Anh hùng Trần Thận ( Trần Cát )
Trần Thận - Một cán bộ cách mạng, lãnh đạo có đóng góp quan trọng trong lịch sử vùng Quảng Nam (cũ) . Ông được xem như một trong những cán bộ tiêu biểu, có cuộc đời gắn bó trọn vẹn với cách mạng và nhân dân ở đây . Ông không chỉ góp phần trong kháng chiến giành độc lập, giải phóng miền Nam, mà còn tích cực lãnh đạo trong công cuộc xây dựng, tái thiết sau chiến tranh . Sinh ra hơn 98 năm trước tại một vùng quê nông thôn miền Trung Việt Nam với lịch sử lâu đời và văn hóa làng xã truyền thống , cuộc đời của ông gắn bó với phong trào giải phóng dân tộc và xây dựng đất nước .
Trần Thận tên thật là Trần Cát, sinh ngày 12/5/1927, tại làng Bàn Thạch, tổng An Lạc, phủ Duy Xuyên - nay thuộc xã Duy Vinh, huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam . Trong môi trường quê hương giàu truyền thống cách mạng, ông sớm giác ngộ cách mạng và từ khi rất trẻ đã tham gia hoạt động, được kết nạp vào Đảng năm 1942, làm Bí thư Chi bộ Bàn Thạch và được giao nhiệm vụ lãnh đạo phong trào ở địa phương . Trong quá trình kháng chiến chống Pháp và Mỹ, ông đảm nhiệm nhiều vị trí quan trọng tại Quảng Nam - Đà Nẵng, đóng góp tích cực vào công cuộc đấu tranh giải phóng miền Nam và thống nhất đất nước.
Đầu những năm 1940, Trần Thận tích cực tuyên truyền, tổ chức lực lượng cứu quốc và tự vệ ở nhiều địa phương.
Năm 1943, ông bị thực dân Pháp bắt và kết án 3 năm tù, chịu nhiều tra tấn nhưng không khai báo, giữ vững lập trường cách mạng. Sau đó ông được thả khi Nhật đảo chính Pháp vào năm 1945.
Trong suốt hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, ông hoạt động kiên cường, đóng góp vào việc xây dựng cơ sở cách mạng, tổ chức lực lượng và lãnh đạo phong trào tại khu vực Quảng Nam – Đà Nẵng.
Hoạt động cách mạng và đóng góp của ông :
Trần Thận có nhiều vai trò và đóng góp nổi bật trong kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ - gắn bó lâu dài với vùng Quảng Nam - Đà Nẵng / Đặc khu cố đô Quảng Đà:
Năm 1943, ông bị thực dân Pháp bắt và kết án 3 năm tù; đến tháng 3/1945 nhờ biến cố quốc tế (Nhật đảo chính Pháp), ông được trả tự do. Sau ra tù, ngay lập tức ông tham gia xây dựng cơ sở cách mạng, vận động quần chúng, thành lập lực lượng tự vệ cứu quốc.
Sau 1945, ông lần lượt giữ các vị trí: cán bộ dân-quân Quảng Nam, Chính trị viên Huyện đội, Phó Bí thư rồi Bí thư Huyện ủy Duy Xuyên.
Cuối thập niên 1950 - đầu 1960: được bổ sung vào Tỉnh ủy Quảng Nam - Đà Nẵng, đảm nhiệm nhiều cương vị quan trọng (trong đó có Trưởng Ban Quân sự tỉnh).
Đầu thập niên 1960 và sau đó: đảm nhận các vị trí quan trọng tại Tỉnh ủy, Đặc khu ủy Quảng Đà, phụ trách binh vận, dân vận, tuyên huấn - trực tiếp tham gia lãnh đạo phong trào cách mạng tại địa phương.
Năm 1972: làm Phó Bí thư Đặc khu ủy Quảng Đà; cuối năm 1972 được bổ nhiệm làm Bí thư Đặc khu ủy thay Hồ Nghinh.
Ngày 29/3/1975: ông có vai trò quan trọng trong chỉ huy, đề xuất phương án giải phóng thành phố Đà Nẵng - mở đầu cho thắng lợi lớn và sự kiện thống nhất đất nước.
Sau 1975 (khi Quảng Nam và Đặc khu Quảng Đà sát nhập thành tỉnh Quảng Nam - Đà Nẵng): ông giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy, kiêm Trưởng ban Tổ chức, Tuyên huấn để lãnh đạo công tác xây dựng, tái thiết địa phương.
Từ năm 1980: được Trung ương cử về công tác tại Ủy ban Thanh tra Nhà nước - giữ chức Phó Chủ nhiệm.
Năm 1992: nghỉ hưu, nhưng vẫn giữ tinh thần trách nhiệm, đóng góp ý kiến xây dựng cho quê hương Quảng Nam - Đà Nẵng.
Những danh hiệu và ghi nhận của Trần Thận (Trần Cát):
Ông được trao tặng nhiều huân chương cao quý: Huân chương Độc lập hạng Nhất, Huân chương Kháng chiến hạng Nhất, Huân chương Giải phóng hạng Nhất, Huy hiệu 80 năm tuổi Đảng,… và nhiều bằng khen, giấy khen.
Ngày 27/7/2022, dù ông đã qua đời - Tỉnh ủy Quảng Nam cùng nhiều cơ quan đã long trọng tổ chức lễ truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho đồng chí Trần Thận - ghi nhận những đóng góp to lớn của ông cho cách mạng và dân tộc.
Di sản và ý nghĩa do ông để lại :
Trần Thận được xem như một trong những cán bộ tiêu biểu, có cuộc đời gắn bó trọn vẹn với cách mạng và nhân dân vùng Quảng Nam - Đà Nẵng. Ông không chỉ góp phần trong kháng chiến giành độc lập, giải phóng miền Nam, mà còn tích cực lãnh đạo trong công cuộc xây dựng, tái thiết sau chiến tranh.
Nhiều người đời sau - đặc biệt ở Quảng Nam, Đà Nẵng - coi ông như tấm gương của lòng dũng cảm, tinh thần hy sinh, và sự cần cù vì dân.
Cuộc đời về sau và tấm gương do ông để lại cho thế hệ sau :
Sau khi nghỉ hưu, Trần Thận vẫn thường xuyên trở về thăm lại chiến hữu, nhân dân ở các địa phương đã từng hoạt động.
Ông được đánh giá là tấm gương sáng về đạo đức cách mạng, kiên trung, trách nhiệm và tận tụy với nhân dân, được nhiều thế hệ người dân Quảng Nam - Đà Nẵng học tập và noi theo.
Hoàn cảnh ra đi (qua đời) của Trần Thận :
Về việc Đồng chí Trần Thận từ trần vào ngày 05 tháng 06 năm 2021. Là một việc đáng buồn của gia đình ông cũng như toàn bộ người dân ở Quảng Nam – Đà Nẵng . Ông từ trần do tuổi cao, sức yếu tại Thành Phố Đà Nẵng, hưởng thọ 94 tuổi. Sau khi ông mất, Tỉnh ủy Quảng Nam đã tổ chức lễ truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân để ghi nhận những cống hiến trọn đời của ông cho sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc. Cũng như để tưởng nhớ công lao và sự cống hiến của ông cho nước nhà nói chung và Tỉnh Quảng Nam nói riêng .
Câu chuyện về cuộc đời của Trần Thận ( Trần Cát) là lời nhắc sâu sắc về sức mạnh của lòng yêu nước và một tinh thần bất khuất không chịu khuất phục trước kẻ thù của dân tộc ta . Ông không sinh ra trong một gia đình giàu có nhưng ông vẫn làm nên lịch sử cho dân tộc . Một con người nhỏ bé sinh ra trong một đất nước hình chữ S này đều là một cá thể độc lập mang trong mình một trong trách đặt biệt dũng cảm đó là Bảo Vệ Đất Nước . Dù có khó khăn thế nào thì chúng ta cũng phải cố gắn không ngừng bỏ cuộc tuy chúng ta nhỏ bé về lãnh thổ nhưng chúng ta không nhỏ bé về sức mạnh .
Trần Thận một tấm gương cách mạng tiêu biểu của thế hệ đi trước không thể nào quên . Ông mãi là niềm tự hào, niềm tin và là biểu tượng của việc yêu nước không chỉ bằng lời nói mà yêu nước phải đi đôi với hành động . Sự cống hiến và hi sinh tạo nên giá trị của một con người . Thế hệ trẻ hôm nay cần sống xứng đáng với những gì cha ông ta đã đánh đổi bằng xương máu . Không chỉ làm rạng danh bản thân mà ta phải làm rạng danh đất nước để người nước ngoài nhìn vào chúng ta bằng những ánh kính sợ và nể phục không phải là ánh mắt xem thường chúng ta .


