Anh hùng Trần Can (1931–1954) – người chiến sĩ cắm cờ chiến thắng trên cao điểm Him Lam, tấm gương dũng cảm nổi tiếng trong Chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử.

Anh hùng Trần Can (1931–1954) – người chiến sĩ cắm cờ chiến thắng trên cao điểm Him Lam, tấm gương dũng cảm nổi tiếng trong Chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử.

Sinh ra tại Yên Thành, Nghệ An, Trần Can nhập ngũ năm 1951, trở thành Đại đội phó thuộc Trung đoàn 102, Đại đoàn 308. Trong suốt quá trình chiến đấu, anh nổi tiếng là một cán bộ chỉ huy mưu trí, luôn đi đầu trong những trận đánh khó khăn nhất.

Trận đánh mở màn Him Lam

Chiều ngày 13 tháng 3 năm 1954, Chiến dịch Điện Biên Phủ chính thức bắt đầu với trận tiến công cứ điểm Him Lam. Trần Can được giao nhiệm vụ chỉ huy một tiểu đội mui nhọn xông lên mở đường.

Mặc cho hỏa lực địch xả ra dữ dội, anh dẫn đầu tiểu đội vượt qua các tầng rào dây thép gai, dũng cảm xông thẳng lên đỉnh đồi. Anh chính là người đã dũng mãnh cắm lá cờ "Quyết chiến Quyết thắng" của Quân đội Nhân dân Việt Nam lên trung tâm cứ điểm Him Lam, báo hiệu chiến công đầu tiên của toàn chiến dịch.

Trận chiến tử thủ trên cao điểm C1

Tháng 4 năm 1954, trong trận đánh giằng co ác liệt tại cao điểm C1, đồn địch bị ta chiếm đi lặp lại nhiều lần. Khi đại đội trưởng bị thương, Trần Can đứng ra thay thế chỉ huy. Đơn vị bị thương vong gần hết, lực lượng còn lại rất mỏng nhưng phải đối mặt với nhiều đợt phản công liên tiếp của đại đội dù Pháp có xe tăng hỗ trợ.

Trần Can linh hoạt di chuyển giữa các hỏa điểm, tự tay bắn súng máy, ném lựu đạn và cổ vũ tinh thần chiến đấu của các đồng chí còn lại. Đơn vị anh đã kiên cường giữ vững trận địa suốt nhiều ngày đêm, bẻ gãy hàng chục đợt tiến công của địch.

Hy sinh trước ngày toàn thắng

Sáng ngày 7 tháng 5 năm 1954 – chỉ vài giờ trước khi Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ hoàn toàn thất thủ – trong một đợt pháo kích cuối cùng của địch vào cao điểm C1, Trần Can đã hy sinh anh dũng khi trên tay vẫn cầm chặt khẩu súng hướng về phía hầm De Castries.

Anh ngã xuống ở tuổi 23, ngay trước ngưỡng cửa của chiến thắng lừng lẫy năm châu. Năm 1955, liệt sĩ Trần Can được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.