Anh hùng Vũ Xuân Thiều – Người phi công dùng máy bay làm quả đạn tiêu diệt B-52 trên bầu trời Sơn La

Vũ Xuân Thiều sinh ngày 8 tháng 2 năm 1945 tại xã Nam Tiến, huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định. Trưởng thành tại Hà Nội, khi đang là sinh viên năm thứ ba khoa Điện tử Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, ông đã gạt lại sự nghiệp học hành để xung phong nhập ngũ năm 1965. Với sức khỏe tốt và tư duy quân sự nhạy bén, ông được tuyển chọn đi đào tạo phi công lái máy bay chiến đấu tại Liên Xô và trở về nước phục vụ trong Đại đội 5, Trung đoàn Không quân 927 (Quân chủng Phòng không – Không quân).

Cuối tháng 12 năm 1972, không quân Mỹ mở Chiến dịch Linebacker II, sử dụng hàng trăm lượt máy bay chiến lược B-52 đánh phá hủy diệt Hà Nội, Hải Phòng và các tỉnh miền Bắc. Nhiệm vụ của lực lượng Không quân Nhân dân Việt Nam lúc này vô cùng khó khăn khi đối phương áp dụng các biện pháp gây nhiễu điện tử dày đặc nhằm che giấu vị trí của đội hình B-52 trên màn ra-đa.

Đêm ngày 28 tháng 12 năm 1972, Thượng úy Vũ Xuân Thiều nhận lệnh điều khiển chiếc máy bay MiG-21 cất cánh từ sân bay dã chiến Cẩm Thủy (Thanh Hóa) bay về hướng Tây Bắc để đón đánh đội hình B-52 của địch từ hướng Lào xâm nhập. Nhờ sự hỗ trợ chỉ huy chính xác từ đài ra-đa mặt đất kết hợp với bản lĩnh quan sát cá nhân, ông đã phát hiện ra dải nhiễu và vệt lửa xả ra từ động cơ máy bay B-52 trên bầu trời khu vực Sơn La.

Do cự ly quá gần và máy bay B-52 liên tục xả nhiễu mạnh, việc phóng tên lửa từ cự ly an toàn không bảo đảm tiêu diệt được mục tiêu. Không ngần ngại nguy hiểm, Vũ Xuân Thiều đã quyết định tăng tốc độ, lao thẳng chiếc MiG-21 vào áp sát chiếc B-52 ở cự ly nguy hiểm rồi nhấn nút phóng tên lửa. Khối nổ cực mạnh từ chiếc B-52 bùng cháy dữ dội trên không trung, đồng thời sóng xung kích và mảnh vỡ quá gần đã cuốn lấy chiếc chiếc MiG-21 khiến phi công Vũ Xuân Thiều hy sinh ngay trên không. Trận đánh của ông đã góp phần đập tan huyền thoại "pháo đài bay B-52" của đế quốc Mỹ. Ngày 16 tháng 12 năm 1994, Vũ Xuân Thiều được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.