Anh hùng Y Đôn

Y Đôn sinh năm 1942, dân tộc Ba Na, quê ở làng Đê Krôi, huyện An Khê, tỉnh Gia Lai, nhập ngũ tháng 3 năm 1966. Khi hy sinh là chuẩn úy, đại đội phó đại đội 70 đặc công tiểu đoàn 408, bộ đội địa phương tỉnh Gia Lai, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.


Từ năm 1960 đến tháng 5 năm 1969, Y Đôn đã chiến đấu dũng cảm, mưu trí, táo bạo, cùng đơn vị đánh 37 trận đều giành thắng lợi. Riêng đồng chí diệt 42 địch, có 20 tên Mỹ, phá hủy 7 xe quân sự, thu 7 súng các loại.


Ngày 9 tháng 6 năm 1967, quân ta đánh vào khu xe của địch ở phía tây Plây Cu. Ngay phút đầu, Y Đôn dùng B.40 bắn sập lô cốt đầu cầu, sau đó, dẫn tổ xông vào vị trí địch. Trận đánh gần kết thúc, đồng chí bị thương nhưng vẫn sử dụng tiểu liên diệt thêm 2 tên địch. Kết quả, đồng chí cùng tổ diệt được 30 tên, phá hủy 30 xe quân sự của địch (riêng Y Đôn phá hủy 7 xe) góp phần vào thắng lợi chung của trận đánh.


Ngày 9 tháng 9 năm 1967, ta lại đánh vị trí tiền tiêu phía tây thị xã Plây Cu. Sau khi cùng, đơn vị tiêu diệt 2 trung đội địch trong đồn, khi quân ứng cứu của địch cùng xe tăng đến chốt chặn cửa mở, Y Đôn đã bình tĩnh, nhanh chóng dùng tay mở sáu lớp rào kịp đưa thương binh ra ngoài an toàn.


Trận đánh ở Chư Pông ngày 30 tháng 5 năm 1968, mới cắt được 2 lớp rào thì kéo bị gãy, Y Đôn đã dùng tay bẻ 6 lớp rào còn lại, mở đường cho đơn vị lọt vào căn cứ địch, bất ngờ nổ súng tiến đánh diệt gọn 2 trung đội Mỹ, phá hủy 3 xe bọc thép trong 15 phút.


Ngày 5 tháng 11 năm 1969, Y Đôn chỉ huy đại đội tập kích 1 tiểu đoàn Mỹ ở ngã ba Mỹ Thạnh, diệt được sở chỉ huy, phá hủy 8 khẩu pháo, Y Đôn đã anh dũng hy sinh sau khi hoàn thành nhiệm vụ.


Đồng chí được tặng thưởng 1 Huân chương Chiến công Giải phóng hạng nhì, 2 Huân chương Chiến công Giải phóng hạng 3.


Ngày 6 tháng 11 năm 1978, Y Đôn được Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.