BÁC HỒ VÀ THẾ HỆ TRẺ

BÁC HỒ VÀ THẾ HỆ TRẺ

Bốn câu thơ bất hủ Bác Hồ kính yêu dành tặng cho đơn vị Thanh niên xung phong 312 xã Cẩm Giàng, huyện Bạch Thông, Bắc Kạn ngày 28/3/1951 không hề xa lạ đối với bất cứ đoàn viên thanh niên nào. Xúc động vì bốn câu thơ này của Bác, nhạc sĩ Hoàng Hòa đã sáng tác lên ca khúc “Thanh niên làm theo lời Bác”, ca khúc đã được Đại hội Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh lần thứ 6 (tháng 10-1992) quyết định chọn làm bài ca chính thức của tổ chức Đoàn (Đoàn ca).

Để các bạn đoàn viên thanh niên hiểu rõ thêm về ý nghĩa của Bài thơ, Đoàn phường Đức Xuân xin được giới thiệu đến các bạn đoàn viên, thanh niên về hoàn cảnh ra đời của Bài thơ này theo lời kể của ông Lê Xuân Quát, cựu thanh niên xung phong (TNXP) của phân đội 312 đóng tại Nà Tu năm 1951:

Câu chuyện diễn ra trong một đêm lửa trại ở rừng Nà Tu (Bắc Cạn) vào tháng 3/1951, khi Bác Hồ đến thăm liên phân đội thanh niên xung phong 321. Đây là Đội thanh niên xung phong công tác trung ương đầu tiên thành lập ngày 15/7/1950 theo chỉ thị của Trung ương Đảng và Hồ Chủ tịch. Sau khi phục vụ chiến dịch biên giới, Đội được giao nhiệm vụ bảo vệ tuyến đường quan trọng: Cao Bằng - Bắc Kạn - Thái Nguyên. Đội đã tổ chức thành nhiền Liên phân đội rải rác quân dọc tuyến đường và nhận nhiệm vụ bám trụ những nơi hiểm yếu. Liên phân đội TNXP 321 của chúng tôi được nhận trọng trách bảo vệ cầu Nà Cù (thuộc huyện Bạch Thông, tỉnh Bắc Kạn), nằm trên tuyến đường từ thị xã Bắc Kạn đi Cao Bằng. Cầu Nà Cù lúc này không những đã trở thành mục tiêu ném bom bắn phá của máy bay địch, mà còn có nguy cơ bị nước lũ cuốn trôi.

Ông Quát bồi hồi kể lại "Đêm 28/3/1951 là đêm không bao giờ quên trong đời tôi. Gần 200 nam, nữ TNXP quây quần bên đống lửa, hồi hộp mong đợi đoàn “Chính phủ” đến thăm. Chúng tôi cũng không thể tin được gặp Bác Hồ. Lúc bấy giờ được đón đoàn “Chính phủ” đã là vinh hạnh lắm rồi. Khi đoàn đến, mọi người bỗng nghe tiếng: Bác Hồ đến! Rồi cả 200 con người bật hô to: “Bác Hồ! Bác Hồ! Hồ Chủ tịch muôn năm! Hồ Chủ tịch muôn năm!"

Bác tươi cười, ra hiệu cho mọi người ngồi xuống rồi hỏi thăm về quê quán, chỗ ăn, ở… Giọng Bác ân cần: “ Các cháu có được ăn no không? Quần áo, chăn màn, thuốc men có đầy đủ không ?”. Sau mỗi câu của Bác, chúng tôi đều đồng thanh: “ Thưa Bác có ạ ”. Bác chỉ mỉm cười, Bác biết chứ, mọi thứ đều thiếu thốn, các cháu trả lời vậy để vui lòng Bác thôi…

Với khoảng thời gian không nhiều, Bác đã nói chuyện về Đại hội Đảng II vừa qua, về tình hình các chiến trường. Biết chúng tôi là thanh niên nông thôn mới lớn, chưa biết nhiều, Bác đã căn dặn nhiều điều. Bác nói: “ Điều gì chưa biết các cháu phải nói là chưa biết, không được giấu dốt. Các cháu phải vừa làm vừa học, là thanh niên xung phong thì bất kỳ việc gì khó hay dễ, to hay nhỏ, bất kỳ ở đâu các cháu đều phải làm tốt. Phải đoàn kết thương yêu nhau, cùng nhau vượt khó khăn gian khổ làm tròn nhiệm vụ Đảng và nhân dân giao cho ”. Rồi Bác hỏi: “ Đào núi có khó không ?” Chưa ai dám trả lời, Bác chỉ một đội viên nữ đứng dậy, người đội viên này thưa: “ Thưa Bác, đào núi được ạ. Thanh niên chúng cháu đang đào núi mở đường ạ ”. Bác lại hỏi: “ Có lấp biển được không ?”. Chúng tôi là thanh niên miền núi, chưa thấy biển bao giờ nên lúng túng và im lặng, Bác giải thích: “ Có chuyện con người dám đào núi thì cũng có chuyện con người dám lấp biển. Cảng Hải Phòng của ta và nhiều cảng trên thế giới đều do lấp biển mà lập nên. Để các cháu nhớ buổi nói chuyện hôm nay, Bác tặng các cháu một bài thơ:

Không có việc gì khó
Chỉ sợ lòng không bền
Đào núi và lấp biển
Quyết chí ắt làm nên”.

4 câu thơ này đã được Liên phân đội 312 tổ chức học tập, phát động phong trào thi đua làm theo 4 câu thơ của Bác. Hằng ngày, trước khi ra mặt đường, hàng ngũ chỉnh tề, Ban chỉ huy chỉ định một đội viên đứng trước hàng ngũ đọc 4 câu thơ của Bác để cả đơn vị đọc theo. Làm theo lời Bác, vượt qua muôn vàn khó khăn gian khổ do mưa lũ và máy bay địch bắn phá gây nên. Cùng với cuộc sống còn nhiều khó khăn, đói cơm, thiếu áo, TNXP đã lao động cật lực, sửa chữa cầu đường. Trong một mùa mưa đã 6 lần cầu trôi, 10 lần tháo cầu ra lắp lại, nhưng chưa một lần để tắc đường quá 48 giờ.

Bài thơ nổi tiếng của Bác Hồ căn dặn thanh niên được ra đời như thế đó. Rất mộc mạc, giản dị nhưng lại vô cùng sâu sắc. Bài thơ đã là nguồn cổ vũ, động viên lớp lớp thanh niên xung phong trong hai cuộc kháng chiến và kiến quốc.

Bài thơ ngắn gọn và súc tích không chỉ là lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với thanh niên mà còn là lời dạy đối với tất cả các tầng lớp cán bộ, chiến sĩ, nhân dân Việt Nam về vai trò và sức mạnh của ý chí con người trong mọi công việc, từ sự nghiệp cách mạng đến sự nghiệp xây dựng đất nước. Có sức mạnh cộng với ý chí và lòng quyết tâm, mỗi người sẽ vượt qua được những khó khăn tưởng chừng to lớn và nan giải để đi đến thắng lợi và thành công.

Bài thơ của Bác không phải là là một lời khuyên lý thuyết, mà đã được chứng minh qua thực tiễn thắng lợi vẻ vang của cách mạng Việt Nam cũng như công cuộc xây dựng đất nước ngày nay