Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân, Liệt sĩ Nguyễn Đô Lương (1928 – 1954)
Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân, Liệt sĩ Nguyễn Đô Lương (1928 – 1954) là một chiến sĩ công binh, dũng sĩ bộc phá kiên cường của Quân đội Nhân dân Việt Nam, người đã lập chiến công đặc biệt xuất sắc và anh dũng hy sinh trong Chiến dịch Điện Biên Phủ (1954).
1. Tiểu sử & Quá trình công tác
Quê quán: Xã Kỳ Anh (nay là xã Kỳ Hoa/thị xã Kỳ Anh), huyện Kỳ Anh, tỉnh Hà Tĩnh.
Nhập ngũ: Tháng 3/1950, ông nhập ngũ vào Quân đội Nhân dân Việt Nam.
Đơn vị công tác: Ông thuộc Trung đoàn 57, Đại đoàn 304.
Chức vụ: Tiểu đội trưởng Công binh/Bộc phá thuộc Tiểu đoàn 346, Trung đoàn 57, Đại đoàn 304.
Quá trình chiến đấu: Ông trưởng thành từ chiến sĩ bộ binh, nổi tiếng là người mưu trí, dũng cảm, chuyên đảm nhận các nhiệm vụ khó khăn như gỡ mìn, đánh phá vật cản và dọn đường cho bộ binh tiến công.
2. Chiến công nổi bật tại Điện Biên Phủ & Sự hy sinh anh dũng
Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, Trung đoàn 57 (Đại đoàn 304) đảm nhận nhiệm vụ bao vây, khống chế Phân khu Nam (căn cứ Hồng Cúm):
Dũng sĩ gỡ mìn, phá hàng rào:
Quân Pháp tại Hồng Cúm bố trí hệ thống bãi mìn và hàng rào kẽm gai vô cùng phức tạp. Nguyễn Đô Lương đã kiên trì, dũng cảm dẫn đầu tổ công binh đêm ngày bò sát cứ điểm địch để gỡ hàng trăm quả mìn các loại, dọn đường cho quân ta đào giao thông hào vây lấn.
Cắt đứt đứt đường băng sân bay Hồng Cúm:
Ông cùng đồng đội dũng cảm đào hào cắt ngang đường băng sân bay Hồng Cúm dưới làn đạn pháo dày đặc của địch, triệt phá đường tiếp viện hàng không duy nhất của Phân khu Nam.
Sự hy sinh anh dũng:
Trong một trận chiến đấu ác liệt nhằm đánh phá lô cốt hỏa lực và các tầng hàng rào kẽm gai cuối cùng để mở đường cho bộ binh xung phong tiến công Hồng Cúm (tháng 4/1954), ông đã ôm bộc phá xông lên giật nổ dập tắt hỏa điểm địch và anh dũng hy sinh ngay trên trận địa.
3. Danh hiệu & Khen thưởng
Danh hiệu Anh hùng LLVTND: Ngày 31/8/1955, Chủ tịch nước đã truy tặng ông danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân (thuộc đợt tuyên dương 16 Anh hùng đầu tiên của Quân đội Nhân dân Việt Nam sau Chiến thắng Điện Biên Phủ).
Khen thưởng khác: Truy tặng Huân chương Quân công hạng Ba, Huân chương Chiến công hạng Nhất, Huân chương Kháng chiến chống Pháp hạng Nhất cùng nhiều bằng khen, giấy khen cao quý khác.
