ANH HÙNG TRẦN HANH

ANH HÙNG TRẦN HANH

Trần Hanh, sinh năm 1932, dân tộc Kinh, quê ở làng Tức Mạc, huyện Mỹ Lộc, tỉnh Nam Hà, nhập ngũ ngày 1 tháng 9 năm 1949. Khi được tuyên dương Anh hùng, đồng chí là thiếu tá, trung đoàn phó trung đoàn 921 thuộc Bộ tư lệnh Phòng không - Không quân, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.


Trong kháng chiến chống Pháp, Trần Hanh ở trung đoàn 48, sư đoàn 320, chiến đấu 25 trận lớn nhỏ, qua các chiến dịch Hà Nam Ninh, tây nam Ninh Bình và Đông - Xuân 1953 - 1954, với cương vị chính trị viên đại đội, rồi chính trị viên phó tiểu đoàn chủ công của trung đoàn, được khen thưởng 1 Huân chương Chiến công hạng ba và được bầu là Chiến sĩ thi đua của trung đoàn năm 1954.


Từ năm 1956, do yêu cầu phát triển quân đội, Trần Hanh được cử ra nước ngoài học lái máy bay phản lực. Xác định rõ trách nhiệm, đồng chí miệt mài học tập, đạt kết quả giỏi về kỹ thuật trước khi trở về nước (tháng 8 năm 1964). Không chủ quan với trình độ đạt được, đồng chí vẫn đi sâu nghiên cứu nắm vững đặc điểm kỹ thuật và vận dụng chiến thuật của Không quân nhân dân Việt Nam theo tư tưởng quân sự của Đang ta.


Giặc Mỹ xâm lược gây chiến tranh ra cả nước. Ngày 3 tháng 4 năm 1965, không quân ta lần đầu tiên ra trận. Biên đội đồng chí đã hoàn thành tốt nhiệm vụ yểm hộ trên tầng cao và cạnh sườn để biên đội bạn lập công xuất sắc.


Ngày 4 tháng 4 năm I960, Trần Hanh nhận nhiệm vụ chiến đấu trên vùng trời Hàm Rồng - Thanh Hóa, đồng chí chỉ huy biên đội lập công xuất sắc.


Hôm đó, trời đầy mây, tầm nhìn bị hạn chế. Khi tới khu vực chiến đấu, ta nhìn thấy địch thì địch cũng đã phát hiện được ta và cho một tốp máy bay vòng vào phía sau biên đội (cách chừng 15 ki-lô-mét). Ngay lúc đó, Trần Hanh phát hiện 4 máy bay địch ở bên phải đang lấy độ cao bay lên để tránh hòa lực pháo cao xạ của ta từ dưới bắn lên. Tranh thủ yếu tố bí mật, bất ngờ, nắm thời cơ công kích luôn tốp này, đồng chí cho máy bay tăng hết tốc độ và vòng gấp, từ trêp cao lao xuống bám sát 1 chiếc F.105. Giữa lúc đó, Trần Hanh được đồng đội báo cho biết đằng sau có địch đang bám đuôi. Vững tin ở biên đội đang đối phó với địch ở phía sau để yểm hộ cho minh, đồng chí tiếp tục lao thẳng tới mục tiêu đã chọn. Tới cự ly có hiệu quả, đồng chí nổ súng, chiếc F.105 bị trúng đạn vào cánh trái, chòng chành. Vào sát hơn nữa, đồng chí bắn tiếp một loạt đạn. Chiếc máy bay địch bị trúng đạn vào giữa thân, bốc cháy và rơi xuống. Từ lúc này, đồng chí và biên đội đã tách rời, làm nhiệm vụ ở hai khu vực khác nhau.


Chiến đấu được 4 phút, khi nhận được lệnh quay về, Trần Hanh phát hiện 2 máy bay địch ở thế có lợi, đang chuẩn bị phóng tên lửa để diệt mình. Theo phương án đã nghiên cứu trước, đồng chí bình tĩnh quan sát và chuẩn bị đối phó. Khi máy bay địch đến cự ly phóng tên lửa, Trần Hanh đột nhiên làm động tác cắm đầu lao thẳng xuống đất với một tốc độ lớn, làm cho 2 tên lửa "Rắn đuôi kêu" của địch phóng trượt. Vừa ngóc máy bay vượt lên thì lại gặp 4 chiếc khác ở độ cao hơn từ phía sau lưng đánh tới; không còn cách nào khác, Trần Hanh dũng cảm quay ngược máy bay lại lao thẳng vào đối đầu với bọn địch. Không chịu nổi lối đánh đó, chúng hốt hoảng bỏ chạy. Khi báo cáo về đài chỉ huy và xin hướng bay, đồng chí phát hiện mình đã hoạt động quá giờ quy định nhiều, nhiên liệu còn rất ít, không đủ trở về sân bay. Lúc này, kim đồng hồ dầu chỉ số 0, đồng chí được phép nhảy dù. Nghĩ tiếc chiếc máy bay - tài sản quý giá - Trần Hanh cố lái gấp máy bay về phía trời quang, hạ thấp dần độ cao, cho máy bay là xuống theo quán tính. Gặp một thung lũng nhỏ, đã định hạ cánh, nhưng thấy sườn núi dốc, không bảo đảm an toàn, đồng chí cố cho trườn sang một thung lũng khác. Đồng chí khéo léo giảm dần tốc độ và cho máy bay hạ xuống một cánh ruộng con. Máy bay vừa chạm đất, người bị sóc mạnh, đầu choáng, mắt hoa, nhưng trước mặt là một con lạch, tiếp đó là một gò đất cao, đồng chí cố gắng tỉnh táo đưa máy bay vượt qua lạch rồi quay ngang chạy xuôi cùng chiều với gò đất. Máy bay trượt thêm 15 mét, rồi dừng lại, đồng chí ngất đi trong buồng lái. Sau trận này, đồng chí được tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng nhất.


Trần Hanh là một người lái giỏi, một cán bộ chỉ huy biên đội dũng cảm, mưu trí, lập công xuất sắc ngay từ trận đánh đầu. Đồng chí đã tìm ra và vận dụng có kết quả cách tránh tên lửa đối không của địch, nêu bài học kinh nghiệm cho các biên đội bạn. Với ý thức bảo vệ, giữ gìn máy bay đến cùng, đồng chí đã tìm mọi cách hạ cánh an toàn khi máy bay đã hết dầu, trong điều kiện địa hình phức tạp.


Ngày 1 tháng 1 năm 1967, Trần Hanh được Chủ tịch nước Việt Nam dân chủ cộng hòa tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.