NĂM TÙ ĐÀY VẪN MỘT LÒNG VỚI CÁCH MẠNG

Đồng chí Hoàng Thị Nghị (tên hoạt động bí mật Hoàng Thị Na) sinh năm 1929 tại Đồ Sơn, Hải Phòng, trong một gia đình giàu truyền thống yêu nước. Từ khi còn rất trẻ, đồng chí đã sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng và tham gia hoạt động kháng chiến.

Năm 1948, đồng chí chính thức tham gia cách mạng và được cử đi học tại Trường Cán bộ Địch vận Trung ương. Sau khi hoàn thành khóa học, đồng chí được Cục Địch vận Trung ương phân công thực hiện nhiệm vụ tại mặt trận Gia Lâm – Hà Nội, sau đó tiếp tục tham gia công tác trong chiến dịch "Hải Phòng 300 ngày tập kết". Với sự thông minh, bản lĩnh và khả năng thuyết phục xuất sắc, đồng chí nhanh chóng trở thành một trong những cán bộ địch vận tiêu biểu của lực lượng cách mạng.

Trong thời gian hoạt động tại miền Bắc, đồng chí đã vận động được hơn 100 sĩ quan và binh lính của chính quyền bảo hộ từ bỏ hàng ngũ, trở về với gia đình, góp phần làm suy yếu lực lượng đối phương mà không cần nổ súng.

Nhận thấy năng lực đặc biệt của đồng chí, ngày 20/11/1954, Tổng cục Chính trị giao nhiệm vụ đặc biệt: bí mật vào miền Nam hoạt động. Đồng chí rời Hải Phòng từ sân bay Cát Bi với vỏ bọc là vợ của một trung úy phi công, bắt đầu chặng đường hoạt động đầy hiểm nguy trong lòng địch.

Tại miền Nam, đồng chí nhiều lần trực tiếp xâm nhập những nơi nguy hiểm để thực hiện nhiệm vụ binh vận. Một trong những câu chuyện tiêu biểu nhất là việc đồng chí mang theo hai bức thư của người thân và bạn bè một trung tá Hải quân Việt Nam Cộng hòa để trực tiếp gặp và cảm hóa ông.

Khi được hỏi vì sao dám một mình bước vào nơi đầy hiểm nguy như vậy, đồng chí bình tĩnh trả lời:

"Làm việc nghĩa thì dù nguy hiểm cũng không sợ."

Chính sự chân thành, lòng nhân ái và bản lĩnh ấy đã khiến viên trung tá thay đổi suy nghĩ, hứa sẽ sống có lương tâm hơn và không làm điều gì gây tổn hại đến Nhân dân. Đó là một trong những thành công tiêu biểu của công tác địch vận bằng trí tuệ và lòng nhân ái.

Năm 1956, đồng chí bị chính quyền Sài Gòn bắt vì bị tình nghi là cán bộ binh vận của Xứ ủy Nam Bộ. Trong quá trình thẩm vấn, đồng chí bị t.r.a t.ấ.n dã man và đe dọa bằng nhiều hình thức, nhưng vẫn giữ vững khí tiết, không khai báo bất cứ bí mật nào của tổ chức.

Điều đặc biệt là ngay cả người từng khai báo chống lại đồng chí cũng bị chính tấm lòng bao dung của đồng chí cảm hóa, tự nguyện thay đổi lời khai, khiến đối phương không đủ chứng cứ kết tội.

Ngày 11/1/1957, đồng chí bị đày ra nhà tù Côn Đảo, trở thành một trong hai nữ tù chính trị đầu tiên bị giam giữ tại Côn Đảo trong thời kỳ chống Mỹ. Sau gần 4 năm tù đày, đồng chí được trả tự do và tiếp tục quay lại hoạt động cách mạng. Tuy nhiên, đến năm 1968, đồng chí lại bị bắt lần thứ hai và tiếp tục bị đưa trở lại Côn Đảo.

Suốt 12 năm chịu cảnh lao tù trong hai lần bị giam giữ, đồng chí phải trải qua vô vàn cực hình, nhiều lần cận kề cái chết nhưng vẫn tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc. Ngay trong nhà tù, đồng chí vẫn tích cực tổ chức đấu tranh, động viên tinh thần các nữ tù chính trị và được tín nhiệm bầu vào cấp ủy của nhà tù.

Tinh thần kiên cường, nhân hậu và ý chí sắt đá của đồng chí còn khiến nhiều cai ngục dần thay đổi cách đối xử với tù nhân; thậm chí có những người lính phía bên kia chiến tuyến đã thức tỉnh lương tri sau khi tiếp xúc với đồng chí.

Đêm 30/4 rạng sáng 1/5/1975, khi đất nước hoàn toàn giải phóng, đồng chí Hoàng Thị Nghị đã trực tiếp vận động cai ngục mở cửa nhà tù, cùng hàng trăm tù chính trị đứng lên tự giải phóng Côn Đảo và vận động binh lính hạ vũ khí, góp phần khép lại những năm tháng đau thương tại "địa ngục trần gian".

Sau ngày đất nước thống nhất, đồng chí được dự kiến giữ chức Bí thư Quận 1 (Sài Gòn – Gia Định). Tuy nhiên, do sức khỏe suy giảm nghiêm trọng sau 12 năm tù đày, đồng chí xin trở về quê hương Hải Phòng để điều trị và sinh sống. Dù mang trên mình nhiều thương tật của chiến tranh, đồng chí vẫn luôn là tấm gương sáng về phẩm chất của người chiến sĩ cách mạng.

Với những cống hiến to lớn cho sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, ngày 6/11/1978, đồng chí Hoàng Thị Nghị được Chủ tịch Hội đồng Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Cuộc đời của đồng chí là biểu tượng đẹp về lòng dũng cảm, trí tuệ, đức hy sinh và tinh thần bất khuất của người phụ nữ Việt Nam. Câu nói "Làm việc nghĩa thì dù nguy hiểm cũng không sợ" đã trở thành thông điệp truyền cảm hứng cho nhiều thế hệ hôm nay và mai sau.