Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Quách Xuân Kỳ – Người Bí thư kiên trung giữa lòng thị xã Đồng Hới
Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Quách Xuân Kỳ – Người Bí thư kiên trung giữa lòng thị xã Đồng Hới
Anh hùng Quách Xuân Kỳ sinh năm 1926, dân tộc Kinh, quê tại xã Trung Trạch (nay là thị trấn Hoàn Lão), huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình. Khi hy sinh, đồng chí là Bí thư Thị ủy thị xã Đồng Hới, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam, một cán bộ lãnh đạo trẻ tuổi, kiên cường và mưu trí trong những năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.
Năm 1944, khi phong trào cách mạng ở địa phương còn gặp nhiều khó khăn, Quách Xuân Kỳ đã cùng một số cán bộ tích cực xây dựng cơ sở cách mạng, tổ chức đội du kích xã, đồng thời gây dựng khu căn cứ tại Ba Lùng, Ba Lòi làm chỗ dựa cho lực lượng kháng chiến. Ngày 27 tháng 3 năm 1947, trước các cuộc càn quét ác liệt của quân Pháp, đồng chí trực tiếp chỉ huy lực lượng du kích rào làng chiến đấu, đào giao thông hào, vận động nhân dân thực hiện chủ trương “vườn không, nhà trống”, kiên quyết bám trụ địa bàn. Dưới sự lãnh đạo của đồng chí, lực lượng du kích đã chiến đấu nhiều trận hiệu quả, làm cho địch nhiều phen thất bại và khiếp sợ.
Tháng 10 năm 1947, Quách Xuân Kỳ được cử làm Huyện ủy viên, phụ trách Bí thư Đoàn Thanh niên cứu quốc và Ban tình báo của huyện. Đến tháng 7 năm 1948, đồng chí được bầu làm Bí thư Huyện ủy Bố Trạch, phụ trách ba xã Trung Trạch, Tây Trạch, Hải Trạch – những địa bàn thường xuyên bị địch khủng bố. Trong hoàn cảnh nguy hiểm, đồng chí đã tổ chức xây dựng lực lượng vũ trang, phát động chiến tranh du kích rộng khắp, liên tục phá hoại giao thông, cắt đường dây liên lạc của địch, góp phần làm thất bại âm mưu “tảo thanh, diệt cách” của chúng.
Tháng 2 năm 1949, đồng chí được bổ nhiệm làm Tỉnh ủy viên, trực tiếp giữ cương vị Bí thư Thị ủy Đồng Hới. Hoạt động ngay trong vùng địch kiểm soát, Quách Xuân Kỳ đã bí mật gây dựng cơ sở cách mạng, tổ chức lực lượng đấu tranh ngay trong lòng thị xã, thể hiện bản lĩnh, trí tuệ và tinh thần dũng cảm của một cán bộ lãnh đạo kiên trung.
Trong một lần đi công tác, đồng chí không may rơi vào tay giặc. Bị giam tại nhà lao Đồng Hới, kẻ thù dùng mọi thủ đoạn dụ dỗ, mua chuộc và tra tấn dã man, nhưng không thể khuất phục được ý chí sắt son của người chiến sĩ cộng sản. Cuối cùng, chúng đưa đồng chí ra xử bắn tại chợ Hoàn Lão. Trước giờ phút hy sinh, Quách Xuân Kỳ vẫn bình tĩnh, hiên ngang kêu gọi nhân dân đoàn kết, quyết tâm kháng chiến đến thắng lợi cuối cùng.
Ngày 31 tháng 7 năm 1998, đồng chí Quách Xuân Kỳ được Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, ghi nhận trọn vẹn những cống hiến và sự hy sinh anh dũng của một người cán bộ lãnh đạo kiên trung, trọn đời vì sự nghiệp cách mạng
