ANH HÙNG TÔ VĨNH DIỆN – NGƯỜI LẤY THÂN MÌNH CHÈN PHÁO BẢO VỆ PHÁO BINH TRONG CHIẾN DỊCH ĐIỆN BIÊN PHỦ
Tác giả: Lê Thị Cẩm Tú
Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Tô Vĩnh Diện là một trong những tấm gương tiêu biểu về tinh thần dũng cảm, sẵn sàng hy sinh để bảo vệ vũ khí và hoàn thành nhiệm vụ chiến đấu.
Tháng 5 năm 1953, Tô Vĩnh Diện được điều về đơn vị pháo cao xạ và giữ cương vị Tiểu đội trưởng. Sau thời gian huấn luyện, đơn vị của anh được giao tham gia Chiến dịch Điện Biên Phủ. Khi ấy, lực lượng pháo cao xạ là một trong những binh chủng mới của Quân đội nhân dân Việt Nam, có nhiệm vụ bảo vệ bộ đội và trận địa trước sự đánh phá của không quân Pháp.
Để giữ bí mật cho chiến dịch, các khẩu pháo phải được tháo khỏi xe và vận chuyển bằng sức người qua núi rừng hiểm trở. Hàng trăm cán bộ, chiến sĩ thay nhau kéo những khẩu pháo nặng hàng tấn vượt dốc cao, vực sâu trên tuyến đường vào và sau đó rút khỏi trận địa khi Bộ Chỉ huy quyết định chuyển phương châm tác chiến từ “đánh nhanh, thắng nhanh” sang “đánh chắc, tiến chắc”.
Đêm 1 tháng 2 năm 1954, trong khi đơn vị thực hiện nhiệm vụ kéo pháo ra tại khu vực Dốc Ba Tời, khẩu pháo do Tô Vĩnh Diện cùng đồng đội điều khiển bất ngờ gặp sự cố. Một sợi dây tời bị đứt khiến khẩu pháo nặng hàng tấn lao nhanh xuống dốc. Mặc dù các chiến sĩ đã cố ghìm dây, dùng hòn chèn và nhiều biện pháp khác để giữ pháo, nhưng đều không thể ngăn được quán tính của khối thép đang lao về phía vực sâu.
Trong thời khắc quyết định, để cứu khẩu pháo và bảo đảm nhiệm vụ của đơn vị, Tô Vĩnh Diện đã dũng cảm lao mình vào bánh pháo, dùng thân mình chèn lại. Khẩu pháo được giữ an toàn, nhưng anh đã anh dũng hy sinh. Sự hy sinh của Tô Vĩnh Diện góp phần bảo vệ vũ khí quý giá của đơn vị, tạo điều kiện để lực lượng pháo binh tiếp tục hoàn thành nhiệm vụ trong chiến dịch.
Ngay sau đó, cán bộ và chiến sĩ đơn vị đã tổ chức truy điệu, thề noi gương người đồng đội anh dũng, quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ chiến đấu. Tấm gương của Tô Vĩnh Diện nhanh chóng lan tỏa trên toàn mặt trận, trở thành biểu tượng của lòng quả cảm, tinh thần trách nhiệm và ý chí quyết chiến, quyết thắng của Quân đội nhân dân Việt Nam.
Tại mặt trận Điện Biên Phủ, Tô Vĩnh Diện được truy tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất. Ngày 7 tháng 5 năm 1956, Đảng và Nhà nước truy tặng đồng chí danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Hiện nay, hài cốt của anh được an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ A1 (Đồi A1), thành phố Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên.
Sự hy sinh của Anh hùng Tô Vĩnh Diện mãi là biểu tượng sáng ngời của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam, góp phần làm nên thắng lợi lịch sử của Chiến dịch Điện Biên Phủ và để lại bài học sâu sắc về lòng yêu nước, tinh thần trách nhiệm và sự sẵn sàng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
