Bà mẹ Việt Nam anh hùng Hồ Thị Tứ: Hơn nửa thế kỷ ngóng chờ ngày đón con trở về

Bà mẹ Việt Nam anh hùng Hồ Thị Tứ, sinh năm 1928, ở xã Đại Huệ, tỉnh Nghệ An, có 11 người con, trong đó 5 người từng tham gia Quân đội. Hai người con trai của mẹ là liệt sĩ Lưu Phi Hường và liệt sĩ Lưu Phi Vinh đã lần lượt hy sinh tại những chiến trường khốc liệt trong những năm tháng chiến tranh.

Hơn nửa thế kỷ đã đi qua kể từ ngày những người con ra đi mãi mãi. Nay mẹ Tứ đã ở tuổi gần 100, mái tóc bạc trắng, nhưng trong sâu thẳm trái tim người mẹ, nỗi nhớ về các con chưa bao giờ nguôi. Đặc biệt, mẹ vẫn ngày ngày mong một điều giản dị: tìm được hài cốt người con trai Lưu Phi Vinh để đưa anh trở về quê nhà.

Trong ký ức của mẹ Hồ Thị Tứ, hai người con liệt sĩ vẫn luôn hiện hữu với những hình ảnh thân thương. Liệt sĩ Lưu Phi Hường là chàng trai khôi ngô, tình cảm, hát hay và có nhiều tài lẻ. Còn liệt sĩ Lưu Phi Vinh khi lên đường nhập ngũ vẫn đang ở tuổi đi học. Cả hai đều ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, chưa lập gia đình, chưa có cơ hội tận hưởng cuộc sống bình dị bên gia đình.

Nhắc về người con trai Lưu Phi Hường, mẹ Tứ vẫn nhớ rõ hình ảnh một chàng trai trẻ khỏe mạnh, sống giàu tình cảm. Khi ấy, anh chưa có gia đình riêng. Giữa những năm tháng chiến tranh, anh khoác ba lô lên đường, mang theo tuổi xuân và lời hẹn ngày trở về.

Có lần, đơn vị của anh Hường hành quân qua khu vực gần nhà. Được đơn vị cho phép, anh tranh thủ ghé về thăm mẹ. Cuộc gặp diễn ra rất ngắn ngủi. Với mẹ khi ấy, đó chỉ là một lần người con tranh thủ trở về giữa những chặng đường hành quân. Mẹ không thể biết rằng, khoảnh khắc ngắn ngủi ấy lại trở thành lần cuối cùng hai mẹ con được gặp nhau.

Năm 1973, liệt sĩ Lưu Phi Hường hy sinh tại chiến trường Đông Nam Bộ. Anh gửi lại nơi chiến trường tuổi trẻ, những ước mơ còn dang dở và cả mái ấm gia đình chưa kịp xây dựng.

Người con thứ hai, liệt sĩ Lưu Phi Vinh, lại ra đi trong một hoàn cảnh khác.

Khi ấy, Vinh còn đang đi học. Mẹ Tứ thương con, khuyên con học xong rồi hãy tính chuyện nhập ngũ. Người mẹ chỉ mong con có thêm thời gian ở bên gia đình, được học hành và có một cuộc sống bình yên.

Nhưng trước lời kêu gọi của Tổ quốc, chàng trai trẻ đã có quyết định của riêng mình. Anh tha thiết xin được nhập ngũ. Trước sự kiên quyết của con, mẹ Tứ dù thương nhớ vẫn đành để con lên đường.

Từ giã sách vở, Vinh khoác ba lô rời mái nhà, mang theo mong muốn được góp sức mình vào sự nghiệp bảo vệ quê hương, đất nước.

Nhưng rồi anh cũng không trở về.

Năm 1972, liệt sĩ Lưu Phi Vinh hy sinh tại chiến trường Quảng Trị. Tuổi xuân của anh dừng lại giữa những năm tháng chiến tranh ác liệt, khi phía trước vẫn còn biết bao điều chưa kịp thực hiện.

Theo lời kể của chị Lưu Thị Nga, con gái mẹ Tứ và là em gái của hai liệt sĩ, hai người anh hy sinh cách nhau một năm nhưng giấy báo tử lại được gửi về địa phương cùng thời điểm.

Hai tin dữ cùng lúc tìm đến khiến người mẹ không thể chịu đựng nổi. Mất đi hai người con trai, mẹ Tứ đau đớn đến mức ngã quỵ. Nỗi đau ấy theo mẹ suốt những năm tháng còn lại của cuộc đời.

Nhiều năm sau, gia đình vẫn không ngừng tìm kiếm phần mộ của các anh.

Đến năm 1989, sau một thời gian dài lần theo thông tin, gia đình xác định được phần mộ liệt sĩ Lưu Phi Hường tại tỉnh Long An, nay thuộc tỉnh Tây Ninh. Người thân lập tức vào Nam, quy tập hài cốt anh đưa về quê nhà an táng. Từ đó, mẹ Tứ có thể thắp nén hương cho người con trai đã hy sinh, để anh được trở về nằm giữa quê hương, bên gia đình.

Thế nhưng, với liệt sĩ Lưu Phi Vinh, hành trình ấy vẫn chưa có hồi kết.

Anh hy sinh năm 1972 tại chiến trường Quảng Trị, nhưng đến nay gia đình vẫn chưa xác định được phần mộ. Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, mẹ Tứ vẫn giữ nguyên một mong ước: biết người con trai đang nằm ở đâu và một ngày nào đó được đón anh trở về.

Suốt nhiều năm, mẹ cùng các con không ngừng tìm kiếm. Mỗi thông tin về chiến trường Quảng Trị, mỗi manh mối về đơn vị, đồng đội hay nơi anh từng chiến đấu đều được gia đình cẩn trọng tìm hiểu.

Có những lúc niềm hy vọng tưởng như đã đến rất gần, rồi lại lặng lẽ tắt đi khi hành trình tìm kiếm chưa có kết quả.

Thời gian không ngừng trôi. Người mẹ năm nào nay đã gần trăm tuổi. Mái tóc bạc thêm, dáng người chậm hơn, những người từng biết và chiến đấu cùng các anh cũng ngày một ít đi. Nhưng ký ức về hai người con trai vẫn còn nguyên trong tâm trí mẹ.

Mẹ nhớ những người con của mình khi họ còn là những chàng trai tuổi đôi mươi, chưa vợ, chưa con, chưa kịp sống một cuộc đời trọn vẹn. Và trên hết, mẹ vẫn nhớ người con chưa trở về.

Ở tuổi gần đất xa trời, điều mẹ mong mỏi không còn là những điều lớn lao. Mẹ chỉ mong biết được Lưu Phi Vinh đang nằm ở đâu, được một lần đón con trở về quê hương, để hai anh em sau hơn nửa thế kỷ xa cách có thể nằm cạnh nhau.

Trong “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, lực lượng chức năng đã tiếp nhận mẫu sinh phẩm của thân nhân liệt sĩ Lưu Phi Vinh để phục vụ công tác xác định danh tính.

Với gia đình mẹ Tứ, việc lấy mẫu sinh phẩm không chỉ là một bước trong quá trình tìm kiếm, mà còn mở ra thêm một niềm hy vọng.

Hy vọng ấy được gửi gắm trong những tháng ngày cuối đời của người mẹ đã chờ con suốt hơn nửa thế kỷ.

Và có lẽ, nếu một ngày hài cốt liệt sĩ Lưu Phi Vinh được tìm thấy, người mẹ Hồ Thị Tứ sẽ có thể nhẹ lòng. Người con từng khoác ba lô rời mái nhà năm nào cuối cùng cũng được trở về với mẹ, với quê hương, trở về bên người anh trai đã yên nghỉ.

Khi ấy, sau bao mùa thương nhớ, cuộc chờ đợi của người mẹ có lẽ mới thực sự khép lại.