ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN TRẦN CAN: NGƯỜI CON ƯU TÚ VÀ TRẬN ĐÁNH QUYẾT TỬ TRÊN ĐỒI A1 ĐIỆN BIÊN PHỦ
rận Quyết Chiến Lược Lừng Lẫy Năm Châu
Trong bản tráng ca oai hùng mang tên Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, trận đánh cứ điểm A1 – chiếc chìa khóa then chốt quyết định sự sụp đổ của tập đoàn cứ điểm phòng ngự mạnh nhất của thực dân Pháp tại Đông Dương – mãi mãi là một mốc son chói lọi. Để san bằng ngọn đồi kiên cố được ví như "con mắt thần" của địch này, hàng ngàn cán bộ, chiến sĩ quân đội nhân dân Việt Nam đã anh dũng ngã xuống. Tiêu biểu cho tinh thần chiến đấu kiên cường, ý chí thép và lòng quả cảm phi thường trong trận chiến giáp lá cà khốc liệt ấy chính là Anh hùng liệt sĩ Trần Can, người đại đội trưởng trẻ tuổi đã trực tiếp cắm lá cờ "Quyết chiến quyết thắng" trên đỉnh hầm cứ điểm A1 lịch sử.
Sinh ra và lớn lên tại xã Sơn Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An, trong một gia đình nông dân nghèo chịu nhiều cơ cực dưới ách đô hộ của thực dân phong kiến, Trần Can sớm giác ngộ cách mạng từ những phong trào yêu nước tại địa phương. Khi tiếng gọi bảo vệ Tổ quốc vang dội khắp mọi miền quê, chàng thanh niên trẻ Trần Can đã hăng hái viết đơn tình nguyện gia nhập bộ đội chủ lực khi vừa tròn đôi mươi. Trải qua các lớp huấn luyện khắt khe và trực tiếp tham gia chiến đấu qua nhiều chiến dịch lớn từ Tây Bắc đến mặt trận Điện Biên Phủ, ông luôn nổi bật với phong cách chỉ huy bình tĩnh, mưu trí, tác phong quyết đoán và luôn đi đầu trong mọi tình huống hiểm nguy.
Đêm Tổng Công Kích Nghẹt Thở Tại Cứ Điểm A1
Vào đầu tháng 4 năm 1954, bước sang đợt tấn công thứ hai của chiến dịch Điện Biên Phủ, nhiệm vụ tiêu diệt cứ điểm A1 được giao cho các đơn vị thuộc Đại đoàn 316, trong đó có Đại đội 11, Tiểu đoàn 251, Trung đoàn 174 do đồng chí Trần Can làm Đại đội trưởng. Cứ điểm A1 là một đồn kiên cố nằm trên đỉnh đồi cao, có hệ thống hầm ngầm bê tông cốt thép chằng chịt, được bảo vệ bởi các lớp hàng rào dây thép gai dày đặc và nhiều ổ súng máy liên hoàn ngày đêm khống chế toàn bộ khu vực xung quanh. Quân Pháp coi A1 là lá chắn sống còn, tuyên bố sẽ giữ vững bằng mọi giá.
Cuộc giao tranh diễn ra vô cùng giằng co, đẫm máu suốt nhiều ngày đêm. Địch liên tục dùng pháo binh hạng nặng và máy bay ném bom dữ dội nhằm bẻ gãy các đợt xung phong của ta. Trong đêm ngày 6 tháng 5 năm 1954, ta quyết định dùng khối bộc phá nghìn cân đặt trong đường hầm tự đào để thổi bay một phần hầm ngầm kiên cố của địch, tạo cửa mở quyết định. Ngay khi tiếng nổ rung chuyển đất trời vang lên, Đại đội trưởng Trần Can dũng cảm hô hào anh em chiến sĩ xông lên ào ạt chiếm lĩnh trận địa.
Dù bị thương nặng trong các đợt giao tranh trước đó, băng bó chi chít trên người, Trần Can vẫn không chịu rời trận địa, trực tiếp cầm súng cùng đồng đội lao vào các chiến hào giáp lá cà, tiêu diệt từng ụ súng, từng ổ đề kháng cứng đầu của địch. Dưới sự chỉ huy dũng cảm, linh hoạt của anh, đơn vị lần lượt bẻ gãy các đợt phản kích điên cuồng của quân địch, tiêu diệt gọn tên chỉ huy và làm chủ hoàn toàn nửa phía Đông ngọn đồi.
Lá Cờ Quyết Thắng Và Sự Hy Sinh Oanh Liệt
Khoảng sáng ngày 7 tháng 5 năm 1954, đứng trên đỉnh đồi A1 giữa làn khói đạn mịt mù, Đại đội trưởng Trần Can hiên ngang cắm lá cờ "Quyết chiến quyết thắng" của Chủ tịch Hồ Chí Minh phấp phới tung bay trên nóc hầm cứ điểm của địch, đánh dấu thời khắc sụp đổ hoàn toàn của chiến lũy kiên cố bậc nhất này. Sự kiện đó không chỉ cổ vũ mạnh mẽ tinh thần toàn quân ta trên khắp các mặt trận Điện Biên Phủ, mà còn là minh chứng hùng hồn cho ý chí quyết chiến quyết thắng của quân đội ta.
Chỉ ít giờ trước khi chiến dịch toàn thắng, trong một trận pháo kích dữ dội cuối cùng của địch phản kích tái chiếm, người anh hùng trẻ tuổi Trần Can đã anh dũng hy sinh trên chiến hào đồi A1, khi tuổi đời vừa tròn hai mươi tư. Sự hy sinh oanh liệt của anh đã góp phần trực tiếp vào thắng lợi vĩ đại của chiến dịch "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu".
Với những chiến công xuất sắc đặc biệt và tinh thần hy sinh quên mình, liệt sĩ Trần Can được Đảng và Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân và nhiều huân chương cao quý. Tên tuổi và gương sáng của anh mãi mãi khắc sâu trong sử vàng dân tộc, là niềm tự hào lớn lao của quê hương Nghệ An và các thế hệ chiến sĩ quân đội nhân dân Việt Nam.
