Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hoàng Văn Nam: Đi qua chiến tranh bằng ý chí, bản lĩnh, trách nhiệm

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hoàng Văn Nam là một trong những người con tiêu biểu của quê hương Nghệ An trong cuộc kháng chiến chống Mỹ. Từ một chàng trai xứ Nghệ tình nguyện nhập ngũ khi mới 17 tuổi, ông đã trở thành một chiến sĩ tên lửa phòng không xuất sắc, trực tiếp tham gia nhiều trận đánh bảo vệ bầu trời miền Bắc, góp phần làm nên những chiến công trong cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân của Mỹ.

Hoàng Văn Nam sinh năm 1948 tại xã Nghi Hải, huyện Nghi Lộc cũ, nay thuộc phường Cửa Lò, tỉnh Nghệ An. Lớn lên trong vùng quê giàu truyền thống cách mạng, năm 1965, khi mới 17 tuổi, ông khai tăng tuổi để được tình nguyện nhập ngũ.

Những ngày đầu trong quân ngũ, Hoàng Văn Nam là chiến sĩ xạ thủ súng máy cao xạ 12,7mm thuộc Tỉnh đội Nghệ An, tham gia bảo vệ những mục tiêu quan trọng như Cầu Cấm, sân bay Vinh và khu vực Cửa Lò. Chính những năm tháng chiến đấu trong điều kiện ác liệt đã rèn luyện ở ông sự bình tĩnh, nhanh nhạy và bản lĩnh của một người lính phòng không.

Năm 1966, ông được điều động đi học chuyển loại trắc thủ tên lửa SAM-2 tại Yên Thế, Bắc Giang. Điều kiện học tập khi ấy còn thiếu thốn, nhiều kiến thức kỹ thuật phải ghi nhớ bằng sơ đồ và những buổi học kéo dài trong ánh đèn dầu. Với tinh thần ham học hỏi và ý thức trách nhiệm, ông nhanh chóng nắm vững kỹ thuật và tháng 5/1967 được bố trí làm trắc thủ cự ly.

Bản lĩnh trên trận địa tên lửa

Trong những năm 1967 - 1969, Hoàng Văn Nam cùng đơn vị chiến đấu bảo vệ thành phố Hải Phòng. Tại trận địa Minh Kha, ông cùng đồng đội nhiều lần đối mặt với những đợt không kích ác liệt của máy bay Mỹ. Khả năng nhận biết, bám sát mục tiêu và xử lý tín hiệu nhiễu của ông được đánh giá cao.

Trong một trận chiến đấu năm 1967, khi trận địa bị đánh phá, Hoàng Văn Nam bị thương nhưng sau thời gian điều trị đã nhanh chóng trở lại đơn vị. Ngày 8/11/1967, ông được kết nạp Đảng ngay tại chiến trường, trở thành một dấu mốc quan trọng trong cuộc đời người lính.

Cuối năm 1971, đơn vị của ông được điều động về Nghệ An, thực hiện nhiệm vụ bảo vệ các tuyến giao thông và tuyến chi viện chiến lược. Tháng 7/1972, Hoàng Văn Nam được giao nhiệm vụ sĩ quan điều khiển tên lửa, vị trí đòi hỏi khả năng phán đoán nhanh, chính xác và bản lĩnh cao trong từng trận đánh.

Đêm 18/12/1972, tại trận địa Đất Thịt, Nghệ An, trong chiến dịch Linebacker II, ông cùng kíp chiến đấu đã bám sát mục tiêu giữa điều kiện nhiễu điện tử phức tạp. Với 2 quả đạn tên lửa, kíp chiến đấu đã đánh trúng một máy bay B-52, buộc máy bay phải hạ cánh khẩn cấp tại Đà Nẵng.

Trong suốt quá trình chiến đấu, Hoàng Văn Nam trực tiếp tham gia 106 trận đánh, điều khiển 177 quả đạn tên lửa, góp phần cùng đơn vị bắn rơi nhiều máy bay Mỹ. Những chiến công ấy thể hiện trình độ kỹ thuật, sự bình tĩnh, mưu trí và tinh thần trách nhiệm của người lính tên lửa Việt Nam.

Từ người lính chiến trường đến người cán bộ tận tụy

Sau năm 1975, Hoàng Văn Nam tiếp tục học tập, đào tạo về chỉ huy và kỹ thuật tên lửa - radar. Ông từng đảm nhiệm công tác giảng dạy, đào tạo cán bộ kỹ thuật trong quân đội.

Tháng 12/1989, ông rời quân ngũ và trở về quê hương. Trong cuộc sống đời thường, người lính tên lửa năm xưa tiếp tục đảm nhiệm nhiều công việc tại địa phương, trong đó có các vị trí như Phó Chủ tịch UBND, Trưởng Công an, Bí thư Đảng ủy và Chủ tịch Hội Cựu chiến binh.

Dù từng có những chiến công đặc biệt trong chiến tranh, ông vẫn giữ lối sống giản dị, gần gũi và trách nhiệm. Những câu chuyện về chiến trường được ông kể lại không nhằm đề cao bản thân, mà để thế hệ sau hiểu hơn về sự gian khổ của chiến tranh và biết trân trọng cuộc sống hòa bình hôm nay.

Tháng 8/2015, Thiếu tá Hoàng Văn Nam được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, ghi nhận những đóng góp và thành tích nổi bật trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc.

Đặc biệt, năm 2025, ông tham gia đoàn cựu chiến binh Việt Nam trong chuyến giao lưu Việt Nam - Hoa Kỳ tại New York. Từ một người lính từng chiến đấu trên bầu trời, ông trở thành một trong những nhân chứng của hành trình từ chiến tranh đến hòa giải và xây dựng hòa bình.

Đối với quê hương Nghệ An, Anh hùng Hoàng Văn Nam không chỉ là người lính từng lập chiến công trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, mà còn là hình ảnh của một thế hệ đã sống, chiến đấu và cống hiến với tinh thần trách nhiệm cao.

Thông điệp: Câu chuyện về Anh hùng Hoàng Văn Nam nhắc nhở thế hệ trẻ hôm nay về lòng yêu nước, ý chí vượt khó, tinh thần trách nhiệm và sự cống hiến. Những chiến công của ông không chỉ là niềm tự hào của quê hương Nghệ An mà còn nhắc chúng ta phải trân trọng hòa bình, sống có trách nhiệm với cộng đồng và không ngừng học tập, rèn luyện để đóng góp cho đất nước.