Anh hùng Núp và Du kích Tây Nguyên

Giữa ngàn xanh của đại ngàn Tây Nguyên, câu chuyện về Anh hùng Núp (Đinh Núp) – người con kiên cường của dân tộc Ba Na tại làng Tơ Tung (xã Kông Lô Kơ Bâng, huyện KBang, Gia Lai) – luôn sống mãi như một bản hùng ca bất tử về lòng yêu nước.

Cánh nỏ bẫy chông và lời thề giữ làng

Những năm 1930 – 1940, thực dân Pháp mở các cuộc càn quét khốc liệt lên vùng cao nguyên. Chúng đốt phá nhà rông, cướp đoạt mỳ xắn, bắt dân làng đi phu và truyền bá nỗi sợ hãi rằng "súng đạn của người Pháp có mắt, bắn đâu trúng đó". Dân làng Tơ Tung hoang mang, nhiều người nghĩ đến chuyện bỏ làng vào rừng sâu ẩn nấp.

Nhưng chàng thanh niên Đinh Núp, khi ấy mới hơn 20 tuổi, không chịu khoanh tay nhìn dân làng bị áp bức. Anh nghi ngờ sự thần thánh hóa về sức mạnh của giặc. Một lần, ẩn nấp sau lùm cây bên lối mòn, Núp giương nỏ nhằm thẳng vào một tên lính Pháp đi càn. Mũi tên mây bịt sắt cắm phập vào ngực tên giặc. Lần đầu tiên, Núp chứng minh cho buôn làng thấy một sự thật đơn giản nhưng chấn động: Người Pháp cũng mang máu đỏ, cũng biết chết như bao người khác nếu trúng tên.

Từ hôm đó, dưới sự lãnh đạo của Núp, làng Tơ Tung biến thành một pháo đài du kích. Không có súng đạn hiện đại, Núp chỉ đạo dân làng làm bẫy chông, đá rơi, giàn nỏ liên hoàn và đào hầm chông dọc các con suối, ngõ ngách dẫn vào làng.

Những trận đánh huyền thoại giữa đại ngàn

Năm 1950, Pháp tập trung lực lượng lớn mở chiến dịch càn quét quy mô nhằm san phẳng Tơ Tung. Đinh Núp tổ chức cho người già, phụ nữ và trẻ em sơ tán vào rừng, còn thanh niên bám trụ lại chiến đấu.

Khi quân Pháp kéo vào, chúng lọt ngay vào "trận đồ bát quái" của du kích Ba Na. Những tảng đá lớn từ trên vách núi đổ sập xuống, hàng loạt hầm chông bất ngờ sụp lở dưới chân giặc, những mũi nỏ mây tẩm độc từ lùm cây bắn ra dồn dập. Không chỉ đánh bằng vũ khí, Đinh Núp còn nghĩ ra cách chế tạo "ong rừng đánh giặc". Anh cho người thu thập các tổ ong vò vẽ, treo dọc các lối đi; khi địch đến gần, du kích chọc phá tổ ong khiến đàn ong vỡ tổ lao vào tấn công quân Pháp loạn đả.

Nhiều ngày liền bị vây hãm và thương vong nặng nề bởi lối đánh du kích biến hóa, quân Pháp hoảng sợ phải rút lui. Làng Tơ Tung được bảo vệ vẹn toàn. Tên tuổi của Đinh Núp và du kích làng Tơ Tung trở thành nỗi kinh hoàng của quân địch trên khắp chiến trường Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.

Người con anh hùng của núi rừng Tây Nguyên

Không chỉ giỏi đánh giặc, Đinh Núp còn là người tiên phong vận động nhân dân tăng gia sản xuất, đào hũ gạo tiết kiệm nuôi kháng chiến và vận động các dân tộc anh em (Gia Rai, Ba Na, Xơ Đăng...) đoàn kết một lòng theo Đảng và Bác Hồ.

Năm 1955, Đinh Núp vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân – trở thành người dân tộc thiểu số đầu tiên nhận danh hiệu cao quý này. Hình tượng của ông sau đó đã đi vào tác phẩm văn học kinh điển "Đất nước đứng lên" của nhà văn Nguyên Ngọc, trở thành nguồn cảm hứng sống động cho bao thế hệ thanh niên Việt Nam về tinh thần quật cường, tự lực tự cường và lòng yêu nước nồng nàn.