“BẬC THẦY” TRÁI GÀI ĐỒNG THÁP MƯỜI VÀ CHIẾN TÍCH BẢO VỆ TUYẾN LỬA QUÊ HƯƠNG
Đồng chí Nguyễn Văn Tre sinh năm 1934 trong một gia đình nông dân nghèo giàu truyền thống yêu nước tại làng Thanh Mỹ, quận Cái Bè, tỉnh Mỹ Tho (qua nhiều lần thay đổi địa giới hành chính, nay là xã Thanh Mỹ, huyện Tháp Mười, tỉnh Đồng Tháp). Lên xe giữa vùng rốn lũ Đồng Tháp Mười, thấu hiểu nỗi cơ cực của người dân mất nước dưới ách kìm kẹp của chính quyền tay sai, người thanh niên họ Nguyễn đã sớm giác ngộ cách mạng. Thời trai trẻ, ông hăng hái tham gia hoạt động cho Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, gia nhập lực lượng du kích địa phương và nhanh chóng trở thành hạt nhân lãnh đạo phong trào đấu trang vũ trang tại quê nhà.
Tên tuổi của Nguyễn Văn Tre gắn liền với thế trận bẫy gài phục kích xuất quỷ nhập thần, đặc biệt là tại địa bàn ấp Hưng Lợi quê hương ông. Bằng việc tận dụng các loại vật liệu sẵn có kết hợp với tính toán quy luật hành quân của địch, ông đã chế tạo ra hàng loạt bẫy chông, mìn, lôi và trái gài vô cùng nguy hiểm.
Tính chung từ năm 1965 đến năm 1971, với các trận địa bẫy gài tinh vi, ông cùng các đồng đội đã thực hiện xuất sắc 250 lần phục kích, làm tử thương 150 binh sĩ đối phương (trong đó có 10 quân nhân Mỹ) và làm bị thương hơn 200 tên khác (có 20 quân nhân Mỹ), bẻ gãy nhiều âm mưu bình định của địch.
Trong số hàng trăm trận đánh, lịch sử vùng đất thép Tháp Mười còn lưu danh những chiến công oanh liệt mang đậm dấu ấn mưu trí của ông:
Mùa khô năm 1967, khi một tiểu đoàn sừng sỏ thuộc Sư đoàn 7 quân đội Sài Gòn mở cuộc hành quân càn quét vào xã, đồng chí Nguyễn Văn Tre cùng đồng đội đã khôn khéo dẫn dụ địch, gài sẵn một trái đạn pháo 105 ly phối hợp cùng 20 quả lựu đạn ngay tại một gò đất cao chiến lược. Khi quân địch lọt vào trận địa mìn hướng tâm, tiếng nổ vang trời đã làm chết và bị thương 30 binh sĩ địch, bẻ gãy hoàn toàn mũi tiến công.
Mùa mưa năm 1969, địch huy động một trung đoàn thuộc Sư đoàn 7 chia làm nhiều mũi, điên cuồng đánh phá vào khu vực vườn bà Năm Phì (cạnh kênh Nguyễn Văn Tiếp B) — nơi chúng tình nghi là điểm tổ chức hội nghị Binh vận của tỉnh. Nhận trọng trách bảo vệ an toàn cho hội nghị, ông cùng các chiến sĩ du kích âm thầm bám sát các mũi hành quân, liên tục gài lựu đạn chặn đầu, khóa đuôi làm chậm bước tiến của giặc. Đến đêm, ông táo bạo gỡ các bẫy trái, dẫn đường đưa 60 đại biểu ra khỏi vòng vây an toàn. Ngay sau đó, ông quay trở lại bãi chiến trường, kiên nhẫn gài lại hệ thống lựu đạn. Sáng hôm sau, quân địch hí hửng tiến vào trận địa nhưng đã lọt thỏm vào thiên la địa võng trái gài, kết quả 60 binh sĩ địch bị đền tội tại chỗ.
Với những thành tích đặc biệt xuất sắc và tinh thần chiến đấu dũng cảm, năm 1969, đồng chí Nguyễn Văn Tre được bầu làm Chiến sĩ thi đua cấp tỉnh, được tuyên dương và trao tặng 2 danh hiệu Dũng sĩ cấp ưu tú cùng nhiều Bằng khen, Giấy khen cao quý của Mặt trận. Tháng 2 năm 1971, trong một đợt chiến đấu ác liệt, ông đã anh dũng hy sinh khi đang giữ chức vụ Phó Bí thư Xã ủy kiêm Chính trị viên Xã đội Thanh Mỹ, gửi lại tuổi trẻ và lòng nhiệt huyết cho mảnh đất quê hương ở tuổi 37.
Ghi nhận công lao to lớn và sự hy sinh anh dũng của người chiến sĩ du kích huyền thoại, ngày 30 tháng 10 năm 1978, liệt sĩ Nguyễn Văn Tre được Chủ tịch nước Cộng hoá Xã hội chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu cao quý: Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Tri ân tinh thần quật khởi ấy, ấp Hưng Lợi và xã Thanh Mỹ quê hương ông cũng vinh dự được tặng danh hiệu Anh hùng.
Từ một người nông dân chân chất, Anh hùng liệt sĩ Nguyễn Văn Tre đã tự rèn luyện mình trở thành một "kiện tướng" du kích khét tiếng, một biểu tượng sống động cho nghệ thuật chiến tranh nhân dân tại vùng sông nước miền Tây. Cuộc đời ông là minh chứng cho thấy vũ khí thô sơ một khi được điều khiển bởi lòng yêu nước nồng nàn và tư duy mưu trí sẽ trở thành sức mạnh vô địch bẻ gãy mọi khí tài hiện đại của kẻ thù. Tên của ông ngày nay đã được đặt trang trọng cho một ngôi trường tại quê nhà Tháp Mười, cùng một tuyến đường và cây cầu lớn tại thành phố Cao Lãnh, mãi mãi là niềm tự hào và tấm gương ngời sáng cho thế hệ mai sau.
